مقایسه هزینه واقعی سبد معیشت با اعتبار کالابرگ؛ سهم پرداختی شهروندان چیست؟
اقتصاد۲۴- پس از گذشت ماه‌ها از ثابت ماندن مبلغ کالابرگ الکترونیکی، از مهرماه امسال بالاخره شاهد افزایش اعتبار آن بودیم. به موجب تصمیم جدید، اعتبار کالابرگ برای نخستین گروه از مشمولان از یک میلیون تومان به یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان ارتقا یافته است که معادل ۵۰ درصد افزایش نسبت به اعتبار پیشین تلقی می‌شود.
با این وجود، بررسی‌های صورت گرفته در نیمه مهرماه نشان می‌دهد که فاصله میان اعتبار حمایتی و هزینه حقیقی تامین سبد غذایی هنوز هم بسیار چشمگیر است. محاسبات نشان می‌دهند که هزینه تامین سبد ۱۱ قلم کالای اساسی برای هر فرد به حدود ۴ میلیون و ۱۲۷ هزار تومان رسیده است.
در این ارزیابی، قیمت کالاهایی نظیر برنج، گوشت، مرغ، شیر، پنیر، ماست، تخم‌مرغ، روغن، حبوبات، ماکارونی و قند و شکر لحاظ شده است. قابل ذکر است که بخشی از قیمت‌ها به میادین میوه و تره‌بار مربوط می‌شود و ممکن است خرید همین اقلام از سایر فروشگاه‌ها هزینه‌های بیشتری را برای خانوارها به همراه داشته باشد.
با توجه به هزینه حدود ۴ میلیون و ۱۲۷ هزار تومانی برای سبد مورد نظر، اعتبار قبلی به مبلغ یک میلیون تومان تنها حدود ۲۴.۲ درصد از هزینه سبد را پوشش می‌دهد.
پس از افزایش اعتبار به یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان، این میزان پوشش به حدود ۳۶.۳ درصد افزایش می‌یابد. به این ترتیب، اضافه شدن ۵۰۰ هزار تومان به اعتبار موجب رشد تقریباً ۱۲ واحد درصدی سهم کالابرگ از هزینه این سبد شده است.
با این حال، فردی که یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان اعتبار دریافت کرده، همچنان برای تامین تمام اقلام موجود در این سبد، نیاز به پرداخت تقریبی ۲ میلیون و ۶۲۷ هزار تومان از منابع شخصی خود دارد.
برنج و گوشت، بیشتر از کل اعتبار کالابرگ هزینه برمی‌دارند
تحلیل جزئیات هزینه‌ها نشان می‌دهد که برخی اقلام اصلی به تنهایی سهم قابل توجهی از اعتبار کالابرگ را مصرف می‌کنند.
به عنوان مثال، هزینه خرید دو کیلوگرم برنج ایرانی تقریبا ۸۴۵ هزار تومان برآورد شده است. همچنین هزینه نیم کیلوگرم گوشت منجمد گوساله حدود ۷۷۲ هزار و ۵۰۰ تومان برآورد می‌شود.
مجموع هزینه این دو قلم به حدود یک میلیون و ۶۱۷ هزار و ۵۰۰ تومان می‌رسد که حتی بیشتر از اعتبار جدید یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومانی است. این در حالی است که هزینه سایر اقلام سبد غذایی هنوز محاسبه نشده است.
هزینه سبد غذایی برای خانواده‌ای چهار نفره چقدر است؟
اگر هزینه محاسبه‌شده برای یک نفر را برای یک خانواده چهار نفره در نظر بگیریم، هزینه تهیه همین سبد ۱۱ قلمی به حدود ۱۶ میلیون و ۵۱۰ هزار تومان خواهد رسید.
در مقابل، با تخصیص اعتبار یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومانی به هر عضو خانواده، مجموع اعتبار کالابرگ یک خانوار چهارنفره به ۶ میلیون تومان خواهد رسید؛ بنابراین این خانواده برای تأمین کامل همه مقادیر مد نظر در این سبد، حدود ۱۰ میلیون و ۵۱۰ هزار تومان دیگر باید از منابع شخصی خود هزینه کند.
بیشتر بخوانید:ثبت اطلاعات کالابرگ تا چه زمانی ادامه دارد؟ پاسخ رسمی سازمان برنامه
البته این رقم تنها به ۱۱ گروه کالایی مشخص محدود می‌شود و هزینه‌هایی از قبیل نان، میوه، سبزیجات و دیگر اقلام غذایی خارج از این سبد در نظر گرفته نشده است. همچنین هزینه‌های مربوط به مسکن، درمان، حمل‌ونقل، آموزش و سایر مخارج خانوار نیز در این محاسبات لحاظ نشده‌اند.
افزایش اعتبار کالابرگ در برابر افزایش قیمت مواد غذایی
یکی از نکات کلیدی در تحلیل اثرات افزایش اعتبار، مقایسه آن با روند صعودی قیمت کالاهای خوراکی است. اعتبار یک میلیون تومانی از دی‌ماه ۱۴۰۴ تا قبل از افزایش مهرماه ثابت باقی مانده بود؛ در حالی که قیمت بسیاری از اقلام اساسی در این فاصله زمانی به طور قابل توجهی افزایش پیدا کرده است.
با استناد به آمار این گزارش، تورم نقطه‌به‌نقطه گروه خوراکی‌ها، آشامیدنی‌ها و دخانیات در شهریورماه به بیش از ۱۲۱ درصد رسیده است؛ از این رو، بخشی از افزایش ۵۰۰ هزار تومانی اخیر می‌تواند به عنوان جبران بخشی از کاهش قدرت خرید اعتبار قبلی در نظر گرفته شود.
با این وجود، مقایسه مستقیم نرخ تورم نقطه‌ای با افزایش ۵۰ درصدی اعتبار به تنهایی نمی‌تواند میزان دقیق تغییر قدرت خرید کالابرگ را مشخص کند؛ زیرا این دو شاخص دارای دوره‌های زمانی و مبنای محاسبات متفاوتی هستند.
موضوع مهم‌تری که باید به آن توجه شود، تداوم این حمایت و شیوه تعدیل اعتبار در برابر نوسانات قیمت کالاهای اساسی است. اگر قیمت اقلام سبد همچنان به افزایش خود ادامه دهد و اعتبار برای مدت‌زمان طولانی ثابت باقی بماند، فاصله بین حمایت دولت و هزینه واقعی خانوار دوباره به وضوح افزایش خواهد یافت.
در نهایت، با افزایش ۵۰۰ هزار تومانی اعتبار کالابرگ، امکان خرید بیشتری برای مشمولان فراهم شده است، اما محاسبات هزینه سبد غذایی نشان می‌دهد که اعتبار یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومانی همچنان تنها حدود یک‌سوم هزینه سبد ۱۱ قلمی را پوشش می‌دهد و بخش قابل توجهی از هزینه خرید این کالاها بر عهده خانوار باقی خواهد ماند.
منبع: نورنیوز
