علت چرخش مایل اورانوس چیست؟ رمز و راز انحراف محور قابل توجه سیاره هفتم منظومه خورشیدی
هرشل در ابتدای مشاهداتش به مسیرهای غیرعادی قمرهای اورانوس توجه کرد؛ امری که نخستین نشانه‌های عدم‌تناسب در جهت‌گیری این سیاره به شمار می‌رفت. اما تلاش‌های جدی برای اندازه‌گیری چرخش این غول یخی تا اوایل قرن بیستم صورت نگرفت و بررسی‌ها منجر به تأیید نهایی وضعیت چرخشی منحصر به فرد و متمایل آن شد.
در حالی که محور چرخش زمین نزدیک به ۲۳٫۵ درجه انحراف دارد، این عدد در اورانوس به حدود ۹۸ درجه می‌رسد که تبعات غیرمنتظره‌ای را به بار می‌آورد. به عنوان مثال، براساس اطلاعات ناسا، اورانوس برای یک دور کامل گردش به دور خورشید تقریباً ۸۴ سال زمینی نیاز دارد؛ بنابراین، هر یک از قطب‌های این سیاره نزدیک به یک‌چهارم سال اورانوسی را در معرض نور مستقیم خورشید سپری می‌کنند، در حالی که قطب مقابل با زمستانی به مدت ۲۱ سال دست و پنجه نرم می‌کند و در سرمای طولانی‌مدت فرو می‌رود.
تغییرات فصلی در اورانوس از جنبه‌ای دیگر نیز با زمین متفاوت است: در زمان اعتدالین، نور خورشید تقریباً به طور مستقیم به ناحیه استوایی این سیاره می‌تابد.
چرخش غیرمتعارف اورانوس
اگرچه تبعات فصلی چرخش غیرمعمول اورانوس به خوبی شناخته‌شده‌اند، اما دلیل اصلی قرار گرفتن آن در چنین وضعیتی هنوز هم موضوع بحث و بررسی میان اخترشناسان به شمار می‌آید.
یکی از تبیین‌های رایج حاکی از آن است که اورانوس در مراحل اولیه و پرآشوب تاریخ منظومه شمسی با سیاره‌ای بزرگ برخورد داشته است. در حالی که نظریه‌های دیگری وجود دارند که می‌گویند نیازی به برخورد منفرد نیست و تعاملات گرانشی که در دوران باستان بین سیارات غول‌پیکر رخ داده‌اند، می‌توانند به تدریج باعث تغییر جهت اورانوس شده باشند.
در سال ۲۰۲۲، گروهی از محققان به سرپرستی ملاین ساین‌فست، اخترشناس از رصدخانه پاریس، دوباره به بررسی این فرضیه پرداختند که ممکن است در گذشته، اورانوس تحت تأثیر وجود جرمی بزرگ به تدریج متمایل شده باشد. با این حال، ساین‌فست و همکارانش بر اساس شبیه‌سازی‌های خود پیشنهاد کردند که به جای جرمی به اندازه یک سیاره، یک قمر باستانی بزرگ می‌تواند از طریق تعاملات گرانشی، انحراف محوری اورانوس را افزایش داده و در نهایت با خود سیاره برخورد نماید.
ساین‌فست در مورد فرضیه‌ای که ارائه داده است می‌گوید: «مهاجرت یک قمر می‌تواند بسامد حرکت تقدیمی محور چرخش سیاره را دچار تغییر کند. با افزایش یا کاهش این بسامد، در یک مقطع زمانی آن می‌تواند برابر با بسامد حرکت تقدیمی صفحه مداری سیاره یا یکی از مضرب‌های آن شود. این وضعیت نوعی تشدید میان دو بسامد ایجاد می‌کند.»
ساین‌فست اضافه کرد: «زمانی که این دو بسامد در حالت تشدید قرار می‌گیرند، برابر باقی می‌مانند و هر چه قمر از سیاره فاصله بیشتری بگیرد، انحراف محوری سیاره نیز بیشتر می‌شود.»
اورانوس دارای حداقل ۲۷ قمر است که همه آن‌ها انحراف محوری غیرمعمولی را به ارث برده‌اند
بر اساس گفته‌های ساین‌فست، وجود یک قمر فرضی و حرکت تدریجی آن به مدارهای دورتر می‌توانسته انحراف محوری اورانوس را به حدود ۹۰ درجه برساند؛ اما برای عبور از این میزان، نیاز به شرایطی خاص وجود داشته است.
