کراتین ممکن است اثرات منفی التهاب روده بر مغز را کاهش دهد

کراتین به‌مدت زیادی به‌عنوان مکملی برای تقویت قدرت و بهبود کارایی عضلات شناخته شده است؛ اما به تازگی محققان به تأثیرات ممکن آن بر سلامت مغز نیز توجه بیشتری داشته‌اند. مطالعات جدیدی که بر روی موش‌های صحرایی انجام شده، حاکی از آن است که مصرف کراتین می‌تواند به کاهش آسیب‌های مغزی ناشی از التهاب روده کمک کند.

به گزارش ساینس‌آلرت، تیم تحقیقاتی در دانشگاه سویل اسپانیا کشف کرده‌اند که مصرف روزانه کراتین در موش‌هایی که دچار التهاب روده هستند، به حفظ سلامت سلول‌های عصبی در ناحیه‌ای از مغز به نام هیپوکامپ کمک می‌کند. هیپوکامپ نقش کلیدی در فرآیندهای یادگیری و ذخیره‌سازی اطلاعات دارد.

این یافته‌ها از آن نظر حائز اهمیت هستند که بیماری‌های التهابی روده تنها به سیستم گوارش محدود نمی‌شوند. افرادی که به بیماری‌هایی نظیر کولیت اولسراتیو و کرون مبتلا هستند، به‌ویژه در زمان بدتر شدن علائم، ممکن است با چالش‌هایی مانند مه مغزی، اختلال در حافظه، کاهش تمرکز و دشواری در اتخاذ تصمیم روبرو شوند.

پژوهش‌های قبلی نشان داده‌اند که التهاب روده در موش‌ها می‌تواند منجر به افزایش التهاب در هیپوکامپ گردد. مطالعه جدید یک گام به جلو برداشته و نشان داده است که این التهاب می‌تواند به نورون‌های هیپوکامپ آسیب برساند و عملکرد معمول آن‌ها را مختل نماید.

مغز برای عملکردهای روزانه به میزان قابل توجهی انرژی نیاز دارد و کراتین یکی از ترکیباتی است که به تأمین و تنظیم انرژی سلول‌ها کمک می‌کند.

دانشمندان هنوز تمامی نقش‌های کراتین در سیستم عصبی را به‌خوبی نمی‌شناسند؛ با این حال، شواهد اولیه نشان می‌دهند که این ماده ممکن است به حفظ عملکرد طبیعی سلول‌های مغزی کمک کند، به‌خصوص در شرایطی که بدن در معرض التهاب قرار دارد.

پژوهشگران در آزمایش خود وضعتی مشابه کولیت اولسراتیو را در موش‌های صحرایی ایجاد کردند. در این بیماری مزمن، سیستم ایمنی به پوشش درونی روده بزرگ حمله می‌کند و منجر به التهاب و تشکیل زخم می‌شود. برخی از موش‌ها از ۱۰ روز قبل از شروع بیماری، به‌طور روزانه کراتین دریافت نمودند. این مصرف معادل یک گرم کراتین به ازای هر کیلوگرم وزن بدن بود و روند مزبور تا پایان آزمایش ادامه داشت.

نتایج این تحقیق نشان داد که التهاب روده منجر به کاهش میزان کراتین در هیپوکامپ و اختلال در عملکرد نورون‌های این ناحیه می‌شود. با این حال، در موش‌هایی که کراتین مصرف کرده‌ بودند، سطح کراتین هیپوکامپ به حالت عادی بازگشت، آسیب‌های نورونی کاهش یافته و تحریک‌پذیری غیرطبیعی نورون‌ها بهبود یافت. به‌عکس، مصرف کراتین در موش‌های سالمی که دچار التهاب روده نبودند، تأثیر چندان مشهودی بر میزان کراتین هیپوکامپ نداشت. این بدین معنی است که اثر حفاظتی کراتین ممکن است در شرایطی که التهاب عملکرد طبیعی مغز را تحت تأثیر قرار داده است، بیشتر نمایان شود.

نکته حائز اهمیت دیگر این بود که تفاوت نتایج میان موش‌های نر و ماده مشاهده شد. اثرات مثبت کراتین در موش‌های نر مبتلا به کولیت نسبت به ماده‌ها بیشتر محسوس بود. محققان بر این باورند که این تفاوت می‌تواند ناشی از شدت بالاتر آسیب‌های مغزی در موش‌های نر باشد.

بررسی‌های قبلی نیز کاهش در میزان کراتین مغز را با برخی بیماری‌های التهابی و عصبی، از جمله اختلالات تخریب‌کننده عصبی، آسیب‌های مغزی ناشی از ضربه و چند اختلال روان‌پزشکی مرتبط دانسته‌اند.

این گروه پژوهشی همچنین در مطالعات پیشین نشان داده بودند که مصرف کراتین می‌تواند التهاب و آسیب‌های بافتی روده را در جوندگان کاهش دهد. نتایج اخیر حاکی از آن است که فواید بالقوه کراتین ممکن است فقط محدود به روده نباشند و می‌توانند به مغز نیز گسترش یابند.

یک نکته مهم دیگر این است که موش‌های آزمایش شده از ۱۰ روز قبل از شروع التهاب، دوز مشخصی از کراتین دریافت کرده‌اند. بنابراین، نتایج این پژوهش الزاماً دلیلی بر تأثیرات مشابه مصرف کراتین پس از شروع بیماری نیست.

محققان بر این باورند که در آینده، کراتین می‌تواند به‌عنوان مکملی در کنار درمان‌های معمول بیماری‌های التهابی روده مورد بررسی قرار گیرد؛ اما لازم است بررسی‌های بالینی بر روی انسان برای تعیین اثربخشی، دوز مناسب و ایمنی آن در این نوع استفاده انجام شود.

این پژوهش در ژورنال Brain, Behavior, and Immunity منتشر شده است.