مسمومیت ناشی از مصرف داروهای OTC!
اخطاریه‌ای در خصوص دسترسی آسان به داروها؛
فلوشیپ سم‌شناسی بالینی در بیمارستان لقمان حکیم با اشاره به افزایش موارد مسمومیت‌های دارویی و مرتبط با مواد مخدر در کشور، بر لزوم بازبینی در شیوه‌های دسترسی به تعدادی از داروها و مواد مخدر تأکید کرده و اظهار داشت: بخش زیادی از بیمارانی که به خاطر مسمومیت بستری می‌شوند، به این دسته از مسمومیت‌ها مربوط می‌شوند؛ این موضوع نشان‌دهنده ضرورت تقویت اقدامات پیشگیرانه و مدیریت دسترسی به این اقلام است.
دکتر پیمان عرفان‌طلب در نشست خبری «هفته پیشگیری از مسمومیت‌ها» که امروز (۳ آبان) برگزار شد، بیان داشت: تعداد قابل توجهی فلوشیپ در بیمارستان لقمان از زمان شروع فعالیت سم‌شناسی بالینی در این مرکز آموزشی تربیت شده و مشغول ارائه خدمات در سطح کشور هستند. همچنین، شهرهایی نظیر ارومیه و اهواز دارای مراکز تخصصی برای درمان مسمومیت‌ها می‌باشند.
او تأکید کرد که ارائه خدمات در زمینه مسمومیت محدود به بیمارستان لقمان نیست و افزود: علاوه بر این بیمارستان، مراکز دیگری مانند بهارلو، فیروزگر، شهرری و شهیار نیز در این حوزه فعالیت می‌کنند.
فلوشیپ سم‌شناسی بالینی بیمارستان لقمان با اشاره به نامگذاری هفته پیشگیری از مسمومیت، این موضوع را نشانه‌ای از اهمیت ویژه آن دانست و گفت: بیمارستان لقمان حکیم با حدود ۲۴ هزار بیمار بستری در سال از مراکز بسیار مهم درمان بیماران مسموم در سطح جهانی به شمار می‌رود.
عرفان‌طلب اظهار داشت که در کشور، آمار مسمومیت‌های دارویی و مرتبط با مواد مخدر، بالاتر از حد معمول است و افزود: موارد دیگری از مسمومیت نظیر مارگزیدگی، عقرب‌گزیدگی و سموم شیمیایی نیز وجود دارند که در اولویت‌های بعدی قرار خواهند گرفت. مسأله مسمومیت باید در کانون توجه قرار گیرد و در راستای این هدف اقدامات مختلفی برای مقابله با مسمومیت‌ها انجام شده، اما نیاز به برنامه‌ریزی و تلاش‌های بیشتری در جهت پیشگیری از بروز این مشکلات حیاتی است.
فلوشیپ سم‌شناسی بالینی بیمارستان لقمان به لزوم بازنگری در شرایط دسترسی به برخی داروها و مواد مخدر اشاره کرد و گفت: در حال حاضر، داروها و برخی از مواد مخدر به راحتی در دسترس عموم قرار دارند، که این امر می‌تواند به بروز مسمومیت منجر شود.
این فلوشیپ سم‌شناسی بالینی به عواقب دسترسی آسان به تعدادی از داروها و مواد مخدر اشاره کرد و گفت: بخش بزرگی از بیمارانی که به خاطر مسمومیت به بیمارستان لقمان حکیم مراجعه می‌کنند، از گروه مسمومین دارویی و مواد مخدر هستند. بنابراین، بازنگری در نحوه دسترسی به داروها و مواد مخدر امری ضروری است تا این مواد به سادگی در دسترس قرار نگیرند.
او همچنین به ضرورت افزایش آگاهی عمومی در زمینه مسمومیت‌ها تأکید کرد و گفت: نقش آموزش عمومی و رسانه‌ها در زمینه پیشگیری از مسمومیت‌ها بسیار مهم و تاثیرگذار است. اقدامات متعددی در این زمینه انجام شده است، اما رسانه‌ها باید نقش فعالتری داشته باشند. به عنوان مثال، در زمان پاندمی کرونا، ادعای درمان کرونا با استفاده از الکل در شبکه‌های اجتماعی منتشر شد که منجر به افزایش مصرف غیرمنطقی الکل و بروز مسمومیت‌های متعدد شد.
عرفان‌طلب خاطرنشان کرد که اطلاع‌رسانی نادرست در خصوص داروها و مواد مختلف می‌تواند به خطر افتادن سلامت افراد منجر شود و بیان داشت: برخی داروها و مواد با وجود اینکه در شرایط خاص می‌توانند مفید باشند، در صورت مصرف نادرست یا دسترسی آسان و بی‌نظارت می‌توانند خطرناک باشند. به عنوان مثال، آسپرین و استامینوفن جزو این دسته قرار می‌گیرند؛ بنابراین، آگاهی‌بخشی عمومی و مدیریت دسترسی به این داروها می‌تواند تأثیر مثبتی در کاهش مسمومیت‌ها داشته باشد.
او تصریح کرد: متأسفانه، بخش زیادی از مسمومین دارویی که به اقدام به خودکشی کرده‌اند، افرادی هستند که از داروهای بدون نسخه استفاده کرده‌اند. بنابراین، وزارت بهداشت باید در مورد محدودیت‌های دسترسی به داروها اقدام کند و بازبینی‌های لازم را انجام دهد.
او در خصوص تغییر الگوی مسمومیت‌ها در سال‌های اخیر توضیح داد: هر زمان که یک ماده مخدر جدید به بازار عرضه می‌شود، میزان مسمومیت‌ها با آن ماده به وضوح افزایش می‌یابد. برای مثال، زمانی که قیمت ماده مخدر «شیشه» پایین بود، افزایش مسمومیت‌ها مشاهده می‌شد. به طور کلی، مسمومیت با تریاک و متادون زیاد است و اغلب افرادی که به دلیل متادون دچار مسمومیت شده‌اند، این ماده را از عطاری‌ها تهیه کرده‌اند.
