نظامیگری در هند و پاکستان؛ کدام نیرو قدرتمندتر است؟

یک درگیری نظامی میان هند و پاکستان آغاز شده است. هرچند هنوز این بحران به مقیاس یک جنگ بزرگ و همهگیر تبدیل نگردیده است. پس از وقوع یک حمله تروریستی در منطقه کشمیر، هند، پاکستان را به عنوان مقصر این حادثه معرفی کرد. به طور خلاصه، در شب گذشته به وقت تهران، هند ۹ نقطه در خاک کشمیر تحت کنترل پاکستان و همچنین خاک اصلی این کشور را هدف حمله قرار داد.
از سال ۱۹۴۷ که نواحی مسلماننشین هندوستان به کشور مستقل پاکستان تبدیل شدند، روابط بین هند و پاکستان پر از تنش و نوسانات بوده است. هر دو کشور به قدرت هستهای دست یافتهاند و این امر نگرانیهای جهانی در مورد امکان بروز بحران هستهای را افزایش داده است. به طور طبیعی، ارتشهای هر یک از این دو کشور دارای ویژگیها و مزایای خاص خود هستند که این گزارش به بررسی نقاط قوت آنها اختصاص یافته است. بر اساس رتبهبندی معتبر Global Fire Power برای سال ۲۰۲۵، ارتش هند جایگاه چهارم قدرتمندترین ارتشها در سطح جهانی را پس از آمریکا، روسیه و چین دارد. پاکستان نیز در این ردهبندی در جایگاه دوازدهم قرار دارد. جمعیت هند حدود ۱ میلیارد و ۴۰۰ میلیون و پاکستان حدود ۲۵۳ میلیون نفر است. دادههای گزارش حاضر از منابع تخصصی نظامی متنوع گردآوری و ساماندهی شده است.
نیروی انسانی
هند دارای ارتشی متشکل از ۱ میلیون و ۴۷۵ هزار نیروی نظامی فعال است که تقریباً دو برابر آمار ارتش پاکستان به شمار میآید که ۶۶۰ هزار نفر نیرو دارد. هر دو کشور به اندازه نیروهای نظامی فعال خود، دارای ذخایر قابل توجهی نیز میباشند. طبق اطلاعات Global Fire Power، هند ۲.۵ میلیون و پاکستان ۵۰۰ هزار نیروی شبهنظامی دارد.
بودجه نظامی
بودجه نظامی دو کشور هند و پاکستان قابل مقایسه نیست. هند با تعیین بودجهای معادل ۷۵ میلیارد دلار، در مقابل پاکستان که ۷ میلیارد و ۶۴۰ میلیون دلار اختصاص داده است، به مراتب برتری دارد؛ به عبارتی، بودجه نظامی هند تقریباً ۱۰ برابر سعودی پاکستان است.
برتری هوایی
در زمینه تنوع و تعداد هواگردهای نظامی، هند به وضوح از برتری برخوردار است. این کشور مجموعاً ۲۲۹ هواگرد نظامی دارد که ۵۱۳ فروند از آنها جنگنده میباشند. در مقابل، پاکستان ۱۳۹۹ هواگرد را در اختیار دارد که از این تعداد، ۳۲۸ فروند جنگنده هستند. همچنین هند ۸۹۹ هلیکوپتر دارد، در حالی که پاکستان ۳۷۳ هلیکوپتر در اختیار دارد که به ترتیب ۸۰ و ۵۷ فروند آنها به نوع تهاجمی اختصاص دارد.
قدرت زمینی
در زمینه تجهیزات زمینی، برتری بهطور کامل به هندیها تعلق ندارد. هندوستان نسبت به پاکستان برتری نسبی در تعداد تانکها، خودروهای زرهی و توپخانه دارد، اما در زمینه توپهای خودکششی و راکت اندازهای سیار، پاکستان برتری دارد.
ناوگان دریایی
در حوزه ناوگان دریایی، هند نسبت به پاکستان برتری دارد. هیچیک از کشورها ناو با قابلیت حمل هلیکوپتر ندارند. با این حال، هند دو ناو هواپیمابر در اختیار دارد، در حالی که پاکستان هیچ یک از این نوع ناو را ندارد. در حالی که نیروی دریایی هند ۱۳ ناوشکن دارد، پاکستان از این لحاظ هیچ ناوشکنی را در اختیار ندارد. در زمینه زیردریاییها نیز هند برتری را داراست، اما پاکستان در حوزه مینریزی و مینروبی در دریا قویتر عمل میکند.
قدرت موشکی
هند دارای زرادخانهای از موشکهای قارهپیما با بردی تا ۱۲ هزار کیلومتر است، در حالی که برد موشکهای پاکستان به حدود ۳۰۰۰ کیلومتر محدود میشود.
سلاح هستهای
هر دو کشور جزء کشورهایی هستند که تسلیحات هستهای دارند. اطلاعات رسمی در مورد زرادخانههای هستهای هند و پاکستان موجود نیست، اما آمارهای غیررسمی نشان میدهد که پاکستان بین ۱۷۰ تا ۲۰۰ کلاهک هستهای در اختیار دارد، در حالی که این عدد برای هند حدود ۱۸۰ کلاهک هستهای تخمین زده میشود. مشخص نیست که این تسلیحات هستهای از نوع تاکتیکی هستند یا استراتژیک. تسلیحات تاکتیکی به منظور اثرات محدودتر طراحی میشوند، در حالی که تسلیحات استراتژیک به منظور تخریب بالا و گستردهتر ساخته میشوند.


