سیدفرید موسوی: تریبونهای نمازجمعه باید پذیرای نقدهای سازنده باشند/ برخی جوانان جامعه احساس میکنند که تریبونها نمایانگر نگرانیهای آنها نیستند
سیدفرید موسوی، نماینده مردم مراغه و عجبشیر، در مصاحبهای تصریح کرد: ائمه جمعه از نقش کلیدی در نظام جمهوری اسلامی برخوردارند و تأثیر آنها بر روشنگری مسائل دینی، اجتماعی و حتی سیاسی در جامعه از آغاز انقلاب بهوضوح قابل مشاهده است.
بر اساس گزارش هممیهن، در ادامه میتوانید مشروح این مصاحبه را مطالعه کنید؛
آیا میتوان به عملکرد و سخنان ائمه جمعه که در نمازجمعه بهعنوان تریبون مهمی عمل میکنند، انتقاد کرد؟
ائمه جمعه در نظام جمهوری اسلامی جایگاه بسیار مهمی دارا بوده و از آغاز انقلاب تاکنون در روشنگری مسائل دینی، اجتماعی و سیاسی از تأثیرگذاری زیادی برخوردارند. با این حال باید گفت که مانند تمام مسئولین در جمهوری اسلامی، آنان نیز باید پاسخگو باشند. حضرت آقا چندین بار بر اهمیت «نقدپذیری مقامات» تأکید داشتهاند و بیان کردهاند که نقد دلسوزانه و محترمانه به عملکرد تمامی مسئولان مجاز است. بنابراین، ائمه جمعه هم از این قاعده مستثنی نیستند و باید بدانند که تریبونهای نمازجمعه نیز باید در معرض نقد محترمانه و دلسوزانه قرار گیرند.
چه موضوعات و با چه رویکردی میتوان از تریبون نمازجمعه نقد کرد؟
انتظار ما این است که نمازجمعه محلی برای همبستگی، وحدت ملی و شنیدن نظرات تمامی اقشار جامعه باشد، نه اینکه فقط نمایانگر یک جریان خاص باشد. نقدی که از این تریبون ایراد میشود، باید بازتابدهنده دلیل و تلاش برای بهبود عملکرد این نهاد مؤثر باشد. نمیتوان به سادگی از اهمیت این تریبونها در جامعه چشم پوشید. در شرایط فعلی جامعه ما به نیاز گفتوگو، صبوری و حذف صدای یکتا نیازمندیم. این نکته قابل تأمل است که بخش قابل توجهی از جوانان احساس میکنند تریبونهای رسمی، دغدغهها و زبان آنها را منعکس نمیکند. ائمه جمعه میتوانند با برقراری گفتوگوهای بیننسلی این فاصلهها را کاهش دهند.
آیا میتوان گفت که عدم گفتوگو بیننسلی و طرح موضوعاتی که ممکن است برخی از بخشها با آن مخالف باشند، موجب کاهش حضور در نمازهای جمعه شده است؟
به نظر من یکی از دلایل کمرنگتر شدن حضور نسل جوان، نه تنها در نمازجمعه بلکه در دیگر تریبونهای رسمی، فاصلهای است که بین محتوای خطبهها و دغدغههای نسل حاضر وجود دارد. جوان امروزی دوست دارد از تریبونهای رسمی، موضوعاتی شنیده شود که با زندگی روزمره، چالشها و امیدهایش ارتباط داشته باشد. وقتی از مشکلاتی نظیر تورم، بیکاری، آینده تحصیلی، آزادیهای مدنی و مسائل فرهنگی بحثی در این تریبونها مطرح نشود، طبیعی است که جوانان ارتباطی با آن احساس نکنند.
نمیتوانیم انتظار داشته باشیم جوانی که در دنیای مجازی با انواع محتوای جاذب روبهروست و همچنان این محتوا برای او فراهم میشود، به سخنرانیهایی که گاهاً (نه همیشه) برای سالهای قبل تهیه شده علاقمند باشد. در صورتی که ائمه جمعه و دارندگان تریبونهای مختلف بخواهند نسل جوان را جذب کنند، باید زبان این نسل را درک کنند و با آنان به گفتوگو بپردازند. تنها ایراد سخنرانی کافی نیست و باید جوانان را بهعنوان شریک نه صرفاً موضوع خطبهها در نظر بگیریم تا آنها جذب شوند.
ایجاد کارگروههای مشورتی با جوانان در دفاتر ائمه جمعه و به کارگیری زبانی ساده و روزآمد، بدون کلیشه و درخور توجه به مسائل واقعی مردم و جوانان، به ویژه در حوزه معیشت، مسکن و امید اجتماعی و همچنین پرهیز از گرایشهای جناحی و ایجاد فضایی فراجناحی میتواند مفید باشد. دعوت از جوانان برای مشارکت در برنامهریزی فرهنگی نمازجمعه و برنامههایی که در مصلیها انجام میشود، قابل توجه و جذاب است و نمونههایی در کشور وجود دارد که با موفقیت جوانان را جذب کردهاند و دیگر تنها به عنوان امام جمعه مطرح نیستند. امامان زیادی داریم که در تمام ایام هفته فعال هستند و این موضوع شایسته تقدیر است.
برخی ائمه جمعه اظهارات تندی علیه دولت، جریانها و شخصیتهای سیاسی ابراز میکنند. آیا این اظهارنظرها به تضعیف وحدت جامعه منجر نمیشود؟
میتوان گفت که این نگرانی در محافل مختلف نخبگانی و حتی در میان برخی از ائمه جمعه با سابقه مطرح است و هر ساله شاهد اظهارات تند یا جناحی از جانب بعضی امامان جمعه هستیم. در حالی که انتظار میرود آنها نقش پدری و هدایتگر را ایفا کنند و نباید به تشدید تقابل یا دوقطبیسازی جامعه اقدام کنند. تریبون نمازجمعه در فرهنگ ما دارای جایگاهی عالی است و بهدرستی از آن به عنوان تریبون وحدت یاد میشود، اما زمانی که این تریبون به محلی برای مطرح کردن سخنان تند، یکجانبهنگر و انتقاد از دولت قانونی یا جریانات سیاسی تبدیل میشود، نه تنها کارکرد اصلی آن از بین میرود بلکه وحدت جامعه نیز آسیب میبیند. لازم است با نگاه ملی و فراجناحی اظهارنظر کنیم و از ادبیاتی که به دوقطبیسازی جامعه میانجامد یا آرای عمومی را زیر سوال میبرد، پرهیز نماییم. اگر مردم احساس کنند که تریبون نمازجمعه تنها از منظر یک دیدگاه خاص حمایت میکند و سایر viewpoints را نادیده میگیرد، طبیعی است که از آن فاصله خواهند گرفت.
۳۱۱۲۲۱۹
