احتمال تغییر در تعداد افراد مشمول کالابرگ/ کسانی که دارای درآمد کافی هستند، نباید منتظر دریافت یارانه باشند

اظهارات اخیر رئیس سازمان برنامه و بودجه درباره اهمیت هدایت منابع حمایتی به سمت اقشار نیازمند، بار دیگر موضوع دامنه مشمولیت کالابرگ را مطرح کرده است؛ طرحی که در طی اجرای آن، اعتبار یک میلیون تومانی برای تمامی خانوارها بدون توجه به سطح درآمدی در نظر گرفته شد، اما در حال حاضر با افزایش ضرورت حمایت از گروه‌های کم‌درآمد، بحث هدفمندتر شدن توزیع منابع آن نیز زیر ذره‌بین قرار گرفته است.

ایسنا گزارش داد: در این چارچوب، حمید پورمحمدی – رئیس سازمان برنامه و بودجه – در اظهارات اخیرش با اشاره به محدودیت منابع کشور تأکید کرده که در شرایط فعلی، افرادی که از درآمد کافی برخوردارند، نباید انتظار یارانه داشته باشند.

به‌گفته او، هدف اصلی این است که منابع محدود دولت به دست افرادی برسد که واقعاً به حمایت نیازمند هستند.

این اظهارات در شرایطی مطرح می‌شود که پیش‌تر اعلام شده بود حدود ۴۴ میلیون نفر از افراد نیازمند حمایت شناسایی و پیامک‌هایی برای تکمیل اطلاعات و پرسش‌نامه‌های مربوط به آن‌ها ارسال شده است. بر اساس توضیحات پورمحمدی، اطلاعات این افراد مورد بررسی و راستی‌آزمایی قرار خواهد گرفت و آن دسته که واجد شرایط شناخته شوند، در ماه‌های آینده از حمایت برخوردار خواهند شد.

حرکت به سمت هدفمندی حمایتی

یکی از نکات مهم در اظهارات اخیر رئیس سازمان برنامه و بودجه، تأکید بر تفاوت میان افرادی است که به حمایت معیشتی نیاز دارند و افرادی که از درآمد کافی برای تأمین هزینه‌های زندگی بهره‌مندند.

پورمحمدی اشاره کرد که برخی خانوارها ممکن است با مشکلات جدی مانند بیماری اعضای خانواده، دشواری تأمین هزینه تحصیل فرزندان، فقدان سرپناه مناسب یا بیکاری دست و پنجه نرم کنند و بر ضرورت شناسایی دقیق‌تر این گروه‌ها تأکید نموده است.

این رویکرد می‌تواند نشانه‌ای از تغییر سیاست حمایتی دولت به سمت تخصیص هدفمندتر منابع باشد؛ به‌نحوی که به‌جای توزیع یکسان اعتبار میان همه گروه‌ها، وضعیت اقتصادی خانواده‌ها و میزان نیاز آن‌ها در تعیین مشمولان و سطح حمایت مؤثرتر خواهد بود.

با این حال، اظهارات مطرح‌شده به‌تنهایی نشان‌دهنده حذف کالابرگ برای دهک‌های پردرآمد نیست و تا این لحظه، بر اساس اطلاعات موجود، نمی‌توان به‌طور قطعی درباره تعداد افراد احتمالی حذف شده از فهرست مشمولان یا زمان اجرای چنین تغییری اظهارنظر کرد.

دو سطح حمایت در کالابرگ آبان

در کنار بحث تغییر احتمالی دامنه مشمولان، موضوع افزایش اعتبار کالابرگ برای گروه‌های خاصی از خانوارهای کم‌درآمد نیز در دست بحث است.

بر اساس سازوکار اعلام‌شده برای این نوع حمایت، اعتبار یک‌میلیون‌تومانی مبنای پرداخت عمومی قرار خواهد گرفت و برای گروه‌های نیازمند، اعتبار افزایش‌یافته یک‌میلیون و ۵۰۰ هزار تومانی در نظر گرفته شده است. در این شرایط، تأیید اطلاعات و احراز حالات خانوارهایی که در فرآیند شناسایی قرار دارند، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.

بنابراین؛ در پرداخت‌های آتی باید دو موضوع را از هم تفکیک کرد: نخست، ادامه پرداخت اعتبار یک‌میلیون‌تومانی به افرادی که بر اساس ضوابط فعلی مشمول هستند و دوم، ارائه اعتبار افزایش‌یافته به خانوارهای نیازمندی که پس از بررسی و تأیید اطلاعات، استحقاق آن‌ها مشخص می‌شود.

احتمال بازنگری در فهرست مشمولان

تأکید بر محدودیت منابع و نیاز به حمایت بیشتر از اقشار کم‌درآمد، این پرسش را ایجاد می‌کند که آیا دولت در ادامه اجرای طرح، دامنه دریافت‌کنندگان کالابرگ را تغییر خواهد داد؟

اگر سیاست هدفمندسازی حمایت‌ها منجر به بازنگری در فهرست مشمولان گردد، ممکن است وضعیت دریافت اعتبار برای بعضی خانوارهای پردرآمد دستخوش تغییر شود؛ اما تحقق این احتمال به تصمیم رسمی دولت، ضوابط تعیین‌شده و نحوه ارزیابی وضعیت اقتصادی خانوارها وابسته است.

از سوی دیگر، شناسایی افراد نیازمند و افزایش اعتبار حمایتی آن‌ها، بدون تعیین معیارهای مشخص و اطلاع‌رسانی صحیح درباره نحوه ارزیابی درآمد و دارایی خانوارها، می‌تواند سؤالاتی در مورد چگونگی ورود به فهرست مشمولان یا خروج از آن ایجاد کند.

مسیر پیش روی کالابرگ باید در دو محور پیگیری شود؛ از یک طرف، تکمیل فرآیند شناسایی و راستی‌آزمایی افراد نیازمند و افزایش حمایت از گروه‌های واجد شرایط و از طرف دیگر، احتمال بازنگری در دامنه دریافت‌کنندگان اعتبار عمومی.

آنچه فعلاً از اظهارات رئیس سازمان برنامه و بودجه برداشت می‌شود، تأکید بر تخصیص منابع به افراد نیازمند است. اما اینکه آیا این رویکرد در نهایت منجر به تغییر در دهک‌های مشمول یا محدود شدن حمایت به برخی گروه‌های درآمدی خواهد شد، موضوعی است که به تصمیمات رسمی بعدی دولت بستگی دارد.

۲۲۳۲۲۵