عربستان درصدد است به قطب جهانی حوزه هوش مصنوعی تبدیل شود
به نقل از ایتنا، محور اصلی این قانون، مفهوم «سفارتخانههای داده» (data embassies) است. این مراکز به میزبانی دادهها یا خدمات تحت قوانین کشور مالک داده میپردازند و به قوانین محلی عربستان وابسته نیستند.
سفارتخانههای داده: تعریف و اهمیت آن
مفهوم سفارتخانههای داده چندان جدید نیست، زیرا کشورهای مانند لوکزامبورگ و استونی پیشتر چنین مدلهایی را برای حفظ دادههای حساس دولتی مورد استفاده قرار دادهاند. اما عربستان با تصویب این قانون، قصد دارد این الگو را به صورت کلان و تجاری پیادهسازی کند: شرکتها، دولتهای خارجی و سرمایهگذاران قادر خواهند بود دادهها و خدمات دیجیتال خود را در عربستان میزبانی کنند، در حالی که حاکمیت قانونی آن دادهها به کشور مبدأ مربوط میشود.
با نگاهی به پتانسیلهای موجود در عربستان، واضح است که این کشور به دنبال اجرای این طرح است؛ این کشور با بهرهمندی از منابع انرژی ارزان، به ویژه انرژی خورشیدی، و همچنین داشتن اراضی وسیع برای ساخت دیتاسنترها و الزامات زیرساختی ارتباطی، هدف دارد که از وابستگی به اقتصاد نفتی فاصله بگیرد و به یک مرکز مهم در زمینه صادرات داده و پردازش ابری تبدیل شود.
در این زمینه، تعدادی از شرکتهای بزرگ جهانی در مراحل ابتدایی همکاری برای ایجاد مراکز داده و بهبود هوش مصنوعی با عربستان هستند.
مدل پیشنهادی و چالشهای آن
بر اساس اطلاعات منتشر شده از CNBC، این طرح با نام هاب هوش مصنوعی عرب، سه نوع «هاب» یا مرکز داده را معرفی کرده است:
– Private Hub: مخصوص دولت یا موسسات خارجی، مطابق با قوانین کشور مبدأ.
– Extended Hub: مراکز خصوصی که بر اساس قراردادهای بینالمللی فعالیت میکنند و در آن دادهها تحت قوانین مشتری یا کشور مبدأ هستند.
– Virtual / Service Hub: ارائه خدمات ابری و میزبانی بر اساس قوانین خارجی، با امکان دسترسی برای کاربران بینالمللی.
با وجود مزایای این برنامه، چالشهای حقوقی و امنیتی جدی پدید میآید. سوالاتی مانند چگونگی تضمین حاکمیت داده، حفظ حریم خصوصی، اقدامهای امنیتی و تعامل بین قوانین بینالمللی و قوانین عربستان باید به دقت بررسی شوند.
چشمانداز: عربستان به سمت مرکز جهانی AI
اگر این طرح با موفقیت پیادهسازی شود، عربستان میتواند با ایجاد زیرساختهایی امن، اقتصادی و مبتنی بر انرژیهای تجدیدپذیر، جایگاهی محوری در زنجیره جهانی هوش مصنوعی به عنوان یک میزبان برای دادهها و خدمات ابری پیدا کند.
این برنامه نه فقط تغییراتی در اقتصاد دیجیتال منطقه به وجود میآورد، بلکه ممکن است مفهوم «حاکمیت داده» و همکاریهای بینالمللی در عصر هوش مصنوعی را به نحوی نوین شکل دهد.
