ماسک به جنگ اپراتورها می‌رود؛ اسپیس‌ایکس شبکه سراسری موبایل می‌سازد؟
به گزارش ایتنا، شرکت اسپیس‌ایکس میلیاردها دلار برای خرید طیف فرکانسی هزینه کرده و با کوالکام قراردادی چندساله برای ساخت شبکه 5G بسته است. با این حال، توافق با یک اپراتور موجود ممکن است از نظر اقتصادی منطقی‌تر باشد و همین سوال را ایجاد می‌کند که ماسک واقعا چه بخشی از شبکه را خودش می‌سازد.
نشانه‌هایی که طرح را جدی نشان می‌دهد
اسپیس‌ایکس پیش‌تر بخشی از طیف فرکانسی اکوستار را خریده و بعدا توافق دومی به ارزش ۸ میلیارد دلار برای خرید طیف اعلام کرده است. پس از اعلام این توافق دوم، که شامل طیف سراسری باند پایین بود، سهام ای‌تی‌اندتی، ورایزن و تی‌موبایل افت کرد.
چنین فرکانس‌هایی به استارلینک اجازه می‌دهد به نقاطی مثل داخل ساختمان‌ها برسد که ماهواره به‌سختی به آنجا می‌رسد.
کوالکام می‌گوید قرارداد چندساله‌اش با اسپیس‌ایکس شامل نصب تجهیزات در ده‌ها هزار سایت سلولی است و اجرای آن از ۲۰۲۷ آغاز می‌شود. اسپیس‌ایکس تراشه‌ها و نرم‌افزار «دراگون‌وینگ» کوالکام را برای شبکه 5G زمینی «استارلینک موبایل» انتخاب کرده است. مقام‌های اسپیس‌ایکس گفته‌اند خدمات تلفن همراه را اواخر ۲۰۲۷ راه‌اندازی می‌کنند.
براساس گزارش واشنگتن‌پست، اسپیس‌ایکس درباره خرید بوست موبایل یا دسترسی به ترتیبات شبکه‌ای آن با اکوستار مذاکره کرده است. این مسیر می‌تواند میان‌بری برای خدمت‌رسانی به مشتریان در سراسر کشور باشد.
دیوید بردن، تحلیلگر نیواستریت ریسرچ، معتقد است توافق عمده‌فروشی با یک اپراتور موجود سریع‌تر، ارزان‌تر و سودآورتر از ساخت شبکه‌ای مستقل است.
ماسک پیش‌تر ثابت کرده منتقدان را در مسیر تغییر صنایع جاافتاده بارها ناکام گذاشته است، اما اپراتورهای بزرگ آمریکا دهه‌ها و صدها میلیارد دلار صرف ساخت شبکه و جذب مشتری کرده‌اند و اسپیس‌ایکس باید در هر دو زمینه عقب‌ماندگی را جبران کند.
پنج پرسش بی‌پاسخ
۱. هزینه چقدر است؟
اسپیس‌ایکس برای رقابت با ای‌تی‌اندتی، ورایزن و تی‌موبایل باید در برج، رادیو، شبکه انتقال و تجهیزات دیگر سرمایه‌گذاری سنگینی کند. هنوز معلوم نیست بتواند شبکه‌ای رقابتی را با هزینه‌ای کمتر از اپراتورهای فعلی بسازد، و تامین مالی آن در کنار دیگر پروژه‌های پرهزینه ماسک هم روشن نیست. یک تحلیلگر، که اکسیوس برآورد او را منتشر کرده، هزینه شبکه ترکیبی ماهواره‌ای و زمینی را دست‌کم ۱۰۰ میلیارد دلار تخمین زده است. اسپیس‌ایکس این رقم را به‌عنوان بودجه تایید نکرده است.
۲. چقدر زمان می‌برد؟
شروع استقرار در ۲۰۲۷ با ارائه پوشش پایدار و سراسری فاصله زیادی دارد. پوشش رقابتی، به‌ویژه در فضاهای بسته و مناطق شهری شلوغ، به دسترسی به ده‌ها هزار سایت نیاز دارد. ماهواره‌ها می‌توانند خلأها را در مناطق روستایی پر کنند، اما جایگزین ظرفیت زمینی در جاهایی نیستند که شمار زیادی کاربر همزمان از گوشی استفاده می‌کنند.
۳. طیف کافی دارد؟
فرکانس‌های خریداری‌شده از اکوستار و توافق دوم نقطه شروع مهمی هستند، اما معلوم نیست به‌تنهایی برای یک کسب‌وکار بزرگ سراسری گوشی هوشمند کافی باشند. تامین طیف بیشتر نیز می‌تواند پرهزینه و دشوار باشد.
۴. هدف فقط گوشی هوشمند است؟
جاه‌طلبی ماسک ظاهرا فراتر از اتصال انسان‌هاست. شبکه ترکیبی ماهواره‌ای و زمینی می‌تواند در آینده به خودروهای خودران، پهپادهای تحویل کالا، ربات‌ها و دیگر دستگاه‌های متصل خدمت بدهد و فرصت‌هایی بیرون از بازار شلوغ موبایل مصرفی فراهم کند. به گفته بردن، شاید «هدف نابودی آنچه هست نباشد، بلکه ساخت یک کسب‌وکار جدید و چشم‌اندازی تازه از هوش متصل باشد.»
۵. معادلات سیاسی تغییر کرده است؟
بنا به نوشته اکسیوس، با تسلط دموکرات‌ها بر مجلس نمایندگان و سنا، اسپیس‌ایکس ممکن است درباره طیف‌های فرکانسی، خریدها و ارتباط با نهادهای ناظر فدرال با بررسی بیشتری روبه‌رو شود. کنگره دموکرات مستقیما درباره تصمیم‌های کمیسیون ارتباطات فدرال یا وزارت دادگستری تصمیم نمی‌گیرد، اما می‌تواند جلسه استماع برگزار کند، اسناد مطالبه کند و فشار سیاسی بیاورد؛ مسئله‌ای که به‌ویژه اگر اسپیس‌ایکس برای معاملات طیفی بیشتر یا یک تصاحب بزرگ تایید بخواهد، مسیر ماسک را دشوارتر می‌کند.
تردید رقبا و تحلیلگران
اپراتورهای قدیمی نسبت به این طرح خوش‌بین نیستند. جان استنکی، مدیرعامل ای‌تی‌اندتی، چند هفته پیش به اکسیوس گفت طرح ماسک «استراتژی عملی» نیست و هزینه آن به اندازه ساخت یک شبکه سنتی با برج‌های بزرگ خواهد بود. ماسک پیش‌تر ایده استفاده از ترمینال‌های پشت‌بامی استارلینک به‌عنوان ایستگاه‌های پایه کوچک را مطرح کرده بود تا نیاز به برج‌های سنتی کم شود.
جمع‌بندی
ماسک روشن کرده می‌خواهد بازیگر بزرگ ارتباطات بی‌سیم شود، اما هنوز مشخص نیست قصد دارد یک غول تازه موبایل را از صفر بسازد یا از امکان ساخت آن برای رسیدن به توافق با شرکت‌های مسلط بازار استفاده کند.
