نتانیاهو فرمان شناسایی و تعقیب مصاحبه‌شوندگان مستند «نازا» را صادر کرد
طبق گزارش خبرگزاری خبرآنلاین و به نقل از روزنامه گاردین، بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، به دادستان کل کشور و رئیس سازمان امنیت داخلی (شاباک) دستور داده است تا شناسایی سربازان و افسرانی که در مستند تحقیقاتی «نازا» ظاهر شده‌اند، صورت گیرد و آن‌ها را به اتهام آسیب زدن به «منافع دیپلماتیک و امنیتی اسرائیل» تحت پیگرد قانونی قرار دهند.
این مستند، که به خاطر موضوع خود مورد توجه قرار گرفته است، به کارگردانی یووال آبراهام و راشل زور، برندگان جایزه اسکار، تهیه شده و روزنامه گاردین به عنوان تهیه‌کننده آن ایفای نقش کرده است. فیلم به موضوع کشتار وسیع غیرنظامیان در غزه توسط اسرائیل می‌پردازد و در سینماهای مختلف، از جمله بریتانیا و ایالات متحده، به نمایش درآمده و برنامه‌ریزی شده است تا در بیش از ۵۰ کشور به اکران درآید.
نتانیاهو نامه‌ای به گالی بهاراومیارا، دادستان کل اسرائیل، سرلشکر ایال زمیر، رئیس ستاد کل ارتش اسرائیل، و دیوید زینی، رئیس شاباک، ارسال کرده و از آن‌ها خواسته است که به‌سرعت نسبت به شناسایی هویت تمامی افرادی که در این مستند مشارکت داشته‌اند یا در آن حضور داشته‌اند، اقدام کنند.
علاوه بر این، نخست‌وزیر اسرائیل درخواست کرده است که «تحقیقات کیفری و اقدامات قانونی به منظور پیگیری اتهامات جدی در زمینه امنیت اطلاعات، افترا و آسیب به منافع دیپلماتیک و امنیتی اسرائیل آغاز شود».
مستند «نازا» در جشنواره بین‌المللی فیلم ونیز در ماه گذشته به نمایش درآمد و پس از طولانی‌ترین تشویق ایستاده در تاریخ این رویداد، برنده جایزه ویژه هیئت داوران شد. نام فیلم از اختصاری برگرفته شده است که دستگاه اطلاعاتی اسرائیل برای اشاره به تعداد غیرنظامیانی که پیش‌بینی می‌شود در حملات هوایی کشته شوند، به‌کار می‌برد.
یووال آبراهام و راشل زور، کارگردان‌های مستند «نازا»، ماه گذشته جایزه ویژه هیئت داوران جشنواره فیلم ونیز را دریافت کردند. (منبع تصویر: کاپیتال پیکچرز/آلامی)
دولت اسرائیل واکنش‌های شدید علیه آبراهام و زور را ترتیب داده و آن‌ها را به خیانت متهم کرده است. مقام‌های دولتی حتی تهدید به لغو تابعیت اسرائیلی این دو فیلم‌ساز کرده و افرادی که حامی دولت هستند، وعده داده‌اند که پس از بازگشت فیلم‌سازان به اسرائیل، آنان را مورد آزار و فشار قرار دهند. همچنین، گروهی از معترضان در برابر منزل والدین زور در شهر ساویون تجمع کرده و شعار «حکم اعدام برای خائنان» سر دادند.
ایال زمیر این فیلم را به عنوان «حمله‌ای به دولت اسرائیل» قلمداد کرده و آن را متهم به انتشار «دروغ و اتهام‌های نابجا» کرده است. او پیشتر به مقام‌های نظامی و حقوقی دستور داده بود تا شناسایی هویت سربازانی که در مستند حضور دارند را بررسی کرده و امکان اقدام قانونی علیه آنان را ارزیابی کنند.
با این حال، ایتای اوفیر، دادستان کل نظامی اسرائیل، تاکید کرده است که برای پیگیری کیفری، وجود شواهدی مبنی بر نقض قوانین امنیتی یا افشای اطلاعات طبقه‌بندی شده ضروری است، اگرچه اقداماتی انضباطی همچنان ممکن خواهد بود.
حفاظت از منابع خبری یکی از ارکان کلیدی آزادی مطبوعات در چارچوب استانداردهای بین‌المللی حقوق بشر محسوب می‌شود و دستور به افشای هویت منابع تنها تحت شرایط بسیار سختگیرانه مجاز است.
ریکاردو گوتیرز، دبیرکل فدراسیون روزنامه‌نگاران اروپا که نمایندگی بیش از ۳۲۰ هزار خبرنگار را بر عهده دارد، در این خصوص گفت: «این تهدیدها به وضوح به عنوان یک اقدام برای ارعاب روزنامه‌نگارانی است که تنها به ایفای مسئولیت‌های خود پرداخته و اصول اخلاقی حرفه‌ای و منافع عمومی را با دقت رعایت کرده‌اند. واکنش شدید به این فیلم تعجب برانگیز نیست؛ این واکنشی است که نشان‌دهنده آماده بودن این حکومت برای پوشاندن جنایت‌های خود علیه بشریت و نسل‌کشی جاری در غزه است.»
سخنگوی روزنامه گاردین نیز تصریح کرد: «دولت اسرائیل پس از آنکه ابتدا تهدید به لغو تابعیت کارگردانان «نازا» کرد، اکنون خواستار تحقیق درباره منابع روزنامه‌نگاری آنان شده است. این اقدامات تلاشی است تا توجه‌ها را از سؤالات مهمی که این فیلم درباره کشتار گسترده غیرنظامیان فلسطینی در غزه مطرح می‌کند، منحرف کند. روزنامه‌نگاران باید قادر باشند تحقیقات مرتبط با منافع عمومی را بی‌آنکه با تهدید و آزار مواجه شوند، ادامه دهند.»
پس از اینکه مستند «نازا» جایزه ویژه هیئت داوران جشنواره فیلم ونیز را به دست آورد، دیواری در شهر اشدود در جنوب اسرائیل با نقاشی‌های ابراهام و زور و واژه «خائنان» به زبان عبری و رنگ قرمز تزئین شد. (منبع تصویر: امیر کوهن/رویترز)
این مستند بر اساس افشاگری‌هایی که برای اولین بار بین سال‌های ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۵ در نشریه اسرائیلی‌ـ‌فلسطینی «۹۷۲+»، رسانه عبری‌زبان «لوکال کال» و همچنین روزنامه گاردین منتشر گردید، ساخته شده است.
سخنگوی گاردین در اوایل ماه جاری میلادی اعلام کرده بود: «فرآیند بررسی اعتبار شهادت‌ها با دقت و شدت صورت گرفته است. این فرآیند شامل مطالعه اسناد محرمانه‌ای که افشا شده‌اند، راستی‌آزمایی جزئیات حملات معین و تطبیق اطلاعات با مجموعه بزرگ‌تری از منابع غیرمحرمانه روزنامه‌نگاری است که در فیلم به نمایش درنیامده‌اند.»
به گفته سخنگوی گاردین، تیم سازنده این مستند در طی سه سال گذشته با «بیش از ۱۰۰ منبع آشنا با سازوکارهای ارتش اسرائیل در جنگ غزه، از جمله فرماندهان ارشد که مستقیماً در صدور مجوز حملات دخیل بودند، مصاحبه کرده‌اند».
در روزهای اخیر، دولت اسرائیل از پروژه تصویری آنلاین جدیدی حمایت کرده که به تقلید سبک مستند «نازا» پرداخته و هدف آن به چالش کشیدن نتایج این فیلم اصلی است. آریل آوربوخ، وکیل اسرائیلی و عضو ذخیره ارتش که پروژه‌ای با عنوان «نازا: داستان واقعی» را تولید کرده، این اقدام را «حرکتی تهاجمی» توصیف کرده که به منظور منحرف کردن توجه افکار عمومی جهان از اتهام‌های مطرح در مورد کشتار غیرنظامیان به دست ارتش اسرائیل انجام می‌شود.
شخصیت‌های مطرح سینما در سراسر دنیا، از جمله مدیران جشنواره فیلم لوکارنو، با آبراهام و زور همبستگی خود را اعلام کرده و بر حق فیلم‌سازان برای پردازش به موضوعات پیچیده و فوری، بدون تهدید به اقدامات تلافی‌جویانه تأکید کرده‌اند.
5959
