اهمیت داشتن نگاهی عمیق و پرسشگرایانه به وقایع علوم زیستی

دبیر ستاد توسعه زیست فناوری، سلامت و فناوری های پزشکی معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش بنیان ریاست جمهوری در هشتمین همایش روز ملی بیوتکنولوژی، با اشاره به توانایی پژوهشگران این حوزه در استخراج راه حل های نوآورانه، به تأثیر نگاهی پرسشگرانه و دقیق به وقایع زیستی اشاره کرد.

، مصطفی قانعی در هشتمین همایش روز ملی بیوتکنولوژی حضور در جمع بیوتکنولوژیست های جوان ایران را فرصتی مغتنم دید و پیشرفت های کشور در این حوزه را مورد بررسی قرار داد و با اشاره به اهمیت همکاری و استفاده از تجربیات کشورهای پیشرفته در زمینه بیوتکنولوژی گفت: ما در ابتدای مسیر با یک نقشه راه مشخص، توانستیم ایران را در میان کشورهای آسیایی بین رتبه های سه تا چهار قرار دهیم؛ به مرور زمان و با توجه به پیشرفت های شگرفی که در این زمینه حاصل شد، نیاز به یک شاخص برای سنجش وضعیت کشورها احساس می شد.

قانعی به نقش کلیدی کشورهایی که در زمینه بیوتکنولوژی متدها و فناوری های جدید را خلق می کنند، اشاره کرد و افزود: متوجه شدیم که این کشورها در واقع پیشتازان علم در این حوزه هستند؛ ما نیز در موقعیتی هستیم که از تجربیات آنها بهره می بریم.

دبیر ستاد زیست فناوری، سلامت و فناوری های پزشکی با تأکید بر اهمیت «عمق نگاه پژوهشگران به وقایع زیستی»، اظهار کرد: خیلی فکر کردم کشورهای پیشتاز به دنبال چه بودند که این گونه پیش رفتند؟ متوجه شدم این افراد نگاهی عمیق، پرسشگرانه و دقیق به وقایع زیستی عالم دارند؛ هیچ پدیده ای از دید آنها نهان نمی ماند و همواره در پی یافتن کلیدهای حل مسائل زیستی هستند.

وی به عنوان مثال به مشاهده درختی در یک بیابان اشاره کرد که بدون آب و در شرایط خشکی رشد می کند و بیان کرد: پژوهشگران برتر حوزه بیوتکنولوژی در این شرایط، با نگاهی زیست فناورانه آن را به کلید حل معما تبدیل می کنند: چگونه می توان خشکی را به سبزی تبدیل کرد؟

به گفته این فعال فناور، چنین نگاهی نشان از توانایی بیوتکنولوژیست ها در استخراج راه حل های نوآورانه از دل طبیعت است.

قانعی خاطرنشان کرد: این نوع نگاه به پدیده ها نه تنها می تواند منجر به درک بهتر از چگونگی بقای موجودات در شرایط سخت شود، بلکه می تواند به توسعه فناوری ها و راهکارهایی منجر شود که به بهره وری بهتر از منابع طبیعی و ارتقای کیفیت زندگی در مناطق خشک کمک کند.

دبیر ستاد زیست فناوری، سلامت و فناوری های پزشکی تأکید کرد: این رویکرد تحقیقاتی و خلاقانه در بیوتکنولوژی می تواند به حل چالش های زیست محیطی و بهبود دستاوردهای علمی و صنعتی کشور کمک شایانی کند.

وی با بیان اینکه «از دل هر چیز، راه حل زیست فناورانه در می آید»، به بررسی روند درمان تومورها پرداخت و گفت: ما زمانی درمان تومورها را با شیمی درمانی آغاز کردیم، ولی اکنون روند درمان به سمت سلول درمانی پیش می رود. این تغییر رویکرد به دلیل نگاهی نو به درمان ها و استفاده از قابلیت های طبیعی سلول هاست که این یکی از موفقیت های بزرگ پژوهشگران برتر در این حوزه است.

قانعی تصریح کرد: پژوهشگران همچنین توانستند فرامین سلول را به دست بگیرند؛ این پیشرفت نتیجه تسلط و درک عمیق از زیست شناسی و کاربردهای آن در پزشکی است.

دبیر ستاد زیست فناوری، سلامت و فناوری های پزشکی همچنین به اهمیت بیوتکنولوژی در درمان بیماری ها اشاره کرد و گفت: اگر بیوتکنولوژی به داد پزشکی نرسد و با نگاه صرف شیمی به مشکلات روی آوریم، با چالش های بزرگی مواجه خواهیم شد.

وی ضمن اشاره به پیشرفت های داروهای بیوتکنولوژیک در کشور، بیان کرد: ما در تولید دارو، پیشرفت های زیادی داشتیم، اما هنوز نتوانسته ایم محصولاتی را تولید کنیم که برای اولین بار و با نگاهی عمیق خلق شده باشند.

قانعی در پایان، این چالش ها را به نیاز به یک “نگاه فلسفی و جهان بینی دقیق” مرتبط دانست و گفت: به عقیده من زمانی بیوتکنولوژی در ایران پیشرفت می کند که هر یک از افراد فعال در این حوزه نگاه های حکمت آمیز و دقیقی به مسائل داشته باشند.