نگارش نقشه ژنوم تکشاخ آسیایی؛ فرصتی نوین برای حفاظت از یکی از نادرترین پستانداران کره زمین

در این زمان، هیچ مدرک قطعی برای تأیید یا رد وجود سائولای زنده در دسترس نیست. آخرین شواهد موجود به سال ۲۰۱۳ برمیگردد، زمانی که تصاویری از این موجود توسط دوربینهای تلهای به ثبت رسید (تصویر فوق). با توجه به این که زیستگاه این تکشاخ نادر در مکانهای دورافتاده قرار دارد، دشوار است که قاطعانه بتوان گفت آیا هنوز نمونههایی از آنها در محیط طبیعی باقی ماندهاند یا خیر. با این حال، برخی نشانهها و دادهها وجود دارد که دانشمندان را نسبت به تداوم بقای احتمالی آنان در طبیعت امیدوار میسازد.
به تازگی، دانشمندان موفق به دستیابی به اطلاعات جدیدی درباره ژنوم کامل سائولا شدهاند. این موفقیت به آنها این امکان را میدهد که جزئیات بیشتری در مورد این گونه به دست آورند، چرا که پیشتر اطلاعات ژنتیکی چندانی از آنها در اختیار نبود.
برای استخراج اطلاعات ژنتیکی جامع، پژوهشگران از بقایای ۲۶ سائولای مختلف که در محلهای شکار یافت شده بودند، بهرهبرداری کردند. تحلیل دادههای ژنتیکی نشان داد که سائولا به دو زیرگروه متفاوت تقسیم شده است که از نظر ژنتیکی دارای تفاوتهای قابل توجهی با یکدیگر هستند. این یافتهها برای آنها حیرتآور بود، زیرا انتظار نمیرفت که این گونه تفاوتهای فاحشی در بین جمعیتهای مختلف خود داشته باشد.
این تقسیمبندی در جمعیت سائولاها به دو گروه مختلف حدود ۵ تا ۲۰ هزار سال پیش صورت گرفت. علاوه بر این، دادهها نشان دادند که سائولاها هرگز جمعیت قابل توجهی نداشتهاند و تعداد کل آنها در یک دهه گذشته از ۵ هزار عدد تجاوز نکرده است.
بیشتر بخوانید
تعداد کم سائولاها و کاهش تنوع ژنتیکی آنها معضلی بزرگ به شمار میآید؛ اما این افت، در دو زیرگروه مختلف به شکل متفاوتی احساس شده است. در صورتی که این دو جمعیت بتوانند دوباره با یکدیگر ترکیب شوند، احتمال دارد که تنوع ژنتیکی از دسترفته احیا گردد.
بهترین احتمال برای زنده ماندن سائولاها در این است که دو جمعیت مختلف آنها با هم ادغام شوند. این امر میتواند از طریق یک برنامه تکثیر در اسارت محقق گردد؛ ولی چالش اصلی این است که ابتدا باید این موجودات را پیدا کرد.
اگر دانشمندان بتوانند حداقل دوازده سائولا را (ترجیحا از هر دو جمعیت متفاوت) گردآوری کنند تا یک جمعیت جدید از سائولاها شکل گیرد، بر اساس مدلهای علمی، این گونه شانس خوبی برای بقای بلندمدت خواهد داشت.
برای موفقیت در حفظ سائولا، نخست باید چند نمونه از این حیوانات پیدا و سپس برنامه تکثیر آنها آغاز گردد. تجربیات گذشته نشان میدهد که این رویکرد در برخی مواقع موثر بوده و توانسته از انقراض گونههایی که دچار خطر بودند، جلوگیری کند. بر این اساس، اکنون باید بیسلاح به جستجوی این تکشاخهای آسیایی پرداخته شود.
این مطالعه در نشریه Cell منتشر شده است.



