هشدار جدی در خصوص مخازن سوخت منطقه شهران از سوی مدیریت بحران

حسین ساجدی‌نیا در نشست خبری امروز که به مناسبت روز ملی مدیریت بحران برگزار شد، به بیان اقدامات صورت گرفته در این سازمان پرداخت و گفت: از تاریخ 15 مهرماه، موضوع بروز این پدیده در کشور مطرح شده است، هرچند که سازمان هواشناسی تاریخ شروع آن را از 10 مهرماه اعلام کرده بود. بر این اساس، جلسات ضروری برگزار و تجهیزات و امکانات سازمان‌های امدادی برای مقابله با شرایط احتمالی در حال آماده‌باش قرار گرفته‌اند.

ایسنا گزارش داد: وی به آمادگی جمعیت هلال احمر، اورژانس و دیگر نهادهای امدادی اشاره کرد و افزود: تمامی تلاش ما بر این است که از ظرفیت‌های موجود برای ارائه خدمات سریع به شهروندان بهره‌گیری کنیم ولی ضروری است که مردم نیز به هشدارها و اطلاعات رسمی سازمان هواشناسی توجه داشته باشند تا از وقوع خسارات جانی و مالی جلوگیری شود.

رئیس سازمان مدیریت بحران کشور متذکر شد که مدیریت بحران، مسئولیتی بین بخشی است و تصریح کرد: این سازمان به تنهایی با نیروی انسانی و امکانات محدودی که دارد نمی‌تواند به تمامی جوانب حوادث پاسخ دهد و در این راستا به ظرفیت‌های وزارت‌خانه‌ها، نهادهای اجرایی، نیروهای مسلح، جمعیت هلال احمر، سازمان اورژانس و آتش‌نشانی تکیه می‌کند.

ساجدی‌نیا به تاریخچه شکل‌گیری مدیریت بحران در کشور اشاره کرد و افزود: نخستین ساختار دفاع غیرنظامی در سال 1337 آغاز به کار کرد و پس از تغییرات ساختاری در سال‌های بعد، این مجموعه به‌طور نهایی در وزارت کشور مستقر شد. قانون مدیریت بحران کشور نیز در سال 1398 به تصویب مجلس رسید و از آن زمان به عنوان مبنایی برای فعالیت‌های این حوزه مطرح است.

وی ادامه داد: یکی از رویکردهای اساسی ما، گذار از مدیریت بحران به سمت مدیریت ریسک و تقویت پیشگیری است. در این راستا، اطلس‌های مورد نیاز تهیه شده و نیازها و تجهیزات نهادهای امدادی مد نظر قرار گرفته و بسیاری از دستورالعمل‌های لازم نوشته و ابلاغ شده است.

رئیس سازمان مدیریت بحران کشور گفت: وظایف دستگاه‌های مسئول در مدیریت بحران به وضوح تعیین شده و تلاش کرده‌ایم تا وظایف نهادهای مشمول قانون را به‌طور دقیق مشخص کنیم تا در زمان بروز حوادث، هماهنگی و سرعت عمل بیشتری وجود داشته باشد.

ساجدی‌نیا از توسعه زیرساخت‌های فناوری مدیریت بحران سخن گفت و اظهار کرد: تاکنون 19 سامانه در این حوزه توسعه یافته و تعدادی دیگر از سامانه‌ها نیز در نهادهای مختلف کشور وجود دارد که قرار است تحت یک مرکز ملی برای گردآوری و یکپارچه‌سازی سازماندهی شوند.

وی افزود: ایجاد یک مرکز ملی پاسخگویی و فرماندهی مدیریت بحران در حال پیگیری است و مراحل اجرایی و ساخت آن آغاز شده است. هدف اینست که ظرفیت‌های فناورانه نهادهای مختلف به جز اطلاعات و موضوعات امنیتی، در یک مرکز گردآوری شود تا امکان تصمیم‌گیری سریع‌تر و دقیق‌تر فراهم گردد.

رئیس سازمان مدیریت بحران کشور همچنین از همکاری با سازمان فضایی ایران برای به‌کارگیری فناوری‌های فضایی و هوش مصنوعی در پیش‌بینی خطرات سخن گفت و اظهار کرد: در این طرح، سه استان به عنوان پایلوت انتخاب شده‌اند و اقدامات لازم به منظور توسعه این ظرفیت‌ها در حال انجام است.

ساجدی‌نیا با تأکید بر اهمیت آمادگی کشور در برابر بلایای طبیعی تأکید کرد: یکی از اولویت‌های ما، افزایش آمادگی دستگاه‌های اجرایی و امدادی برای رویارویی با حوادث احتمالی است. در این راستا، رزمایش‌هایی در حدود 13 تا 14 استان برگزار شده و این برنامه‌ها به منظور افزایش هماهنگی بین نهادها ادامه دارند.

وی توضیح داد: این رزمایش‌ها شامل تمرین‌های دورمیزی و عملیاتی است تا نهادها بتوانند پیش از وقوع حادثه، وظایف خود را تمرین کرده و در شرایط واقعی با سرعت و هماهنگی بیشتری وارد عمل شوند.

رئیس سازمان مدیریت بحران کشور به تجربه حوادث اخیر اشاره کرد و بیان داشت: برگزاری رزمایش‌ها و آمادگی پیشین دستگاه‌ها تأثیر قابل توجهی در روند امدادرسانی داشته است. هدف اصلی ما این است که با افزایش سطح آمادگی، خسارات و تلفات ناشی از حوادث را به حداقل برسانیم.

تأمین تجهیزات هوایی برای اطفای حریق جنگل‌ها در حال پیگیری است

ساجدی‌نیا در ادامه به اقدامات انجام‌شده برای حفاظت از منابع طبیعی کشور اشاره کرد و گفت: در زمینه حفاظت از جنگل‌ها و مقابله با آتش‌سوزی، همکاری با سازمان منابع طبیعی و سایر نهادهای مسئول صورت گرفته و دستورالعمل‌های لازم در این زمینه تنظیم و تأیید شده است.

وی اظهار کرد: تأمین تجهیزات مورد نیاز برای اطفای آتش‌سوزی جنگل‌ها نیز به عنوان یک اصل در دستور کار قرار دارد و اقداماتی برای تقویت ظرفیت‌های هوایی امداد و اطفای حریق در حال انجام است. در این رابطه، قراردادها و سفارش‌های مربوط به تأمین تجهیزات هوایی در حال پیگیری است و جزئیات آن در زمان مناسب به اطلاع خواهد رسید.

اسکان اضطراری نباید به چادر محدود شود

رئیس سازمان مدیریت بحران کشور با تأکید بر نیاز به تأمین اسکان مناسب برای آسیب‌دیدگان حوادث خاطرنشان کرد: دستورالعمل مدیریت اسکان اضطراری تدوین و ابلاغ شده و در رزمایش‌ها نیز چگونگی اجرای آن تمرین می‌شود.

ساجدی‌نیا افزود: اسکان اضطراری نباید به استفاده از چادر محدود شود. در حوادث اخیر تلاش شد از ظرفیت هتل‌ها، مهمان‌پذیرها و مهمانسراهای دولتی برای اسکان مردم بهره‌برداری شود. شأن مردم ایجاب می‌کند که بهترین امکانات مطابق ظرفیت‌های موجود برای آن‌ها فراهم گردد.

وی ادامه داد: برنامه‌ریزی برای اسکان آسیب‌دیدگان در سطوح مختلف، از روستاها تا شهرها و مراکز استان‌ها انجام شده و هدف این است که در کوتاه‌ترین زمان ممکن، امکان اسکان تعداد زیادی از افراد فراهم شود.

پوشش بیمه اجباری ۱۷ محصول کشاورزی از مطالبات سازمان مدیریت بحران

ساجدی‌نیا بر اهمیت گسترش پوشش‌های بیمه‌ای برای کاهش خسارات ناشی از بلایای طبیعی تأکید کرد و گفت: یکی از برنامه‌های ما، افزایش فرهنگ بیمه و توسعه پوشش بیمه‌ای در بخش کشاورزی است.

وی ادامه داد: در این راستا، با وزارت اقتصاد و دارایی مذاکراتی انجام شده تا پوشش بیمه اجباری برای محصولات کشاورزی توسعه یابد. در حال حاضر، گسترش این پوشش به حدود 17 محصول کشاورزی از جمله مطالبات سازمان مدیریت بحران است و پیگیری‌ها برای تحقق آن در حال انجام است.

رئیس سازمان مدیریت بحران کشور همچنین به خسارات ناشی از سیل در چهار استان جنوبی کشور اشاره کرد و گفت: همزمان با مواجهه با حوادث دیگر، رسیدگی به خسارات ناشی از سیل نیز در برنامه ما قرار داشت. در بخش مسکن، پرداخت‌هایی برای آسیب‌دیدگان شهری و روستایی در نظر گرفته و انجام شده و پیگیری تسهیلات و اقدامات تکمیلی نیز ادامه دارد.

وی خاطرنشان کرد: هدف این است که روند ارزیابی خسارات و پرداخت غرامت‌های بیمه‌ای به‌سرعت انجام شود تا مردم بتوانند خیلی زود به وضعیت عادی بازگردند.

ساجدی‌نیا به نقش نیروهای مسلح در امدادرسانی اشاره و بیان کرد: هماهنگی‌های لازم برای بهره‌برداری از ظرفیت ارتش، سپاه، بسیج و فراجا در حوادث انجام شده و سازوکارهای همکاری نیروهای مسلح در زمان بحران در حال پیگیری است.

وی توضیح داد: در حوادث بزرگ، استفاده هماهنگ از منابع انسانی و امکانات امدادی، به ویژه تجهیزات زمینی و هوایی اهمیت بالایی دارد. به همین منظور جلسات متعددی با نهادهای مسئول برگزار شده و آمادگی همکاری در حوادث احتمالی افزایش یافته است.

رئیس سازمان مدیریت بحران کشور به حادثه بندر شهید رجایی و آتش‌سوزی جنگل‌های هیرکانی اشاره کرد و اظهار داشت: در این حوادث، همکاری نهادهای مختلف از جمله نیروهای مسلح، فراجا، وزارت دفاع و جمعیت هلال احمر در عملیات امدادرسانی و اطفای حریق مؤثر واقع شد.

ساجدی‌نیا همچنین به ضرورت مشارکت بخش خصوصی و سازمان‌های مردم‌نهاد در مدیریت بحران اشاره کرد و گفت: قرارگاه «ایران من» با هدف استفاده از ظرفیت‌های مردمی، سازمان‌های مردم‌نهاد و بخش خصوصی در سازمان مدیریت بحران راه‌اندازی شده است.

وی افزود: در زمینه‌هایی همچون تأمین تغذیه و پوشش‌دهی از آسیب‌دیدگان، مجموعه‌های مختلفی برای همکاری اعلام آمادگی کرده و تفاهم‌نامه‌هایی نیز برای این منظور منعقد شده است تا در صورت بروز حادثه، سریع‌تر به مردم خدمت‌رسانی شود.

رئیس سازمان مدیریت بحران کشور همچنین به توسعه همکاری‌های بین‌المللی در عرصه مدیریت بحران اشاره کرد و گفت: در راستای همکاری با نهادهایی مانند بریکس و سازمان همکاری شانگهای و همچنین کشورهای همسایه و آسیای میانه و شرق آسیا، تفاهم‌نامه‌هایی امضا شده و تبادل تجربیات و آموزش‌ها در حال شکل‌گیری است.

ساجدی‌نیا اظهار داشت: ایران از ظرفیت‌های آموزشی مناسبی در حوزه مدیریت بحران بهره‌مند است و آمادگی دارد تا زمینه آموزش نیروهای کشورهای دیگر را در مراکز آموزشی خود فراهم کند. همچنین استفاده از تجربیات بین‌المللی نیز می‌تواند در ارتقا توان مدیریت بحران در کشور مؤثر باشد.

احتمال درگیری ۲۵ تا ۲۷ استان با سامانه‌های بارشی

ساجدی‌نیا با اشاره به پیش‌بینی سازمان هواشناسی مبنی بر احتمال درگیری 25 تا 27 استان با سامانه‌های بارشی و مخاطرات ناشی از آن، اظهار داشت: سازمان مدیریت بحران کشور بر اساس وظیفه‌ای که به‌عهده دارد، بدترین سناریوهای ممکن را مبنای برنامه‌ریزی قرار می‌دهد و نسبت به مخاطرات خوش‌بینانه برخورد نمی‌کند؛ بنابراین، ما تلاش می‌کنیم آمادگی دستگاه‌های مسئول به حداکثر برسد.

وی ادامه داد: در این راستا، جلسه‌هایی با نهادهای مسئول در زمینه امدادرسانی، از جمله جمعیت هلال احمر، اورژانس و آتش‌نشانی برگزار شده و این نهادها برای تأمین و به‌کارگیری حداکثری امکانات و تجهیزات خود در استان‌ها آماده هستند. اطلاعات مربوط به نیروی انسانی و تجهیزات نیز از نهادها به‌صورت تفکیک‌شده دریافت شده است.

رئیس سازمان مدیریت بحران کشور تصریح کرد: آمادگی‌ها تنها شامل نیروهای امدادی نیست، بلکه نهادهای مربوطه در حوزه تأمین برق و آب نیز در این برنامه مشارکت داشته و تجهیزات و پمپ‌های لازم برای تخلیه آب در مناطق دچار آب‌گرفتگی پیش‌بینی شده و هر استان بسته به موقعیت جغرافیایی و نیازهای خود، امکانات مورد نیاز را در اختیار خواهد داشت.

ساجدی‌نیا با اشاره به آمار قابل توجهی از امکانات و نیروی انسانی آماده به کار از سوی نهادها گفت: ارزیابی نهایی عملکرد نهادها در زمان وقوع حوادث انجام خواهد شد تا مشخص شود آیا امکانات و تجهیزاتی که اعلام کرده‌اند، مطابق تعهداتشان به کار گرفته شده است یا خیر.

وی همچنین در خصوص اقدامات انجام‌شده برای لایروبی مسیل‌ها و مجاری عبور آب گفت: در این زمینه با محدودیت‌هایی مواجه هستیم. با توجه به اهمیت این موضوع و ضرورت تسریع در اقدامات پیشگیرانه، جلساتی با نمایندگان مجلس برگزار شده و نهادهای مسئول مکلف به ارائه گزارش از اقدامات خود شده‌اند.

شناسایی ۱۴۰۰ کیلومتر از محدوده‌های شهری و روستایی کشور برای لایروبی

رئیس سازمان مدیریت بحران کشور همچنین اظهار داشت: در مجموع، حدود 1400 کیلومتر از محدوده‌های شهری و روستایی کشور برای لایروبی شناسایی شده است. این موضوع در نشست‌های مربوط به استانداران، شهرداران و مدیران بحران استان‌ها و شهرداری‌ها مطرح و بر ضرورت پیگیری جدی آن تأکید شده است.

ساجدی‌نیا به تفاوت عملکرد استان‌ها در این خصوص اشاره کرد و گفت: برخی استان‌ها، به ویژه چند استان شمالی، اقدام‌های خود را با اولویت بیشتری انجام داده‌اند و دیگر استان‌ها نیز اقدامات خوبی را در دست دارند. تاکنون، گزارشی از استانی که به‌طور کامل از انجام وظایف خود در این زمینه غفلت کرده باشد، وجود ندارد و پیگیری‌ها برای تکمیل اقدامات ادامه دارد.

وی تأکید کرد: به استان‌ها اعلام کردیم که در صورت نیاز، حتی با استفاده از ظرفیت‌های موجود و تخصیص هزینه‌های ضروری، اقدامات لایروبی را متوقف نکنند و این هزینه‌ها پس از پیگیری پرداخت خواهد شد.

رئیس سازمان مدیریت بحران کشور همچنین از همکاری بخش خصوصی تقدیر کرد و افزود: برخی از معادن و کارخانه‌هایی که تجهیزات و ماشین‌آلات لازم را در اختیار داشتند، این امکانات را به صورت رایگان در اختیار شهرداری‌ها و استان‌ها قرار داده‌اند. همچنین بنیاد مسکن و دیگر مجموعه‌های مسئول در این زمینه همکاری دارند.

ساجدی‌نیا ابراز امیدواری کرد که با ادامه هماهنگی میان نهادهای اجرایی، نهادهای امدادی، مدیریت‌های استانی و بخش خصوصی، آمادگی لازم برای مواجهه با سامانه‌های بارشی پیش‌رو ایجاد شود و خسارات احتمالی به حداقل برسد.

ساجدی‌نیا همچنین با بیان اینکه احتمال آتش‌سوزی در جنگل‌ها و مراتع در دوران بارندگی افزایش می‌یابد، توضیح داد: مسئولیت اصلی حفاظت از جنگل‌ها و مراتع بر عهده سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور است، اما دیگر نهادها نیز موظف به همکاری در عملیات اطفای حریق هستند. به همین منظور، استفاده از پهپادها، دوربین‌های نظارتی با بُرد حدود 60 کیلومتر و تجهیزات هوایی برای پایش مناطق مستعد آتش‌سوزی و شناسایی سریع حریق در دست اقدام است.

وی به دهیاری‌های مناطق زاگرس‌نشین و جنگل‌های شمال کشور اشاره کرد که درگیر این برنامه برای پیشگیری و مقابله با آتش‌سوزی‌ها شده‌اند و افزود: آموزش مردم و تأمین تجهیزات مورد نیاز با همکاری نهادهای مسئول در حال پیگیری است.

رئیس سازمان مدیریت بحران کشور در پاسخ به سؤال درباره نظارت بر عملکرد نهادها در کاهش خسارات سیل گفت: اقدامات نظارتی مانند لایروبی و اجرای طرح‌های پیشگیرانه در برنامه‌های کار قرار گرفته و حدود 1400 کیلومتر لایروبی فوری انجام شده یا در حال انجام است.

وی تأکید کرد: در صورت اثبات ترک فعل نهادها، موضوع از طریق مراجع قضایی و سازمان بازرسی کل کشور پیگیری خواهد شد.

مخازن سوخت شهران باید جابجا شوند

ساجدی‌نیا همچنین در خصوص مخازن سوخت شهران با توجه به قدمت و موقعیت آن‌ها تصریح کرد: پیشتر نیز در مورد مشکلات ناشی از استقرار این مخازن هشدار داده شده بود و نظر سازمان مدیریت بحران بر این است که این مخازن به مکان‌های دیگری منتقل شوند.

وی گفت: در زمان وقوع حادثه، نهادهای مختلف از جمله شرکت نفت، آتش‌نشانی تهران و جمعیت هلال احمر به کمک آمده و در مهار آتش اقدام کردند.

وی بر اهمیت اطلاع‌رسانی مؤثر در زمان بحران تأکید کرده و اظهار داشت: باید در مورد استقرار زیرساخت‌های پرخطر و مدیریت خطرات ناشی از آن‌ها بازنگری صورت پذیرد تا ایمنی شهروندان بهبود یابد.

تدوین نقشه راه مدیریت بحران کشور

رئیس سازمان مدیریت بحران کشور در ادامه از تدوین نقشه راه مدیریت بحران کشور خبر داد و گفت: این نقشه با همکاری دستگاه‌های مسئول و دریافت نظرات آنان تهیه شده و در پی تصویب آن در شورای عالی مدیریت بحران هستیم. همچنین قرارگاه «ایران من» به منظور بهره‌گیری از ظرفیت موکب‌ها، گروه‌های داوطلب، سازمان‌های مردم‌نهاد و بخش خصوصی در زمان وقوع حوادث فعال است.

ساجدی‌نیا تأکید کرد: نیاز به گسترش پوشش بیمه‌ای منازل و دارایی‌های مردم ضروری است و برنامه‌هایی برای توسعه بیمه حوادث و افزایش مشارکت دولت در تأمین هزینه‌های بیمه‌ای در حال پیگیری است تا در صورت بروز حوادث، قابلیت جبران سریع‌تر خسارات فراهم گردد.