انتقال آب کارون را متوقف کنید؛ کشاورزی خوزستان همچنان در کمبود آب باقی میماند/ ما سالهاست که با منابع آبی بازی میکنیم
روزنامه همشهری گزارش داد: نشستی با هدف بررسی روشهای حل چالشهای مربوط به آب با تمرکز بر چهار استان مرکزی کشور برگزار گردید؛ این در حالی است که بحران منابع آبی به اوج خود رسیده است. رئیسجمهور در این جلسه به وزیران دستور داد تا روند اجرای سدهای کوهرنگ ۳، خرسان ۳ و ماندگان را با سرعت بیشتری بهمنظور تأمین پایدار آب آشامیدنی برای اصفهان، یزد و چهارمحال و بختیاری ادامه دهند، اما کارشناسان بر این باورند که این تصمیم بهطرز کامل با راهکارهای علمی مورد نیاز برای مدیریت تنش آبی در کشور در تضاد است.
طرحهای بدون ارزیابی قانونی
نماینده بویراحمد، دنا و مارگون در واکنش به این تصمیم دولتی بیان میکند که اجرای این طرحها فاقد مجوزهای ارزیابی محیطزیستی است. وی افزود: «با توجه به مستندات رسمی، هیچیک از این پروژهها تاکنون مجوز ارزیابی محیطزیستی را دریافت نکردهاند و سازمان محیطزیست نیز اعلام کرده است که در حال حاضر امکان صدور این مجوز وجود ندارد. قانون در این زمینه بهروشنی بیان کرده که هیچ پروژهای بدون ارزیابی محیطزیستی نباید اجرا گردد. این ارزیابیها تنها یک روند اداری صرف نیستند، بلکه ضامن حفظ حقابهها و پایداری منابع آبی هستند.» محمد بهرامی نیز به شدت از حساس بودن حوضههای آبریز زاگرس سخن میگوید و هشدار میدهد: «تغییر مسیر آب میتواند آسیبهای جدی به اکوسیستمهای پاییندست و کشاورزی استانهای مختلف وارد نماید. باید مسیر قانونی طی شود و با همکاری کمیسیونهای تخصصی و نهادهای نظارتی پیگیری لازم انجام گیرد تا حقوق مردم و الزامات محیطزیستی رعایت گردد.»
انتقال آب؛ جابهجایی بحران
یک متخصص حوزه آب و عضو هیأت علمی دانشگاه شهید چمران اهواز، تصمیم اخیر دولت را نشاندهنده تشخیص نادرست مشکل میداند و میگوید: «کشور با تنش شدید آبی مواجه است؛ بدین معنا که فشار به منابع آب فراتر از ظرفیت آنها وارد شده است؛ اگر واقعاً بخواهیم مسئله تنش آبی را به درستی درک کنیم، نتیجه عملی آن باید کاهش فشار بر منابع آب باشد، نه افزایش آن. اگر همچنان به اجرای برنامههایی بپردازیم که مصرفی فراتر از توان منابع را تشویق میکند، به معنای نادرست طرحریزی مسئله خواهد بود و درنتیجه، راهحلها نیز بهدنبال آن به اشتباه خواهد بود.» مهدی قمشی در گفتوگو با همشهری ادامه داد: «سیاست انتقال آب بینحوضهای یک اشتباه تکراری است که بحران را فقط از یک نقطه به نقطه دیگری منتقل میسازد. ما سالهاست که با منابع آبی بازی کردهایم، بدون آنکه مشکلی را حل نمائیم. از طرفی، این اقدامها بهطور همزمان بحران را در دو نقطه، یعنی مبدا و مقصد، تشدید میکند.»
آب شرب یا توسعه کشاورزی؟
استاد دانشگاه شهید چمران اهواز در گفتوگو با همشهری میگوید: «انتقال آب از سرشاخههای کارون به معنای قطع سهم آب کشاورزی خوزستان و انتقال آن به استانهای دیگر است. این راهکار نهتنها منطقی نیست، بلکه به استان منبع آسیب خواهد زد و منجر به بروز مشکلات اجتماعی بین استانهای اطراف نیز خواهد شد.» مهدی قمشی خاطرنشان میکند: «هر مترمکعب آب در حوزه کارون در حال حاضر تنها از طریق تولید انرژی برقآبی به میزان تقریباً ۱۲ هزار تومان بازده دارد؛ این عایدی بهعنوان یک انرژی پاک و غیرفسیلی، با انتقال آب از بین میرود. این بدین معناست که اگر طرحهای فوق به اجرا درآید، کشور بهطور سالانه با ضرر ۱۲ همتی مواجه خواهد شد. در مقابل، هر مترمکعب آب در مناطق مقصد فقط میتواند حدود ۰.۸ کیلوگرم گندم یا معادل یک محصول دیگر تولید کند (که به عبارتی به سود خالص ۱۰ هزار تومانی میانجامد). این مقایسه اقتصادی بهروشنی نشان میدهد که این انتقالها هیچ توجیه منطقی ندارند.
23302
