رئیس سازمان برنامه: تنها ۵ درصد از جمعیت خانوارها دارای اطلاعات ناتمام هستند که از طریق آمارگیری حضوری تکمیل خواهند شد

سیدحمید پورمحمدی معاون رئیس‌جمهور و همچنین رئیس سازمان برنامه و بودجه کشور، اظهار داشت که تنها ۵ درصد از جمعیت خانوارهای کشور دارای اطلاعات ناقص هستند که این مسائل از طریق آمارگیری حضوری اصلاح خواهند شد. وی بر این نکته تأکید کرد که این اطلاعات تکمیل‌شده امکان تخصیص منابع را به اقشار نیازمند و نه قشرهای ثروتمند فراهم می‌آورد.

ایرنا به نقل از پورمحمدی گزارش داد: رئیس سازمان برنامه و بودجه در یک گفت‌وگوی تلویزیونی گفت که فرآیند جمع آوری آمار در ایران از دوران باستان تا کنون به دوره‌های مختلفی تقسیم می‌شود و اسناد ایلامی نشان‌دهنده‌ی وجود آمار در دوران باستان ایران هستند.

ایشان افزودند: بر روی کتیبه‌های تخت جمشید نشانه‌هایی از سرشماری وجود دارد و اصطلاحات مربوط به آمار و شمارش از آن زمان در ادبیات فارسی به کار رفته است. همچنین، آمارهایی درباره تعداد انسان‌ها و تقسیمات جنسیتی در آن زمان نیز در دسترس است.

پورمحمدی در ادامه توضیح داد: تا انتهای دوران قاجار تمهیداتی برای سرشماری برقرار بوده است.

وی اضافه کرد: اما از سال ۱۳۳۵ به بعد، سرشماری‌ها هر ۱۰ سال یک بار انجام می‌شده و این روند تا سال ۱۳۹۵ ادامه یافته است.

رئیس سازمان برنامه و بودجه کشور توضیح داد: در روش سنتی، آمارگیران به خانه‌ها مراجعه می‌کردند، اما از سال ۱۴۰۵ به بعد، سرشماری‌ها به روشی جدید و بر اساس ثبت اطلاعات انجام خواهد شد. به این معنی که به جای هزینه و زمان زیاد برای مراجعه به درب منازل، از داده‌های موجود در سیستم‌ها و سامانه‌های دولتی استفاده خواهیم کرد و داده‌های ناقص اصلاح خواهند شد.

پورمحمدی افزود: در روش ثبتی مبنا، ما تقریباً به ۸۰ درصد از اطلاعات مورد نظر خود از طریق این سامانه‌ها دست یافته‌ایم.

وی ادامه داد: با قدمی که برداشته شده، به نتایج مهمی رسیدیم: اولین نتیجه اینکه هزینه این روش ۹۰ درصد کمتر از سرشماری سنتی است.

پورمحمدی به عنوان مثال گفت: در دور قبلی، ۳۳ هزار آمارگیر در سراسر کشور به کار گرفته شدند و برای هر یک به تهیه تبلت نیاز بود که زمان ثبت اطلاعات خانوار را به شدت افزایش می‌داد.

رئیس سازمان برنامه و بودجه در ادامه تصریح کرد: در قبل، دسترسی به اطلاعات دقیق بسیار پایین بود و نتایج آمار از کیفیت مطلوبی برخوردار نبود ولی در این دور، این وضعیت تغییر کرده است.

وی گفت: در روش ثبت مبنا، زیرا تمامی اطلاعات از داده‌های اجرایی دریافت شده بود، به اطلاعات مورد نیاز برای ماده ۱۶۹ قانون مالیات‌های مستقیم نیز دست یافتیم.

پورمحمدی اضافه کرد: در سرشماری امسال، اطلاعات حاصل از ۳۰ دستگاه مختلف در سازمان برنامه و بودجه تجمیع گردید و این داده‌ها با یکدیگر تطبیق داده شده است؛ به همین ترتیب، هرگونه اطلاعات ناقص از دستگاه‌هایی مانند ثبت اسناد و سامانه املاک و مسکن بهبود یافته است.

وی بیان کرد: روشی که امسال در سرشماری به کار گرفته شده، در آسیا تنها توسط ۴ کشور به کار رفته که سه کشور کیفیت اجرای ما را نداشته‌اند.

رئیس سازمان برنامه و بودجه افزود: این کشورها شامل ترکیه، سنگاپور و اندونزی هستند و ما به عنوان پنجمین کشور آسیایی با اجرای روش ثبتی مبنا، کیفیت کاری بالاتری نسبت به آن‌ها داشته‌ایم.

وی بیان داشت: در سطح جهانی، ۱۹ کشور از این روش ثبت نام استفاده کرده‌اند که ما بیستمین کشوری بودیم که از آن بهره برده‌ایم.

پورمحمدی ادامه داد: در سرشماری جدید، بیشتر اطلاعات با استفاده از سامانه‌های اطلاعاتی گردآوری شده است.

رئیس سازمان برنامه و بودجه گفت: به منظور رفع پنج نوع ابهام شامل مغایرت کد ملی و کد پستی، تعداد اعضای خانوار، اطلاعات گرمایش و سرمایش وسایل و همچنین وضعیت فرسودگی مسکن، پیامک‌هایی برای برخی خانوارها ارسال شده است.

وی افزود: هدف نهایی دستیابی به آماری دقیق‌تر برای بهبود برنامه‌ریزی و تخصیص منابع با کمترین هزینه و حداکثر اثر بخشی است.

پورمحمدی در ادامه گفت: پس از پایان فرآیند ثبتی مبنا، حدود ۳۰۰۰ آمارگیر به منازل ۵ درصد از جامعه مراجعه خواهند کرد.

رئیس سازمان برنامه و بودجه همچنین توضیح داد: ۱.۳ میلیون خانوار هستند که اطلاعات ناقص دارند و همکاران ما به درب منازل آن‌ها مراجعه کرده و فرم‌های ثبت اطلاعات آن دسته از خانوارها به صورت دستی پر خواهند کرد.

پورمحمدی گفت: پیش از اجرای این طرح، سازمان نقشه‌برداری کشور تمام نقاط کشور را به بلوک‌های مشخص تقسیم‌بندی کرده و هر بخش به تعدادی آمارگیر واگذار شده است.

رئیس سازمان برنامه و بودجه افزود: افرادی که به منازل آن‌ها مراجعه می‌شود، کسانی هستند که به دلایل مختلف از جمله سن بالا یا بیماری، امکان برقراری ارتباط با دولت را ندارند.

معاون رئیس‌جمهور گفت: با پیاده سازی سرشماری به روش ثبت مبنا، ما به عصر جدیدی قدم گذاشته‌ایم که تمامی سامانه‌های کشور در تبادل اطلاعات و داده‌ها مشارکت فعال خواهند داشت و بنابراین اطلاعات ما به‌روز خواهد بود.

وی اضافه کرد: به این ترتیب، ما قادر خواهیم بود پرداخت‌ها را به افرادی که نیاز دارند اختصاص دهیم، به جای اینکه به ثروتمندان تعلق گیرد.

پورمحمدی گفت: این اطلاعات به ما اجازه می‌دهد که بدانیم چه کسانی به کمک نیاز دارند و چه خانواری با مشکل مسکن مواجه است. همچنین، آمار بیماران خاص یا خانواده‌های حاشیه‌نشین در دسترس قرار خواهد گرفت، بنابراین تصمیم‌گیری‌های کشور بر مبنای آمارهای دقیق خواهد بود.

رئیس سازمان برنامه و بودجه به یکی از برنامه‌های اساسی اخیر اشاره کرد: سکوی یکپارچه هوشمند مدیریت مالی دولت که با حذف واسطه‌ها، منابع مالی را مستقیماً به ذی‌نفعان نهایی می‌رساند.

پورمحمدی در ادامه توضیح داد: این روش، با کاهش مقدار منابع راکد در مسیر تخصیص بودجه و افزایش شفافیت مالی، به افزایش ۲.۵ برابری سرانه مدارس در یک سال و نیم گذشته کمک کرده است.

معاون رئیس‌جمهور ادامه داد: این تحولی بزرگ به حرکت به سمت بودجه‌ریزی مبتنی بر عملکرد، تخصیص هدفمند منابع و بالا بردن اثر بخشی هزینه‌های دولت اشاره دارد.

پورمحمدی تأکید کرد: سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت، با هدایت مستقیم منابع به ذی‌نفعان نهایی، شفافیت مالی و تخصیص هدفمند بودجه را تأمین می‌کند.

رئیس سازمان برنامه و بودجه کشور به این نکته اشاره کرد که در این الگو، دستگاه‌ها به جای اینکه صرفاً به هزینه‌کردن بودجه بیاندیشند، بر کاهش هزینه‌ها، افزایش بهره‌وری و ارتقاء کیفیت خدمات تمرکز خواهند کرد.

وی بیان داشت: هدف نهایی در این زمینه، کاهش هزینه‌ها، افزایش کیفیت و استفاده بهینه از منابع عمومی است.

معاون رئیس‌جمهور همچنین added: آمایش سرزمین با شناسایی ظرفیت‌ها و محدودیت‌های هر منطقه کمک می‌کند تا سرمایه‌گذاران بهترین مکان‌ها را برای تأسیس واحدهای تولیدی انتخاب کنند، که این کار می‌تواند هزینه‌های حمل‌ونقل، مصرف انرژی و آب و آسیب‌های زیست محیطی را کاهش دهد.

رئیس سازمان برنامه و بودجه به این موضوع پرداخت که هم اکنون هوش مصنوعی با تکیه بر مطالعات آمایش سرزمین، مسیر انتخاب محل مناسب سرمایه‌گذاری را تسهیل می‌کند تا سرمایه‌گذاران به جای گذراندن ماه‌ها دوندگی اداری، به سرعت از ظرفیت‌ها و محدودیت‌های مناطق مختلف مطلع شوند.

وی بیان داشت: انتخاب صحیح محل سرمایه‌گذاری، هم به نفع تولیدکننده و هم به نفع اقتصاد ملی خواهد بود.

معاون رئیس‌جمهور درباره کارهایی که در سازمان برنامه و بودجه به صورت انحصاری انجام می‌شود توضیح داد: یکی از این اقدامات این است که هر پیمانکار، شرکت مشاوره و شرکت انفورماتیک باید مجوز و رتبه‌بندی را از سازمان برنامه و بودجه بگیرد.

پورمحمدی مثال زد که پیمانکاران را در پنج رتبه تقسیم‌بندی می‌کنیم و مشخص می‌شود که هر رتبه چه مقدار کار می‌تواند انجام دهد و آن‌هایی که می‌خواهند رتبه خود را تغییر دهند، باید اطلاعات خود را ارائه دهند که این فرایند از ۸ ماه زمان می‌برد.

وی افزود: در این راستا لازم است تا تعداد مهندسان، مدرک‌های تحصیلی، تعداد قراردادها و میزان مالیات آن‌ها را بررسی کنیم که اغلب این فرایندها نیاز به مراجعه به ۱۰ تا ۲۰ مکان دارد و مدارک باید به طور کامل و دقیق ارائه شوند، که در این میان ممکن است رفتارهای غیراخلاقی نیز صورت گیرد و مدارک جعلی به دست بدهند که با این روش‌ها در حال حذف‌شدن هستند.

رئیس سازمان برنامه و بودجه گفت: سامانه‌های ما به دانشگاه‌ها، نظام قراردادی، نظام بانکی و سایر نهادها متصل هستند که با وارد کردن کد مشخص، به صورت هوشمند اطلاعات را جمع‌آوری و صلاحیت رتبه‌بندی را مورد ارزیابی قرار می‌دهیم.

پورمحمدی اضافه کرد: فرآیند‌های بروکراتیک به حد حداقلی کاهش یافته و ده‌ها هزار نامه این موضوع منسوخ شده و خوشبختانه این فرآیند در چند دقیقه انجام می‌شود.

وی تأکید کرد: هر پروژه عمرانی شامل ملاحظات فنی و استانداردهای خاصی مانند پل، بیمارستان و مدرسه است که پیمانکاران باید آنها را به درستی آشنا باشند و این موضوع می‌تواند به فرآیند سنگین و هزینه‌بر منجر شود، اما با استفاده از هوش مصنوعی، این اطلاعات را به پیمانکاران ارائه می‌دهیم تا هزینه‌هایشان کاهش یابد و دقت در ساخت‌وساز افزایش پیدا کند.

معاون رئیس‌جمهور گفت: هر سال پیمانکارانی داریم که هزینه‌هایی کرده‌اند و از ما طلب دارند، که فرایند محاسبه آن بسیار پیچیده و زمان‌بر است. زیرا باید تغییرات قیمت اقلام مختلف و نهاده‌ها را بررسی کنیم و میزان تعدیل در شرایط هر پروژه را مشخص کنیم. همچنین، در بسیاری از موارد، اختلاف‌نظرها و چانه‌زنی‌هایی در این زمینه میان پیمانکاران و دستگاه‌های مربوطه پیش می‌آید که می‌توان از ظرفیت سامانه‌های هوشمند و تجمیع داده‌ها استفاده کرد.

پورمحمدی عنوان داشت: در دو سال اخیر، تحت پیگیری‌های رئیس‌جمهور بر روی ساخت و ساز مدارس تمرکز داشته‌ایم و اقدامات زیادی انجام داده‌ایم.

وی گفت: مدرسه و نیمکت و کتاب، صرفاً موارد ظاهری هستند، اما اصل و گوهر آن دانش‌آموز است که باید آموزش ببیند و مهارت کسب کند.

رئیس سازمان برنامه و بودجه بیان کرد: ما نیاز داریم تا عدالت را در این مدارس محقق کنیم و این موضوع تنها از طریق ساخت مدرسه قابل دستیابی نیست.

پورمحمدی افزود: خوشبختانه در دو سال گذشته با همکاری معاونت علمی رئیس‌جمهور، وزارت آموزش و پرورش، وزارت ارتباطات و سازمان برنامه و بودجه، سازوکاری فراهم شده که به زودی در اختیار آموزش و پرورش قرار می‌گیرد.

معاون رئیس‌جمهور توضیح داد: در این سیستم با استفاده از هوش مصنوعی، استعداد دانش‌آموزانی که در پشت لپ‌تاپ نشسته و بازی می‌کنند را می‌سنجیم تا تلاش کنیم توانمندی‌های آن‌ها را شناسایی کنیم و تشخیص دهیم بر کدام استعداد آن‌ها باید سرمایه‌گذاری شود.

وی افزود: ما همچنین وضعیت جسمی و روحی دانش‌آموزان را مورد ارزیابی قرار می‌دهیم.

پورمحمدی گفت: با این شیوه ما می‌توانیم به عدالت آموزشی حتی در مناطق محروم نیز دست یابیم.

رئیس سازمان برنامه و بودجه گفت: همچنین می‌توانیم معلمان را بدون نیاز به دسترسی حضوری آموزش دهیم.

وی به این نکته اشاره کرد که پیشینیان ما با تلاش برای حفظ زبان و ادبیات فارسی در برابر هجمه‌ها کار بزرگی کردند.

پورمحمدی ادامه داد: هوش مصنوعی در حال حاضر بر مبنای زبان انگلیسی طراحی شده، بنابراین ما باید راهی بیابیم تا زبان فارسی را نیز حفظ کنیم.

رئیس سازمان برنامه و بودجه اعلام داشت: با همکاری فرهنگستان زبان و ادب فارسی، وزارت ارشاد و معاونت علمی رئیس‌جمهور برنامه‌ای طراحی کرده‌ایم که به حفظ زبان فارسی در عصر هوش مصنوعی کمک می‌کند.

وی به موضوع کالابرگ نیز اشاره کرد و گفت: برای افرادی که درآمدشان از سطحی پایین‌تر قرار داشت، پیامک‌ فرستادیم و به آن‌ها اعلام کردیم که از نظر ما، این افراد درآمد کافی ندارند.

معاون رئیس‌جمهور افزود: کسانی که تأیید کردند درآمدشان کافی نیست، وضعیت درآمدی آن‌ها بررسی و در صورت تایید، افزایش اعتبار کالابرگ برای آن‌ها انجام شد.

پورمحمدی همچنین گفت: کاهش درآمدهای دولت ناشی از تحریم‌ها، تحولات منطقه‌ای و کاهش قیمت نفت، ضرورت انضباط مالی و بازنگری در هزینه‌های عمومی را افزایش داده است.

وی ادامه داد: در این شرایط، تأکید دولت بر اولویت‌بندی هزینه‌ها، حذف یا کاهش اعتبارات غیرضروری و بازنگری در مأموریت دستگاه‌هایی که دیگر قادر به رفع مشکلات مردم نیستند، بیشتر شده است.

رئیس سازمان برنامه و بودجه همچنین اشاره داشت: به موازات این موضوع، شفاف‌سازی داده‌ها بر مبنای کد ملی و کد پستی و اتمام سرشماری ثبتی‌مبنایی می‌تواند زمینه‌ساز برنامه‌ریزی‌های دقیق‌تر و تخصیص هدفمند منابع شود.

پورمحمدی گفت: هدف از این اقدامات مدیریت منابع محدود، کاهش هزینه‌های غیرضروری و هدایت بودجه به سمت اولویت‌های واقعی مردم است.

وی همچنین افزود: حمایت رئیس‌جمهور از تصمیم‌گیری مبتنی بر داده و شواهد به عنوان یکی از عوامل پیشبرد اصلاحات در نظام برنامه‌ریزی کشور به شمار می‌رود.

رئیس سازمان برنامه و بودجه در ادامه گفت: پیاده‌سازی نظام درآمد و هزینه استانی، می‌تواند به استان‌ها قدرت بیشتری بدهد تا هم به افزایش درآمدهای خود کمک کنند و هم منابع را متناسب با نیازهای منطقه‌ای هزینه نمایند.

پورمحمدی توضیح داد: طبق این طرح، بخشی از درآمدهای هر استان، در چهارچوبی مشخص، برای هزینه‌کرد همان استان در اختیار مسئولان محلی قرار می‌گیرد تا امکان تصمیم‌گیری تناسبی با شرایط هر منطقه فراهم شود.

رئیس سازمان برنامه و بودجه اضافه کرد: هدف این طرح تقویت قدرت استان‌ها، افزایش انگیزه برای درآمدزایی و بهبود کیفیت خدمات به مردم است.

پورمحمدی خاطرنشان کرد: دولت سالیانه حدود ۳ میلیارد دلار ارز ترجیحی را در حوزه بهداشت و درمان هزینه می‌کند.

وی ادامه داد: با وجود این، افزایش هزینه‌های درمان و سهم پرداختی بیماران، ضرورت بازنگری در سازوکار تخصیص این منابع را مبین می‌سازد.

رئیس سازمان برنامه و بودجه افزود: اصلاح نظام ارجاع، کاهش هزینه‌های غیرضروری درمان و هدایت حمایت‌های دولتی به ذی‌نفعان اصلی، از محورها مورد بررسی برای تهیه بودجه سال آینده هستند.

معاون رئیس‌جمهور یادآور شد: هدف از این اقدامات افزایش اثربخشی منابع سلامت و کاهش فشار هزینه‌های درمان بر دوش مردم است.

پورمحمدی اظهارداشت: ما به آرامی در حال نزدیک شدن به فصل سرد سال هستیم و یکی از حوزه‌هایی که کشور امروز با مشکلات مواجه است، زمینه گاز است و از مردم خواسته‌ام تا همکاری کنند تا با مشکل جدی مواجه نشویم.

وی افزود: احتمالاً سال سردی را در پیش خواهیم داشت و از طرف دیگر با ناترازی در گاز روبرو هستیم، همچنین بخشی از تاسیسات تولید گاز در جنگ اخیر آسیب دید.

رئیس سازمان برنامه و بودجه بیان کرد: اگر از همین حالا در مصرف گاز دقت نکنیم، ممکن است برخی استان‌ها با مشکلاتی در تأمین گاز مواجه شوند و اگر ما ۱۰ درصد از مصرف گاز را کاهش دهیم، می‌توانیم از سرمای این سال عبور کنیم.

پورمحمدی اضافه کرد: در صورتی که خانواری الگوی مصرف گاز را رعایت نکند، مجبور خواهیم شد جریمه‌ای برایشان تعیین کنیم.

معاون رئیس‌جمهور تأکید کرد: در صورتی که فشار گاز کاهش یابد، ممکن است گاز یک شهر قطع شود، نه فقط یک یا دو واحد مسکونی.

وی توضیح داد که خوشبختانه با همکاری همکاران ما در وزارت نفت و به ویژه شرکت ملی گاز، بخشی از خسارات به تاسیسات گاز که در جنگ به وجود آمده بود، دوباره به چرخه تولید بازگشته است.

پورمحمدی عنوان کرد: با مدیریت دولت و همچنین همکاری مردم، میزان افزایش مصرف عمده حامل‌های انرژی نه تنها کنترل شد، بلکه به سمت منفی نیز رفته و تا سال گذشته ۱.۵ میلیارد دلار گازوئیل وارد می‌کردیم و رشد ۷ درصدی مصرف بنزین نیز متوقف و به سمت منفی حرکت کرد.

۳۳۴۳۳۵