تورم از اعتبار کالابرگ فراتر رفت؛ چقدر از قدرت خرید مردم با کالابرگ حمایت می‌شود
اقتصاد۲۴- مفهوم طرح کالابرگ به مبلغ یک میلیون تومان در ابتدا به‌عنوان راه‌حلی برای مقابله با آثار منفی تورم و حفظ سطح خرید عموم مردم طراحی شده بود. مسئولین نیز تأکید کرده بودند که این اعتبار با توجه به نرخ تورم باید افزایش یابد تا فشار کمتری به زندگی مردم وارد آید.
با این‌حال، با گذشت ۹ ماه، یافته‌های اقتصادآنلاین نشان می‌دهد که در دی‌ماه سال قبل، خانوارها با اعتبار یک میلیون تومانی قادر به خرید مقدار بسیار بیشتری از ملزومات روزانه خود بودند.
با وجود آنکه مبلغ کالابرگ همچنان ثابت مانده است، کاهش محسوس قدرت خرید باعث گردیده تا سبد کالایی که می‌توان با این اعتبار خرید، کوچکتر گردد.
روغن؛ همواره پیشتاز
در میان کالاهای بررسی‌شده، روغن نباتی جامد بیشترین افت قدرت خرید را تجربه کرده است. در دی‌ماه ۱۴۰۴ با یک میلیون تومان می‌شد تقریباً ۵٫۳۲ کیلوگرم روغن جامد تهیه کرد، اما این مقدار در شهریور به حدود ۲٫۰۸ کیلوگرم کاهش یافته است. به عبارتی، قدرت خرید تقریباً ۶۱ درصد کاهش یافته و خانوارها اکنون با اعتبار پیشین، کمتر از نیمی از مقدار قبلی را می‌توانند خریداری کنند.
وضعیت روغن مایع نیز به همین شکل است؛ مقدار قابل خرید از تقریباً شش بطری ۹۰۰ میلی‌لیتری به کمتر از سه بطری تقلیل یافته است. شکر به حدود ۱۳ کیلوگرم از ۷٫۷ کیلوگرم و رب گوجه‌فرنگی نیز از ۷٫۸۳ کیلوگرم به ۴٫۴۳ کیلوگرم کاهش یافته است. افزایش قیمت‌ها به یک قلم خاص محدود نشده و گروه‌های مختلف حدوداً روزمره در آشپزی نیز به سهم بیشتری از درآمد خانوارها نیاز دارند.
آمار نگران‌کننده گوشت و مرغ
قدرت خرید گوشت گوسفند از حدود ۹۶۱ گرم به ۵۶۷ گرم و گوشت گاو یا گوساله از ۹۴۲ گرم به ۵۶۳ گرم افت کرده است که نشان‌دهنده کاهشی در حدود ۴۱ و ۴۰ درصدی است. خانوارها با یک میلیون تومان در دی‌ماه ۱۴۰۴ می‌توانستند حدود ۵٫۱۹ کیلوگرم مرغ خریداری کنند، اما در شهریور این میزان به ۳٫۲۸ کیلوگرم کاهش یافته است که معادل دو کیلوگرم مرغ کمتر است.
مقدار خرید ماهی قزل‌آلا نیز از ۲٫۳۷ کیلوگرم به ۱٫۵۰ کیلوگرم کاهش یافته و قدرت خرید تن ماهی تقریباً به نصف رسیده است. این تغییرات در انتخاب منابع پروتئینی نشان می‌دهد که حتی تغییر کالاها نیز نمی‌تواند خانوارها را از فشار تورم رهایی بخشد و هیچ گزینه جایگزینی باقی نمی‌گذارد.
تورم گریبان‌گیر لبنیات
قدرت خرید شیر پاستوریزه از حدود ۱۳٫۷ لیتر به ۷٫۴ لیتر کاهش یافته که در نتیجه تقریباً ۴۶ درصد کمتر است. افزایش نزدیک به دو برابری قیمت پنیر نیز موجب شده که مقدار قابل خرید با اعتبار یک میلیون تومان تقریباً به نصف برسد. در دی‌ماه سال گذشته، یک خانوار با کالابرگ می‌توانست هفت عدد پنیر ۵۰۰ گرمی تهیه کند، اما در شهریور این عدد به تنها سه عدد کاهش پیدا کرده است.
بیشتر بخوانید:دهک‌بندی کالابرگ حذف می‌شود؟ این معیارها تعیین می‌کنند چه کسی کالابرگ بگیرد
قدرت خرید ماست نیز به شکل قابل توجهی کاهش یافته و از ۹٫۷۳ کیلوگرم به ۵٫۵۱ کیلوگرم رسیده است. این اعداد روشنی حاکی از آن است که برای حفظ سطح قبلی از مصرف لبنیات، اعتبار ثابت کالابرگ دیگر کافی نبوده و خانوارها ناچارند بخش بیشتری از هزینه‌ها را از منابع شخصی خود تأمین نمایند.
برنج و حبوبات؛ گزینه‌های ارزان‌تر نیز در حال افزایش قیمت
مقدار برنج ایرانی که می‌توان با این اعتبار خرید، از ۲٫۶ کیلوگرم در دی‌ماه سال گذشته به ۱٫۸۹ کیلوگرم در شهریورماه رسیده است. همچنین برنج خارجی نیز کاهش یافته و از ۵٫۰۵ کیلوگرم به ۳٫۳۱ کیلوگرم کاهش یافته است که به این ترتیب، قدرت خرید برنج خارجی حدود ۳۴ درصد افت کرده و این عدد از کاهش ۲۷ درصدی قدرت خرید برنج ایرانی بیشتر است.
در گروه حبوبات، نخود از ۴٫۷۲ کیلوگرم به ۳٫۰۸ کیلوگرم و عدس از ۴٫۹۵ کیلوگرم به ۳٫۲۴ کیلوگرم کاهش یافته است. لوبیا چیتی نیز با نوسان کمتر و افت حدود ۱۴ درصدی روبرو شده است، اما حتی خرید این کالا نیز با اعتبار گذشته، نیازمند هزینه بیشتری می‌باشد.
حمایت از معیشت خانوار در چنگال محدودیت‌های مالی
به گزارش اقتصادآنلاین، پشت این کاهش قدرت خرید، موضوع تأمین منابع نیز وجود دارد. در صورتی که منابع مالی پیش‌بینی‌شده طرح به اندازه تعهدات موجود تأمین نشود، استمرار یا افزایش اعتبار نیازمند منابع مالی دیگری خواهد بود. اگر این کمبود از طریق استقراض از بانک مرکزی یا فشار بر شبکه بانکی جبران گردد، ممکن است به افزایش نقدینگی و به‌دنبال آن تشدید تورم بینجامد. این تورم به‌نوبه خود، دوباره قدرت خرید خانوارها را تحت تأثیر قرار می‌دهد. گزارش‌های اخیر به محدودیت منابع به‌عنوان یکی از موانع اصلی افزایش اعتبار کالابرگ اشاره کرده‌اند.
برای خانوارها، معیار واقعی حمایت نه مبلغ نامی اعتبار، بلکه مقدار کالاهایی است که توانایی خرید آن را دارند. زمانی که اعتبار کالابرگ با افزایش قیمت‌ها همگام نمی‌شود، شکاف میان وعده‌های حفظ قدرت خرید و آنچه در نهایت به سفره خانوار می‌رسد، عمیق‌تر می‌گردد.
منبع: اقتصاد آنلاین
