احمد میدری و دستاوردهای دشوار در وزارت کار/ دلایل ناکامی وعده‌های وزیر در کاهش انتقادات مجلس
اقتصاد۲۴- طرح استیضاح احمد میدری، وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی، به دنبال برگزاری یک جلسه چهار ساعته و عدم قانع شدن نمایندگان از توضیحات وی آغاز شد و جهت بررسی به صحن علنی مجلس ارسال گردید. طبق آخرین اطلاعات، گزارش کمیسیون اجتماعی در مورد استیضاح میدری به هیأت رئیسه مجلس ارسال شده و در آنجا نیز مورد بررسی قرار گرفته است، هرچند که هنوز اعلام وصول نهایی انجام نشده و رئیس جمهور قرار است با نمایندگان خواستار استیضاح درباره مطالبات و انتقاداتشان گفتگو کند. در صورتی که این مذاکرات بی‌نتیجه بماند، پروسه استیضاح به مرحله بعدی خواهد رفت.
این نخستین باری نیست که صحبت از استیضاح میدری به میان آمده است؛ این موضوع به صورت آنی نبوده و به مرور زمان شکل گرفته است. انتقادهای متعددی نسبت به عملکرد وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی در دوره مدیریتی میدری ابراز شده که شامل مدیریت شرکت‌های شستا و صندوق‌های زیرمجموعه، وضعیت اشتغال، سیاست‌های حمایتی معیشتی و همچنین انتصابات مدیران بوده است. نمایندگان مجلس در ماه‌های اخیر به کرات به طرح این انتقادات پرداخته‌اند، اما به سبب وضعیت سیاسی و ناپایدار کشور، این رفتار‌ها متوقف یا به تأخیر افتاده است.
استیضاحی که از سال گذشته آغاز شده بود
در مهرماه ۱۴۰۴، یعنی تقریباً یک سال پیش، موضوع استیضاح وزیر کار به امضای نمایندگان مجلس به جدیتی خاص رسید. در آن زمان، علی خضریان، نماینده تهران، از نحوه انتصابات و مدیریت وزارتخانه علیه میدری انتقاد کرد و مدعی شد که بخش عظیمی از تصمیمات تحت تأثیر گروهی متشکل از افراد به نام‌های «داوود، محمدامین و کمال» قرار دارد.
بیشتر بخوانید: اظهارات جنجالی وزیر کار درباره تورم؛ چرا مردم به سمت طلا و دلار می‌روند؟
خضریان در آن مقطع با انتقاد از آنچه به سیاست‌زدگی در وزارت کار عنوان کرده بود، اظهار داشت: «وزیری که وظیفه تأمین رفاه و معیشت و تعیین سیاست‌های اشتغال و تعاون را بر عهده دارد، تحت تأثیر مدیریت سیاسی برخی حلقه‌ها از جمله گروه داود، محمدامین و کمال قرار گرفته و در راهی قدم گذاشته که به اختلال در فضای رفاه اجتماعی، اشتغال و تعاون منجر شده است.»
او همچنین در خصوص وضعیت اشتغال و اقدام‌های معاونت مربوطه گفت: «سامانه رصد به علت غیرقابل توجیه بودن تیم شما در پایان سال ۱۴۰۳ تعیین تکلیف نشده و سهمیه اشتغال به آهستگی پیش می‌رود پس از گذشت چند ماه از آغاز سال جدید.»
این انتقادها به حوزه اشتغال محدود نمانده و خضریان درباره هلدینگ‌ها و شرکت‌های زیرمجموعه وزارت کار نیز به تغییرات مدیریتی، انتصابات و نفوذ سیاسی در این سازمان‌ها اشاره کرده و انتقاداتی بیان نمود. او در یکی از بی‌پرده‌ترین بخش‌های سخنانش چنین گفت: «انتصابات سیاسی و فامیلی در شستا به وفور دیده می‌شود و بازنشستگان از این وضعیت گله دارند.»
در همان دوران، دیگر نمایندگان نیز نظرات مشابهی ابراز کردند. احمد بیگدلی، نماینده زنجان، نارضایتی اصلی مجلس را ناشی از انتصابات دانسته و بیان کرد: «چشم‌انداز نارضایتی نمایندگان از وزیر کار به روند انتصابات در این وزارتخانه مربوط می‌شود. متأسفانه در یک سال اخیر شاهد تغییرات مکرر در سطوح مدیریتی شرکت‌ها و صندوق‌های زیرمجموعه وزارت کار بوده‌ایم. به حدی که برخی از این شرکت‌ها در همین فاصله زمانی بیش از چهار تغییر مدیریت داشته‌اند و این بی‌ثباتی به‌طور مستقیم بر روی عملکرد آنها تأثیر گذاشته است.»
تغییرات مدیریتی؛ از صندوق‌ها تا شستا
بیگدلی به تغییر مدیر یک صندوق به دفعات حتی تا چهار بار در یک سال اشاره نموده و در خصوص پیامدهای آن گفت: «در طول یک سال، یک صندوق چهار بار مدیریت خود را تغییر داده است. پدیده‌ای که در هیچ نقطه‌ای از دنیا به ثبت نرسیده است. این نوع تغییرات موجب می‌شوند تا صندوق نتواند حقوق بازنشستگان را به‌موقع پرداخت کند و شرکت‌های زیرمجموعه در معرض ورشکستگی قرار گیرند.»
امید نصیبی، نماینده فارس، در همین ارتباط به این نکته اشاره کرد: «عملکرد وزیر در شستا به هیچ عنوان رضایت‌بخش نبوده است. وی قادر به کنترل وضعیت این مجموعه بزرگ اقتصادی نبوده و نتوانسته است مدیری شایسته و کارآمد در رأس آن قرار دهد تا امور به‌طور مؤثر و منظم پیش برود.»
از پست‌فروشی تا انتقاد از انتصابات جدید
یکی از انتقادات جنجالی در آبان ۱۴۰۴ مطرح شد؛ زمانی که علی خضریان در صحن علنی مجلس نسبت به انتصابات در مجموعه‌های زیرمجموعه وزارت کار تذکر داده و از آنچه که «پست‌فروشی» نامید، انتقاد کرد.
خضریان خطاب به میدری اظهار داشت: «آقای میدری، شما این افراد را با مدرک فوق دیپلم در پتروشیمی جم به‌طور تمام وقت مشغول به کار کرده‌اید و حقوق‌های بالایی به آنها پرداخت می‌کنید.»
او همچنین با اشاره به تذکرات پیشین خود درباره حراست صندوق بازنشستگی، خواستار بررسی این موضوع شد و پرسید: «چگونه در حراست صندوق بازنشستگی اجازه انجام چنین «پست‌فروشی‌هایی» در کشور داده می‌شود؟ آیا این وضعیت برای تمامی مردم و جوانان این کشور حاکم است؟»
این نماینده در همان جلسه بر این نکته تأکید کرد که درخصوص برخی از افراد موجود در ساختار وزارتخانه هشدار داده است: «من بارها در مصاحبه‌ها و تذکرات در صحن به آقای میدری گفتم که مراقب باشید، چراکه برخی افراد در حوزه وزارتی شما مستقر شده‌اند، و در حال ایجاد مشکلات و هزینه‌هایی برای کشور به نام شما هستند.»
از سوی دیگر، سید سلمان ذاکر، نماینده ارومیه، درباره انتصابات در سازمان تأمین اجتماعی انتقاد‌هایی مطرح و اعلام کرد: «در خصوص نزدیک به ۶۰ مورد انتصاب غیرقانونی که در سازمان تأمین اجتماعی صورت گرفته، من موضع جدی دارم؛ این انتصابات به‌طور کامل غیرقانونی بود و نتیجه‌ای جز آثار منفی نداشته‌اند.»
او همچنین افزود که افرادی بدون سابقه کاری و کارشناسی وارد این سازمان‌ها شده‌اند و گفت: «افرادی که بدون تخصص در این حوزه‌ها آورده شده‌اند، سازمان فنی و حرفه‌ای را به ویرانی کشانده‌اند. در حال حاضر نه کارکنان راضی‌اند و نه مردم، و متأسفانه نتوانسته‌ایم از ظرفیت بالای جوانان در این زمینه بهره‌برداری کنیم.»
پرونده‌ای فراتر از انتصابات
علاوه بر انتصابات، عملکرد وزارت کار در زمینه رفاه و اشتغال نیز محور دیگری از انتقادات است. عباس مقتدایی، نماینده اصفهان، با انتقاد از رویکرد میدری بیان نمود: «به‌نظر می‌رسد که میدری به نماد «ناامیدی» و «نمی‌توانیم» تبدیل شده است.»
او همچنین با اشاره به مسائل معیشتی، بازنشستگان، کارگران شرکتی و معلولان خطاب به وزیر کار گفت: «شما مسؤولیت وزارت را بر عهده دارید تا مشکلات را حل کنید، نه اینکه هر بار ناامیدی ایجاد کرده و بگویید نمی‌شود و هیچ راه‌حلی نیز ارائه ندهید.»
در خصوص یارانه و کالابرگ نیز انتقادات ادامه داشته است. نمایندگان سوالاتی درباره فاصله حمایت‌های دولتی و هزینه‌های واقعی زندگی و همچنین نحوه دهک‌بندی خانوارها مطرح نموده‌اند. در این میان، وعده‌های وزیر درباره افزایش حمایت‌ها در صورت افزایش قیمت کالا‌ها نیز دوباره مورد توجه قرار گرفت. سرانجام، با اینکه چندین ماه از آغاز جنگ گذشته، هنوز رقم کالابرگ افزایش نیافته است، در حالی که این وعده از طرف وزارت کار بارها مطرح شده است.
استیضاح میدری؛ موضوعی سیاسی یا اصلاح مدیریتی؟
البته استیضاح میدری مخالفانی نیز دارد. محمدجعفر قائم‌پناه، معاون اجرایی رئیس جمهور، پیش از این گفته بود: «وزیر کار پس از گذشت یک سال به وضعیت کاری خود تسلط یافته و تغییر او در این شرایط تنها به معیشت مردم آسیب خواهد زد.»
برخی نمایندگان نیز استیضاح را به ابعاد سیاسی تعبیر کرده‌اند. با این وجود، گروه دیگری از نمایندگان بر اهمیت استیضاح به‌عنوان ابزار قانونی مجلس برای نظارت بر عملکرد دولت تأکید دارند.
در نهایت باید منتظر ماند و دید آیا گفتگوها در روزهای آینده می‌تواند نمایندگان را از استیضاح وزیر کار، تعاون و رفاه اجتماعی منصرف کند یا اینکه احمد میدری در نهایت این وزارتخانه را ترک خواهد کرد.
