آیا داروی کاهش وزن اوزمپیک قادر است فرآیند پیری را معکوس سازد؟

براساس نتایج این تحقیق، ساعت زیستی بدن افرادی که از این دارو استفاده کردند، به‌طور میانگین بیش از سه سال به عقب منتقل شد؛ یک پیشرفت امیدبخش که می‌تواند افق‌های جدیدی در زمینه درمان‌های ضد پیری باز کند. 

طبق گزارش نیویورک‌پست، این مطالعه برای نخستین بار تاثیر سمگلوتاید را بر فرآیند پیری به‌صورت مستقیم مورد ارزیابی قرار داد. در این پژوهش به مدت ۳۲ هفته، نیمی از شرکت‌کنندگان به صورت هفتگی اوزمپیک دریافت کردند و نیمی دیگر از دارونما بهره‌مند شدند.

وارن دوا‌رکا، یکی از پژوهشگران فعال در عرصه تشخیص، اعلام کرد که افرادی که این دارو را مصرف کرده‌اند، در پایان تحقیقات به طور میانگین ۳.۱ سال جوان‌تر به نظر می‌رسیدند. در حالی که در گروهی که دارونما دریافت کردند، تغییرات معناداری در سن زیستی وجود نداشت.

در حالی که عموم افراد به سن تقویمی خود آگاه‌اند، پزشکان بیشتر به مفهوم «سن زیستی» یا «فنوتیپی» (phenotypic) اشاره می‌کنند که جنبه‌هایی مانند متابولیسم، التهاب و کارکرد اندام‌های داخلی را مورد سنجش قرار می‌دهد.

پژوهشگران همچنین خاطرنشان کرده‌اند که اثرات ضد پیری داروهای خانواده جی‌ال‌پی‌ــ۱ (GLP-1) در نقاط مختلف بدن متفاوت بوده و بیشترین بهبودی در زمینه مغز و سیستم التهابی مشاهده شد؛ جایی که این دارو، به‌رغم توسعه اولیه‌اش برای درمان دیابت، توانسته تا حدود پنج سال روند پیری زیستی را به تعویق اندازد.

همچنین، در زمینه عملکرد قلب و کلیه‌ها نیز بهبودهای قابل‌توجهی گزارش شده است.

به گفته دوا‌رکا، این دارو احتمالاً تنها به کند شدن سرعت پیری نمی‌پردازد، بلکه در برخی موارد ممکن است اثر جزئی معکوس نیز داشته باشد.

محققان باور دارند که این خاصیت ضد پیری قوی ناشی از تأثیر اوزمپیک بر توزیع چربی و سلامت متابولیک است.

به‌طور کلی، چربی اضافی در نواحی داخلی بدن می‌تواند باعث آزاد شدن مولکول‌های مرتبط با پیری شود. علاوه بر این، چاقی می‌تواند منجر به التهاب مزمن خفیف گردد، زیرا واکنش شیمیایی طبیعی بدن به تحریک یا آسیب به مدت زمان طولانی ادامه می‌یابد. داروهای خانواده جی‌ال‌پی‌ــ۱ از طریق کاهش وزن به شکل غیرمستقیم التهاب را کاهش می‌دهند.

این داروها همچنین قادرند سلول‌های خاص تی (T) را که نوعی گلبول سفید خون هستند و نقش مهمی در سیستم ایمنی ایفا می‌کنند، به کارایی بیشتری برسانند. به واقع، این دارو با کاهش چربی اضافی و کنترل التهاب، که هر دو از شاخص‌های اصلی پیری اپی‌ژنتیکی به حساب می‌آیند، در فرآیند کند کردن فرسایش طبیعی بدن مؤثر است.

در سال‌های اخیر، مصرف داروهای جی‌ال‌پی‌ــ۱ به طرز چشمگیری افزایش یافته است؛ به طوری که بر اساس نظرسنجی سلامت کی‌اف‌اف (KFF)، ۱۲ درصد از بزرگسالان آمریکایی در برخی مقاطع زندگی خود از داروی مشابه اوزمپیک استفاده کرده‌اند. با این حال، دوا‌رکا با وجود این نتایج امیدوارکننده، هشدار می‌دهد که هنوز برای تجویز وسیع این دارو به‌عنوان درمانی برای پیری زود است و نیاز به احتیاط و صبوری دارد.

او و تیمش امیدوارند که نتایج این مطالعه منجر به تشویق تحقیقات بیشتر شود و از این داروها که پیش از این برای درمان بیماری‌های مانند دیابت طراحی شده‌اند، در راستای مقابله با مشکلات مرتبط با پیری نیز بهره‌برداری شود؛ زیرا این داروها به دلیل سابقه تأیید، می‌توانند سریع‌تر مورد تأیید قرار گیرند و خطر عوارض جانبی غیرمنتظره آن‌ها نیز کمتر است. حتی دوا‌رکا پیش‌بینی کرد که سمگلوتاید ممکن است به یکی از امیدبخش‌ترین گزینه‌ها در این عرصه تبدیل شود.

داروهای جی‌ال‌پی‌ــ۱ نظیر اوزمپیک و ویگووی قبلاً نیز مزایای فراتری از کنترل دیابت و کاهش وزن نشان داده‌اند که از جمله آن‌ها می‌توان به کاهش خطر ابتلا به زوال عقل و سرطان، و همچنین کمک به درمان اعتیاد اشاره کرد.