طلا به طرز غیرمنتظرهای از هسته زمین سر برمیآورد
بیش از ۹۹.۹۹ درصد از ذخایر زمین، شامل طلا و فلزات قیمتی مانند روتنیوم، در هسته فلزی آن، در عمق کمتر از ۳۰۰۰ کیلومتر و در زیر لایههای سخت و غیرقابل دسترس سنگی محبوس شدهاند.
فلزات گرانبها هنگام شکلگیری سیاره، حدود ۴.۵ میلیارد سال پیش، در هسته به دام افتادند. گروهی از پژوهشگران در تحلیلی که در تاریخ چهارشنبه [۲۱ مه/۳۱ اردیبهشت] در نشریه “نیچر” (Nature) منتشر شد، اعلام کردند: «فلزات قیمتی نظیر روتنیوم به شدت در هسته فلزی متراکم شدهاند، در حالی که مقدار بسیار ناچیزی از آنها در گوشته سیلیکاتی یافت میشود.»
با بهرهگیری از تکنیکهای نوین، پژوهشگران موفق شدند روتنیوم را در سنگهای آتشفشانی سطح زمین شناسایی کنند، این شواهد نشان میدهد که منبع آنها در مرز میان هسته و گوشته قرار دارد.
این تحقیق نشان میدهد که سنگهای آتشفشانی بازالتی هاوایی، به صورت قابل توجهی متراکمتر از سایر گوشتهها فلزات گرانبها را در خود جای دادهاند.
نیلس مسلینگ، یکی از نویسندگان این مقاله از دانشگاه گوتینگن، اظهار داشت: «دادههای ما این نکته را تایید میکند که مواد شامل طلا و دیگر فلزات گرانبها، از هسته به سمت گوشته بالایی نشت میکنند.»
«زمانی که نخستین نتایج به دست آمد، واقعاً متوجه شدیم که به طلا دست یافتهایم!»
این یافتهها نشان میدهند که هسته زمین، برخلاف باورهای پیشین، به صورت ایزوله وجود ندارد. اکنون واضح شده است که مادهای که پیشتر غیرقابل دسترسی تلقی میشد، در حین فورانهای آتشفشانی به سطح زمین میآید و ممکن است طی چنین نشتهایی در آینده مورد مطالعه قرار گیرد.
به گفته پژوهشگران، اشکالی از روتنیوم میتواند به عنوان ردیاب جدیدی برای بررسی تعاملات میان هسته و گوشته عمل کند.
تحلیل جدید نشان میدهد که چند صد کوادریلیون تُن ماده داغ از نزدیکی مرز هسته-گوشته به سطح زمین میرسد و جزایر اقیانوسی نظیر هاوایی را ایجاد میکند.
این مسئله همچنین این معنا را دارد که بخشی از منابع طلای جهانی و دیگر فلزات قیمتی، که اکنون از آنها بهرهمندیم، به هسته زمین مربوط میشود.
با این وجود، پژوهشگران خاطرنشان کردند که هنوز مشخص نیست آیا این فرایند نشت از هسته که در این تحقیق مشاهده شده، در زمانهای گذشته نیز وجود داشته است یا خیر.
این مقاله به نقل از پژوهشگران به این نکته اشاره میکند: «یافتههای ما یک دیدگاه کاملاً نو از تحولات دینامیک درونی سیارهمان را ارائه میدهد.»
