جنگ نفوذ در هوش مصنوعی؛ شرکتهای بزرگ فناوری در تلاش برای کسب استقلال و پیشیگرفتن بر چین

بر اساس گزارش ایتنا و به نقل از اینرستینگ انجینیرینگ، بسیاری از این پیشنهادات از سوی سازمانهای غیرانتفاعی، رسانهها و شرکتهای بزرگ همچون متا، OpenAI، مایکروسافت، Mistral، ادوبی، News Corp، آزمایشگاه CSAIL دانشگاه MIT و همچنین افراد حقیقی ارائه گردید.
شایان ذکر است که این درخواست ناشی از «نشست اقدام هوش مصنوعی» در پاریس بود؛ جایی که ایالات متحده با عدم امضای «اعلامیه پاریس»، موضع خود را به وضوح نشان داد. این اعلامیه بر توسعه هوش مصنوعیای که باز، جامع، شفاف، مبتنی بر اخلاق، ایمن، مطمئن و قابل اعتماد باشد، تأکید دارد و بهگونهای طراحی شده است که با چارچوبهای بینالمللی و پایداری برای انسان و سیاره هماهنگ باشد.
کشورهایی نظیر فرانسه، چین و هند این بیانیه را امضا کردند. امانوئل مکرون، رئیسجمهور فرانسه، در این نشست اعلام کرد: «برای پیشرفت در زمینه هوش مصنوعی، به چنین قواعدی نیاز داریم». در مقابل، معاون رئیسجمهور آمریکا، جیدی ونس، هشدار داد که مقررات شدید ممکن است این صنعت انقلابی را در هنگامی که به اوج خود نزدیک میشود، به نابودی سوق دهد.
آیا این تنها دیدگاه قوه مجریه آمریکا است؟ یا اینکه غولهای فناوری نیز همنظرند؟ سوندار پیچای (مدیرعامل گوگل) در همین نشست اظهار داشت که بزرگترین تهدید در حال حاضر در حوزه هوش مصنوعی «از دست رفتن ظرفیتهای بالقوه آن» میباشد. همچنین، مدیرعامل شرکت Mistral نیز بیان کرد: «کشورها از جمله اروپاییها باید این فناوری را سریعتر بپذیرند».
پیشنهادات شرکتهای فناوری نشاندهندهی تمایل آنها به شکلدهی به مقررات به گونهای است که با اهداف تجاری درازمدتشان همخوانی داشته باشد. برای آنها، اولویت با نوآوری سریع، کاهش موانع قانونی و حفظ برتری در بازار است.
گوگل، مایکروسافت و آمازون در پیشنهادات خود به یک نکته کلیدی تأکید دارند: کمترین میزان مداخله دولتی، صرف انرژی بیشتر برای مراکز داده و آزادی تام در استفاده از محتوای دارای حق نشر.
برای مثال، آمازون در توصیهاش تصریح میکند: «مقرراتگذاری بیش از حد میتواند حتی کاربردهای کمخطر هوش مصنوعی را نیز محدود کند، فشارهای نامشخصی بر توسعهدهندگان (به جای کاربران نهایی) وارد آورد، قوانین کپیرایت را به شیوهای فرامرزی به اجرا درآورد که باعث مختل شدن نوآوری شرکتهای آمریکایی در داخل و خارج شود، و در پایان، سازگاری جهانی محصولات هوش مصنوعی آمریکایی را به خطر بیفکند».
ترجمه سادهاش این است: «مقررات را سخت نگیرید—خصوصاً در مورد کپیرایت و مسئولیتپذیری—زیرا این کار موجب میشود رقبایی همچون چین از ما جلو بزنند و تسلط آمریکا را تحتالشعاع قرار دهند».
در همین راستا، OpenAI قوانین محلی مانند SB 1047 را که بهدنبال محدودسازی مدلهای هوش مصنوعی بسیار بزرگ (با خطرات بالقوه جدی) هستند، تهدیدی برای نوآوری به شمار میآورد و خواستار توجه کنگره جهت لغو این قوانین از طریق اولویت بخشیدن به قانون فدرال است.
گوگل همچنین در پیشنهاد خود خواستار ایجاد «محیطی نوآوریمحور» است که به استقرار سریع مدلهای هوش مصنوعی کمک کند و از مقررات سختگیرانه پرهیز کند. مایکروسافت نیز این دیدگاه را تکرار کرده و بر اهمیت هوش مصنوعی در حل مسائل جهانی مانند تغییرات اقلیمی و سلامت تأکید مینماید.
گفته میشود متا موضع متفاوتی اختیار کرده و خواستار «مدلهای متنباز» شده تا آمریکا بتواند از چین پیشی بگیرد. این شرکت هشدار میدهد که محدودسازی مدلهای متنباز از طریق کنترلهای صادراتی میتواند آمریکا را از رقابت محروم کرده و اجازه دهد که شرکتهایی مانند DeepSeek چین، استاندارد جهانی را تعیین کنند و ارزشهای اقتدارگرایانه را در فناوری نهادینه سازند.
OpenAI حتی فراتر رفته و هشدار داده است که ممنوعیت استفاده از دادههای دارای حق نشر برای آموزش مدلها، به معنای شکست قطعی در رقابت با چین خواهد بود.
تنها استثنای بین غولهای فناوری، شرکت Anthropic است که بهطور مستقیم خواستار مقرراتگذاری نشد و فقط پیشنهاد کرد که شرکتها بهصورت داوطلبانه اطلاعات خود را به اشتراک بگذارند و دولت نیز به روشهای آزمایش و شیوههای ایمنی مدلها دسترسی کامل داشته باشد.

