نگاه یکجا به تمام حساب‌های بانکی‌تان / روش کار سامانه حسام چیست؟

اقتصاد۲۴- توزیع نامنظم حساب‌های بانکی و وجود حساب‌هایی که ممکن است برای سال‌ها بلااستفاده مانده باشند، نه تنها بار مالی و عملیاتی را بر دوش شبکه بانکی می‌گذارد، بلکه می‌تواند مشکلات حقوقی و مالی را برای دارندگان این حساب‌ها به وجود آورد. به همین دلیل، بانک مرکزی با راه‌اندازی سامانه «حسام» در تلاش است تا مدیریت حساب‌های بانکی اشخاص حقیقی را به صورت یکپارچه و غیرحضوری انجام دهد.

این سامانه روز دوشنبه ۱۳ مهرماه با حضور رئیس کل بانک مرکزی و اعضای هیأت عامل این بانک در ساختمان میرداماد معرفی شد و به عنوان یک درگاه واحد، قابلیت مشاهده فهرست حساب‌های بانکی اشخاص را در بانک‌ها و مؤسسات اعتباری مختلف فراهم می‌کند.

یک درگاه برای مشاهده تمام حساب‌ها

بر اساس سیستم طراحی شده، شهروندان پس از احراز هویت می‌توانند به فهرست حساب‌های بانکی خود دسترسی پیدا کنند. این موضوع از یک طرف به مدیریت حساب‌های قدیمی و بلااستفاده امکان می‌دهد و از طرف دیگر می‌تواند حساب‌هایی که صاحبان آنها از وجودشان آگاه نیستند را شناسایی کند.

در صورت شناسایی حساب‌های اضافی، فرد قادر است به صورت غیرحضوری درخواست بستن حساب را ارائه دهد. این درخواست به بانک مربوطه ارسال می‌شود و پس از بررسی عدم وجود تعهدات معوق یا موانع قانونی، حساب مسدود خواهد شد. همچنین مانده موجودی حساب به حساب اصلی که توسط خود متقاضی مشخص شده است انتقال خواهد یافت؛ بنابراین، نیازی به مراجعه حضوری به شعب برای تعیین تکلیف حساب‌های غیرضروری نخواهد بود.

هدفگذاری بانک مرکزی؛ کاهش ۳۵۰ میلیون حساب در دو سال

همتی، رئیس کل بانک مرکزی در مراسم رونمایی از سامانه حسام، یکی از اهداف کلیدی این طرح را کاستن از تعداد حساب‌های بانکی اعلام کرد و خاطرنشان ساخت که تعداد حساب‌های بانکی کشور قصد دارد از حدود ۶۵۰ میلیون به ۳۰۰ میلیون در مدت تقریبی دو سال کاهش یابد.

او همچنین بر اهمیت انضباط و شفافیت مالی تأکید کرده و مبارزه با پولشویی را از دیگر اهداف این طرح دانست و بر همکاری میان بانک مرکزی و مرکز اطلاعات مالی وزارت امور اقتصادی و دارایی برای جلوگیری از اقدام‌های پولشویی تأکید کرد.

مسئله حساب‌های اجاره‌ای نیز یکی از موضوعاتی بود که رئیس کل بانک مرکزی به آن اشاره داشت؛ حساب‌هایی که ممکن است در برخی مواقع بدون اطلاع واقعی صاحب حساب، مورد سوءاستفاده قرار گیرند.

سرویس حسام چه منفعتی برای مردم دارد؟

در ادامه، مسعود پشم‌چی، معاون نظام پرداخت و فناوری نوین بانک مرکزی، در گفت‌وگو با خبرنگار اقتصادی باشگاه خبرنگاران جوان، مزایای سامانه حسام را از سه جنبه مردم، شبکه بانکی و بانک مرکزی و حاکمیت مورد بررسی قرار داد.

او توضیح داد که شهروندان بدون نیاز به حضور در شعب می‌توانند لیست حساب‌های افتتاح شده به نام خود را در شبکه بانکی ببینند و مدیریت کنند؛ این قابلیت می‌تواند حساب‌هایی را که به هر دلیلی بدون اطلاع افراد ایجاد شده‌اند، شناسایی کند و به صاحبان این حساب‌ها اجازه دهد اقدام‌های ضروری را انجام دهند.

معاون نظام پرداخت و فناوری نوین بانک مرکزی همچنین به تأثیر این سامانه بر شبکه بانکی اشاره کرد و گفت: با اجرای این طرح یک مرحله احراز هویت مجدد بر روی حساب‌ها انجام خواهد شد و کاهش تعداد حساب‌ها نیز می‌تواند به مدیریت و کاهش بار پردازشی و عملیاتی شبکه بانکی کمک نماید.

استفاده از سامانه حسام برای مردم بدون هزینه است

بر اساس اعلام مقامات بانک مرکزی به خبرنگار اقتصادی باشگاه خبرنگاران جوان، استفاده از این سامانه کاملاً رایگان است و شهروندان نباید بابت بهره‌مندی از این خدمات هزینه‌ای پرداخت کنند. سرویس ارائه شده از طریق درگاه رایگان است و شهروندان باید به این درگاه مراجعه کرده، احراز هویت سطح ۳ را انجام دهند و سپس می‌توانند از خدمات حسام بهره‌مند شوند.

کارشناسان بر این باورند که یکی از مهم‌ترین پیامدهای سامانه حسام، ایجاد یک تصویر جامع از وضعیت حساب‌های بانکی هر فرد خواهد بود؛ مسئله‌ای که علاوه بر کاهش حساب‌های بلااستفاده، احتمال سوءاستفاده از حساب‌های ناشناخته را نیز کاهش خواهد داد.

از منظر کارشناسی، زمانی که فرد قادر باشد تمامی حساب‌های تحت نام خود را در یک درگاه مشاهده کند، شناسایی حساب‌های قدیمی، اضافی یا حساب‌هایی که بدون اطلاع او افتتاح شده‌اند، به سهولت امکان‌پذیر می‌شود. این موضوع به ویژه در شرایط امروز که مبارزه با پولشویی و کنترل حساب‌های اجاره‌ای به یکی از اولویت‌های نظام بانکی تبدیل شده، اهمیت فزاینده‌ای دارد.

کارشناسان همچنین بر این باورند که کاهش حساب‌های غیرضروری می‌تواند هزینه‌های نگهداری و پردازش اطلاعات برای شبکه بانکی را کاهش دهد و منابع عملیاتی بانک‌ها را از حساب‌های کم‌کاربرد به سمت خدمات مؤثرتر هدایت کند.

البته به اعتقاد کارشناسان، دستیابی به موفقیت کامل سامانه حسام به میزان استقبال مردم، دقت در فرآیند احراز هویت، امنیت اطلاعات و سرعت پاسخگویی بانک‌ها به درخواست‌های ثبت شده بستگی دارد. همچنین اطلاع‌رسانی و آموزش عمومی کاربران می‌تواند نقش مهمی در مقابله با احتمال سوءاستفاده‌ها و افزایش بهره‌برداری از این سامانه ایفا نماید.

گام مهمی در راستای حکمرانی ریال

پشم‌چی، معاون فناوری‌های نوین بانک مرکزی همچنین به آثار مثبت این سامانه برای بانک مرکزی و حاکمیت تأکید کرد که مدیریت حساب‌های مازاد می‌تواند در زمینه شفافیت و هویت مالی، ارتقای حکمرانی ریال و مبارزه با پولشویی تأثیرگذار باشد.

در نهایت، لازم به ذکر است که شهروندان می‌توانند برای بهره‌مندی از خدمات سامانه حسام به نشانی hesam.cis.cbi.ir مراجعه کنند.

منبع: بانک مرکزی