دلایل خطا در استعلام استقلال از فیفا چیست!

انتشار نامه استعلام باشگاه استقلال از فیفا در مورد وضعیت یاسر آسانی، بار دیگر این پرونده را به موضوعی چالشی تبدیل کرده است. اگرچه این نامه به تازگی منتشر شده، اما به‌نظر می‌رسد که مربوط به حدود سه ماه پیش (۱۰ مرداد) می‌باشد، با این حال زمان انتشار آن، به ویژه در کنار توضیحات بعدی باشگاه در خصوص دریافت پاسخ فیفا، حائز اهمیت است.

نخستین نکته‌ای که باید به آن توجه داشت این است: «از جنبه حقوقی، استعلام به این شیوه از فیفا، راهکاری مناسب برای روشن شدن وضعیت یک بازیکن در چنین اختلافاتی محسوب نمی‌شود.» فیفا مرجع مشاوره حقوقی مخصوص به باشگاه‌ها در خصوص تمام اختلافات احتمالی نیست و اصولا پاسخ‌گویی در مورد مسائل حقوقی باید مطابق با صلاحیت و سازوکارهای مشخص‌شده در مقررات این نهاد انجام شود. در موارد اختلافی، انتظار وجود یک پاسخ رسمی و موثر تنها زمانی صحیح است که موضوع از طریق مرجع صلاحیت‌دار و روند‌های مربوطه پیگیری شود؛ مانند زمان‌هایی که پرونده‌ای در یکی از نهادهای تصمیم‌گیرنده فیفا مطرح شده و در حال رسیدگی است. بنابراین صرف ارسال یک نامه با چندین سؤال به هیچ وجه به معنای ایجاد یک مسیر رسمی برای اخذ تأییدیه‌ای الزام‌آور درباره قانونی بودن حضور بازیکن نیست.

ولی اشتباه بزرگ‌تری که استقلال مرتکب شده، محتوای نامه و روش برخورد آنها با آن است. باشگاه در نامه خود به‌وضوح ذکر کرده است که نماینده قانونی یاسر آسانی در تاریخ ۱۴ ژوئن ۲۰۲۶ یک اخطاریه در زمینه فسخ فوری قرارداد به استناد ماده ۱۴bis مقررات وضعیت و انتقال بازیکنان فیفا ارسال کرده است. استقلال همچنین توضیح داده که توافق بعدی با آسانی به‌منظور حل اختلاف قراردادی و ادامه یا بازگشایی رابطه کاری منعقد شده، اما برخلاف تاریخی که بر روی سند قید شده، این توافق در واقع بعد از اخطاریه فسخ به امضا رسیده است.

در اینجا سؤالی ساده به میان می‌آید: چرا باشگاه باید به‌این اندازه درباره جزئیات اختلاف قراردادی خود توضیحات ارائه دهد و عملاً اطلاعاتی را به‌صورت مکتوب ارائه کند که ممکن است در پرونده‌های آتی علیه خودش مورد استفاده قرار گیرد؟ ارسال اخطاریه فسخ از سوی بازیکن به طور خودکار به معنای معتبر و مؤثر بودن آن از منظر حقوقی نیست. از این رو، استقلال نیازی نداشت که با این روش مکاتبه، موضوعی را به یکی از محورهای اصلی بحث تبدیل کند.

اما بحران زمانی تشدید می‌شود که باشگاه استقلال در بیانیه‌ای که دو روز پس از ارسال استعلام منتشر می‌کند، اعلام می‌کند که پاسخ استعلام دریافت شده و فیفا با وضعیت آسانی مشکلی ندارد. در بخشی از بیانیه آمده: «در خصوص یاسر آسانی باید گفت که در اسناد جدید ارسالی از سوی فیفا به باشگاه استقلال، نکته‌ای تأکید شده که پیش از این نیز وکلای باشگاه به آن اشاره کرده بودند. طبق محتوای این اسناد، صرف ارسال نامه فسخ از سوی بازیکن به هیچ وجه به معنای خاتمه قطعی قرارداد نیست. همچنین این بازیکن فسخ خود را در پرتال فیفا ثبت نکرده است.» این ادعا ممکن است بهانه‌ای برای پرسپولیس فراهم آورد تا به‌عنوان یکی از طرف‌های پیگیر پرونده حضور غیرمجاز آسانی، خواستار انتشار متن کامل پاسخ فیفا شود. در چنین شرایطی، دیگر موضوع صرفاً ادعای باشگاه استقلال درباره برخورداری از مجوز نیست؛ بلکه این پرسش مطرح می‌شود که فیفا دقیقاً چه مواردی را تأیید کرده، چه اطلاعاتی در دست داشته و آیا پاسخ آن ناظر بر تمامی ابعاد پرونده بوده یا نه.

به زبان ساده، استقلال با مطرح کردن پاسخ فیفا به‌عنوان دلیلی بر عدم اشکال در حضور آسانی، خود به اهمیت آن نامه افزوده و زمینه را برای مطالبه و بررسی محتوای آن فراهم کرده است. اگر پاسخ فیفا به اندازه‌ای که باشگاه ادعا می‌کند روشن و قاطع باشد، باید دید آیا تمامی جزئیات مربوط به اخطاریه فسخ، توافقات بعدی و وضعیت ثبت بازیکن در اختیار فیفا قرار داشته یا خیر.

از سوی دیگر، استقلال به‌صراحت در نامه‌ای که ارسال کرده، اعلام کرده که ثبت آسانی لغو نشده، از سامانه ثبت داخلی خارج نشده، به باشگاه دیگری منتقل نشده و هیچ گواهی بین‌المللی انتقال جدیدی برای او درخواست یا صادر نشده است. باشگاه همچنین تأکید کرده که بعد از اخطاریه فسخ، هیچ درخواست ثبت جدیدی ارائه نشده است. این توضیحات به واقع به یکی از کلیدی‌ترین محورهای دفاعی استقلال اشاره دارند: این که حتی اگر در مورد اعتبار فسخ اختلافی وجود داشته باشد، این موضوع الزاما به معنای آن نیست که توافق بعدی با آسانی، نیازمند ثبت یک بازیکن جدید محسوب می‌شود. باید بررسی شود که آیا ثبت قبلی همچنان معتبر بوده و آیا توافق جدید واقعاً به ثبت مجدد نیاز داشت یا خیر. صرف تغییر برخی از شرایط قرارداد به تنهایی برای اثبات ضرورتی در ثبت جدید کافی نیست.

در نهایت، مسئله اصلی استقلال تنها این نیست که آیا می‌تواند از آسانی استفاده کند یا نه؛ بلکه این است که چرا باید با مکاتبه‌ای مفصل و سپس استناد رسانه‌ای به پاسخ آن، کار را برای بررسی دقیق‌تر پرونده آسان‌تر کند.

گاه یک باشگاه با یک اقدام حقوقی نادرست، نه‌تنها راه‌حلی برای مشکل خود پیدا نمی‌کند، بلکه موضوعی را که می‌توانسته از آن دفاع کند، به نقطه ضعفی برای خود تبدیل می‌سازد. استقلال باید قبل از انتشار چنین توضیحاتی در نظر می‌گرفت که وقتی از پاسخ فیفا به‌عنوان مدرکی برای بی‌اشکال بودن وضعیت آسانی نام می‌برد، طرف مقابل نیز حق دارد همان پاسخ را طلب کند و جزئیات آن را به چالش بکشد. در پرونده‌ای که هر کلمه و هر سند می‌تواند اهمیت حیاتی داشته باشد، این شیوه مدیریت پرونده بیشتر به زیان استقلال خواهد بود تا به نفع آن.