فصل نخست نشریه «آنگاه» به اتمام رسید/ نیاز به جلوگیری از تکراری بودن
برگزاری مراسم رونمایی از بیستمین شماره «فصلنامه فرهنگی و هنری آنگاه» روز جمعه، اول آبان‌ماه در مجموعه فرهنگی رست به وقوع پیوست.
در این رویداد هنرمندانی چون فرهاد حسن‌زاده؛ نویسنده ادبیات کودک و نوجوان، بهزاد حاتم؛ نقاش و گرافیست، ساعد مشکی؛ طراح گرافیک و مدیر هنری، لیلی گلستان؛ نویسنده و هنرمند، محمد بنی‌اسدی؛ نقاش و تصویرگر کتاب، سیدعلی کاشفی‌خوانساری؛ نویسنده کودک و نوجوان، هادی حیدری؛ کارتونیست، سوشیانس شجاعی‌فرد؛ سردبیر مجله «تنور»، حامد بیدی؛ مدیرعامل پلتفرم «کارزار»، تکتم میرباقری؛ تصویرساز و اسطوره‌شناس، پژمان موسوی؛ سردبیر ماهنامه «تجربه»، شرمین نادری؛ فعال در حوزه کتاب و کتابخوانی، آرش تنهایی؛ مدیر و بنیان‌گذار مجله «آنگاه» و زهرا عباسعلی؛ معاون سردبیر مجله «آنگاه» حضور داشتند.
آرش تنهایی، بنیان‌گذار و مدیر مجله «آنگاه»، در مورد اینکه ممکن است شکل فعلی مجله در قالب گالینگور که فضای زیادی را در کتابخانه‌ها اشغال می‌کند، ادامه نیابد، توضیح داد: باید به این موضوع بیندیشیم، این شماره به‌عنوان شماره بیستم ختم فصل اول «آنگاه» محسوب می‌شود. برای اینکه فصل دوم تکراری نشود، باید در مورد مسیر آینده فکر کنیم. اگر کسی به من می‌گفت که به مدت ۱۰ سال در یک مجموعه فعالیت می‌کنم، قطعاً به او نمی‌باوریدم و می‌گفتم این موضوع غیرممکن است.
او ابراز امیدواری کرد که جوانان مسیر مجله «آنگاه» را ادامه دهند و تصریح کرد: آرزو دارم نسل جدید بتواند «آنگاه» را به پیش ببرد و اجازه دهد تجربیات جدیدی کسب کنم. نمی‌خواهم دچار تکرار شوم. باید طوری عمل کنیم که «آنگاه» تکراری نشود. ممکن است زمان‌هایی خداحافظی کردن به شکل زیبا باشد، به اعتقاد من من کارگر مادام‌العمر فرهنگ هستم، اما آینده ادامه مجله «آنگاه» به زمان بستگی دارد.
«آنگاه» می‌تواند هویت نهادین خود را حفظ کند
هادی حیدری؛ کارتونیست ضمن اشاره به اینکه مجله «آنگاه» به‌مدت ۱۰ سال به صورت مداوم منتشر شده است، توضیح داد: قصد داشتم «آنگاه» را از منظر نهادین بودنش تحلیل کنیم. نمی‌خواهم جمله «جامعه کوتاه‌مدت ایران» را تکرار کنم که به یک کلیشه تبدیل شده است. می‌خواهم اشاره کنم که چرا در کشورهای پیشرفته می‌بینیم مجلاتی همچون «تایم» که بیش از ۱۰۰ سال سابقه دارند و موسسان آنها دیگر در قید حیات نیستند، به حیات خود ادامه می‌دهند.
این هنرمند با تاکید بر اینکه استمرار فعالیت یکی از ویژگی‌های نهادهاست، بیان کرد: هنگامی که نهادی تأسیس می‌شود، فرقی نمی‌کند که ما در آن حضوری داشته باشیم یا نه، بلکه آن نهاد مسیر خود را ادامه خواهد داد. اگر به «آنگاه» به عنوان یک نهاد نگاه کنیم، این نهاد می‌تواند تحت هدایت بنیانگذارانش به صورت غیرمستقیم عمل کند، و کارهای اجرایی می‌تواند به عهده افراد جدید گذاشته شود.
بر اساس گفته‌های او، «آنگاه» تکراری نخواهد شد زیرا به اندازه کافی سوژه وجود دارد که می‌توان از منظری نو به آنها نگریست. «آنگاه» می‌تواند هویت نهادین خود را حفظ کرده و در فرم آن تغییراتی ایجاد کند.
نویسندگی‌ام با کیهان بچه‌ها آغاز شد
فرهاد حسن‌زاده؛ نویسنده ادبیات کودک و نوجوان در سخنانش به اینکه نوشتن برای «کیهان بچه‌ها» آغازگر مسیرش بود اشاره کرد و گفت: برای من «اولین‌ها» همیشه شگفت‌آور بوده‌اند، مانند اولین تجربه‌ای که از خوردن غذا یا آشنایی با انسان داشتم. می‌توان از دو منظر در مورد تجربه خود از کیهان بچه‌ها صحبت کرد؛ یکی به عنوان خواننده و دیگری به عنوان نویسنده‌ای که برای این نشریه می‌نوشته است.
این نویسنده که خود را متولد آبادان می‌داند، تصریح کرد: خواهر بزرگ‌ترم همواره مجله «زن روز» را مطالعه می‌کرد و یک بار پولی به من داد تا آن مجله را بخرم، اما آن روز «زن روز» در دکه موجود نبود و من به جای آن «کیهان بچه‌ها» را خریداری کردم. واکنش خواهرم به این کار من منفی بود، اما من به داستان‌ها و کارتون‌های این مجله جذب شدم و شاید در ناخودآگاه من این مطلب شکل گرفت که روزی ممکن است داستان من در این مجله چاپ شود.
او با اشاره به اینکه نخستین داستان و شعرش در کیهان بچه‌ها منتشر شده است، ادامه داد: کیهان بچه‌ها همان اولین قدم‌ها برای من به حساب می‌آید؛ در جلسات این نشریه قصه‌های مختلف خوانده می‌شد و آنها نقد و بررسی می‌شدند که به من در رشد نویسندگی کمک شایانی کرد. به من حدود ۶ تا ۷ صفحه اختصاص دادند تا در بخشی به نام «روزنامه سقفی» طنز بنویسم. آغاز نویسندگی‌ام واقعاً از کیهان بچه‌ها شروع شد.
آرزوی من این بود که نامم در کیهان بچه‌ها دیده شود
لیلی گلستان؛ نویسنده و هنرمند با اشاره به اینکه علی‌رغم برخی چالش‌ها در دنیای امروز، زندگی هنوز هم جذاب است، گفت: ما نباید از فعالیت‌های فرهنگی‌مان غافل شویم و نگران آینده نباشیم. به یاد دارم زمانی که در کلاس پنجم یا ششم بودم، مجله کیهان بچه‌ها منتشر شد و همیشه مشتاقانه منتظر شماره‌های جدید آن بودم. همواره آرزو داشتم که نوشته‌ام در این مجله چاپ شود.
این هنرمند با اشاره به صفحات و جدول‌هایی که در کیهان بچه‌ها وجود داشت، افزود: «آنگاه» این نشریه را احیا کرد و نشان داد که ما چنین مواردی هم داشته‌ایم. این که موضوع کیهان بچه‌ها برای این شماره انتخاب شده است، برایم خوشایند است زیرا با این نشریه خاطرات دلنشینی دارم.
«آنگاه» از زاویه‌ای نو به مسائل نگریسته است
زهرا عباسعلی؛ معاون سردبیر مجله «آنگاه» ضمن بیان اینکه از شماره نهم در این مجله فعالیت داشته، گفت: به نظر می‌رسد رسیدن مجله به شماره بیستم فرصتی است برای اینکه از خود بپرسیم چه دستاوردهایی داشته‌ایم. نحوه نگریستن مجله به مسائل موضوعی است که باید در نظر گرفت. موضوعات «آنگاه» معمولاً دارای ویژگی‌های مشترکی هستند که شامل نکات آشناست که می‌توان از منظری نو به آنها نگاه کرد؛ مانند یک کافه، یک اتومبیل یا یک گالری، که همه اینها بخشی از زندگی روزمره ما را تشکیل می‌دهند و ما معمولاً فکر می‌کنیم برداشتی روشن از آنها داریم.
عباسعلی با اشاره به اینکه هر یک از پدیده‌هایی که مجله آنگاه به آنها پرداخته، دارای زاویه‌ای مشترک هستند، ادامه داد: در هر شماره، وقتی یک موضوع انتخاب می‌شود، نوع نگاه به آن و مواجه با آن از زوایه‌ای متفاوت است، به گونه‌ای که موضوع از موقعیت معمول خود فاصله می‌گیرد و در برابر دیدگاه ما قرار می‌گیرد. تعریفی که از آن در ذهن داریم نیاز به تغییر و تعامل جدیدی دارد. ما سعی داریم فاصله‌ای با معنایی که به مرور زمان برای چیزها شکل گرفته، ایجاد کنیم تا واجد ابعاد دیگری بشوند.
او همچنین افزود: در این معنا، مجله صرفاً فضایی برای انتشار مقالات و گفت‌وگوها نیست، بلکه فرصتی است تا صداها و دیدگاه‌های گوناگون کنار هم قرار بگیرند؛ تا یک موضوع تنها از یک زاویه نگریسته نشود و تنها در تعریفی که از آن داریم باقی نماند. شاید به همین دلیل در شماره بیستم به سراغ موضوع کیهان بچه‌ها رفتیم.
به گفته عباسعلی، اهمیت کیهان بچه‌ها فراتر از صرف خاطرات شخصی است و یکی از پرسش‌های این شماره نیز همین است. اگر بازگشت به گذشته فقط به یادآوری روزهای خوب و از دست رفته محدود شود، امکان‌های جدید را از ما می‌گیرد. بازخوانی فرهنگی نه تنها مرور تاریخ بلکه فرصتی است برای دوباره دیدن و پرسش از معانی آن.
از اوایل اسفند ۱۴۰۴، «کیهان بچه‌ها» فقط به شکل دیجیتال منتشر خواهد شد
علی کاشفی‌خوانساری؛ نویسنده کودک و نوجوان به اهمیت توجه به ادبیات کودک و نوجوان اشاره کرد و گفت: صرف نظر از اینکه اگر برای ادبیات کودک و نوجوان در ایران تاریخ چند هزار ساله قائل باشیم یا آن را پدیده‌ای نو در نظر بگیریم، ادبیات کودک امری مهم و ضروری محسوب می‌شود. نخستین کتاب‌های چاپی کودک ما از اواخر دوره محمدشاه قاجار و آثار فولکلوریک نشأت گرفت و سپس در دوره ناصرالدین شاه با ارائه آثار ترجمه شده برای کودکان و اولین کارهای تالیفی در همان دوره شکل گرفت. با این حال، تعداد معدودی از نام‌های بزرگ در این عرصه وجود دارد که عامه مردم و متخصصین با آنها ارتباط برقرار کرده‌اند.
این نویسنده کودکان به وجود شخصیت‌های بزرگ و محبوب در این حوزه اشاره کرد و افزود: در مطبوعات، نام پرچمدار لیست ما «کیهان بچه‌ها» است، نشریه‌ای که در دی‌ماه ۱۳۳۵ شکل گرفت و امروز به ۷۰ سالگی نزدیک می‌شود.
او تصریح کرد: در مجله «آنگاه» نگاه‌های متفاوت به کیهان بچه‌ها ارائه شده است. من تلاش کردم با رویکردی مانند مدخل‌های علمی در دایره‌المعارف، «کیهان بچه‌ها» را تعریف کنم. این نشریه در سال‌های مختلف با افت‌هایی مواجه بوده، به ویژه بعد از فوت مرحوم امیرحسین فردی و افت دیگری که بعد از سال ۱۴۰۱ به وقوع پیوست و از آن زمان، کیهان بچه‌ها همانند دیگر نشریات موسسه کیهان درآمد. متاسفانه خبر تلخ دیگری این است که از اوایل اسفند ۱۴۰۴، «کیهان بچه‌ها» تنها به صورت دیجیتال منتشر خواهد شد.
امروز جامعه ایران در قوی‌ترین وضعیت خود به سر می‌برد
حامد بیدی؛ مدیرعامل پلتفرم کارزار، ادامه فعالیت‌های فرهنگی در شرایط کنونی را معجزه اجتماعی ایران دانست و اظهار داشت: ما باید دارایی‌های خود را حفظ کنیم و «آنگاه» یکی از آنهاست که در ۱۰ سال گذشته اقدامات مختلفی انجام داده است. در زمانی که جامعه‌شناسان از زوال سرمایه‌های اجتماعی صحبت می‌کنند، برخی اقدامات استمرار دارد و بیش از هر زمان دیگری باید گرد هم بیاییم و به یاد بیاوریم که چیزهایی داریم که باید از آنها مراقبت کنیم.
او با تأکید بر اینکه امروزه جامعه ایران در قوی‌ترین نسخه خود قرار دارد، ادامه داد: ایران امروز ثروت‌مندترین جامعه‌ای است که در تاریخ شناخته شده است. اگر در حال حاضر در فشار هستیم، باید به یکدیگر کمک کنیم تا بتوانیم قدرت خود را با هم افزایش دهیم.
بیدی با تأکید بر جامعه‌ای که حول مجله آنگاه شکل گرفته، افزود: این مجله افرادی را دور هم جمع کرده است که احساس می‌کنند می‌توانند در آن بنویسند و همچنین این نشریه موضوعش پاسداشت نهادها و دارایی‌ها است.
تکتم میرباقری؛ تصویرساز در مورد اقدامات مجله «آنگاه» بیان کرد: به نظر من یکی از نکات مهمی که نهادهایی چون «آنگاه» به آن اشاره دارند این است که این نشریه جوانان را جذب کرده و آنها این مجله را آرشیو می‌کنند. امروز این نشریه جوانان را آماده می‌کند تا روزی رهبری فرهنگ را در دست بگیرند و این مسیر را ادامه دهند.
۲۴۲۲۴۴
