جیکوب الوردی: پیش از دیدن «شب افتتاحیه»، احساس میکردم در حال تجربه یک شکست روانی هستم

جیکوب الوردی، بازیگر برجستهای که نامزد جایزه اسکار شده است، در جریان یک رویداد سینمایی در سانتا مونیکا، به بیان این موضوع پرداخت که در گذشته گمان میکرده به حالت فروپاشی روانی دچار شده، اما مشاهده فیلم کلاسیک «شب افتتاحیه» به کارگردانی جان کاساوتیس، که در سال ۱۹۷۷ ساخته شده، نگرش او را نسبت به هنر بازیگری دگرگون کرده است. او که این اثر را برای اکران در رویداد باشگاه سینمایی کارتیه برگزیده بود، اظهار داشت که تماشای این فیلم به او فهماند که حال و هوای پرتنش و فشارهای روحی که عذاب میکشید، میتواند بخشی از فرآیند خلق یک شخصیت باشد.
جیکوب الوردی زمانی احساس میکنید که در حال از دست دادن توازن روانی خویش است؛ تا اینکه با تماشای یک فیلم کلاسیک از جان کاساوتیس، این احساسات تحت سلطهاش قرار گرفت.
این بازیگر استرالیایی ادامه داد: «در دوران جوانیام، احتمالاً در سه فیلمی بازی کردم که برای خودم ارزش چندانی قائل نبودم. در آن زمان آرزوها و امیدهای بزرگتری داشتم و میخواستم در بازیگری تئاتر قدرت و شور و حرارت را در سطح عالی به نمایش بگذارم. این موضوع سبب میشد که در آن دوره به طور مداوم از خودم راضی نباشم.»
او در ادامه گفت: «با تماشای این فیلم، برای اولین بار یکی از نخستین باریها بود که سنگینی فرآیند خلاقانه یک بازیگر را با این وضوح و جزئیات مشاهده میکردم. این فیلم من را متوجه کرد که احساس میکنم کمتر از آنچه تصور میکردم دچار جنون هستم و کمتر احساس تنهایی میکنم.»
این تجربه به قدری تأثیرگذار بود که الوردی فیلم «شب افتتاحیه» را برای نمایش در روز جمعه برگزید. در این فیلم، جینا رولندز نقش یک بازیگر مشهور را ایفا میکند که با نزدیک شدن به شب افتتاحیه یک نمایش برجسته در برادوی، به تدریج به گوشهی فروپاشی روانی نزدیک میشود.
این رویداد اولین برنامه باشگاه سینمایی کارتیه در ایالات متحده پس از شروع این ابتکار در جشنواره فیلم ونیز ماه گذشته بود. برند لوکس کارتیه این برنامه را برای بزرگداشت هنر سینما و ادای احترام به هنرمندانی که برای پرده بزرگ تلاش میکنند، راهاندازی کرده است.
جیکوب الوردی که همچنین سفیر برند کارتیه است، در کنار انتخاب فیلم به یک گفتوگوی ۳۰ دقیقهای نیز در این مراسم پرداخت. شان بیکر، کارگردان برنده اسکار و کیم مورگان، نویسنده فیلمنامه نیز در این نشست حضور داشتند.
فیلمی که به آشفتگیهای بازیگران معنا میبخشد
الوردی، درست نظیر شخصیت میرتل گوردون بازی شده توسط جینا رولندز، حس کرد که ممکن است او نیز «به نوعی در آستانه فروپاشی روانی باشد». اما بعد از تماشای این فیلم و دنبال کردن خط داستانی، موفق شد کمی راحتتر نفس بکشد.
رولندز در این اثر در کنار جان کاساوتیس، بن گازارا، جون بلاندل، پل استوارت، زهرا لمپرت و تعدادی دیگر از بازیگران به ایفای نقش پرداخته است.
جیکوب الوردی که برای بازی در فیلم «فرانکنشتاین» نامزد جایزه اسکار شده، توضیح داد: «این فیلم به من آموخت که اتفاقات واقعی که در حال وقوع بودند، ظاهراً جستوجو برای خلق یک شخصیت بوده است. نمیتوانی فقط دیالوگها را فرا بگیری و سپس آنها را به صورت مکانیکی ادا کنی. این فیلم تمام مسائلی را که در درون من در حال شکلگیری بود، نشان داد؛ مسائلی که تصور میکردم نشانهای از فروپاشی جسم و انگیزهام هستند، اما در حقیقت جزئی از فرآیند بازیگری به حساب میآیند.»
الوردی فاش کرد که هفته گذشته، برای آمادگی برای رویداد روز جمعه، دوباره فیلم «شب افتتاحیه» را مشاهده کرده است. او در این تماشای دوباره به برداشتهای مشابهی با تجربه اولیهاش رسید؛ بهویژه از این منظر که به زودی قرار است در یک پروژه جدیدی بازی کند که با چالشهای مختلفی مواجهش خواهد کرد. اگرچه الوردی نام این پروژه را فاش نکرد، او قرار است در فیلم «بز بلاگردان» به کارگردانی آری استر، در کنار اسکارلت جوهانسون، جود لا، الا پورنل و کلب لندری جونز به ایفای نقش بپردازد.
او درباره وضعیت خود پیش از آغاز پروژه جدید گفت: «در حال حاضر برای بازی در یک فیلم آماده میشوم و خودم را به چالش میکشم و مدام میپرسم: آیا باید مقدار زیادی ودکا بنوشم؟ یا اینکه یک پنجره را بشکنم؟ چه اقداماتی باید انجام دهم تا به این نقطه برسم؟»
او در خاتمه بیان کرد: «اکنون که بعد از گذراندن بیش از ۱۰ فیلم، دوباره به تماشای این اثر پرداختهام، بار دیگر به من یادآوری کرد که چه فرآیند جالب و مفهومی در پی آن وجود دارد. ممکن است به جستوجوی یک شخصیت مشغول باشی، بدون آنکه درک کنی واقعاً در پی چه هستی. این فرآیند از انگشتان پا آغاز میشود و تا زانوها و قفسه سینهات پیش میرود. به همین علت این فیلم را انتخاب کردم؛ چون همیشه باعث شده حس کنم دیوانگی کمتری دارم و بیشتر حس میکنم جزء یک فرآیند فیلمسازی هستم که مدتهاست در حال وقوع است.»
چرا بازی جینا رولندز چنین تأثیری بر الوردی داشته است؟
کیم مورگان، نویسنده فیلمنامه که به خاطر همکاریاش در فیلم «کوچه کابوس» به کارگردانی همسرش، گییرمو دل تورو، شناخته میشود، از الوردی پرسید که آیا این حس ناشی از شیفتگی او به بازی رولندز است یا خیر.
الوردی تأکید کرد که این واقعیت دارد و اضافه کرد: «بله. منظورم این است که بارها پیش آمده که صرفاً میخواهم خودم را به زمین بیفکنم، گریه کنم، فریاد بزنم، به کارگردان بگویم که برود به جهنم و در پی هم بنوشم. تماشای این فیلم به من بهعنوان بازیگر حس میدهد که در اینجا کمتر یکه و تنها هستم.»
با این حال، الوردی از بیان این نکته دریغ نکرد که هنوز هم نمیداند رولندز چگونه توانسته در برخی صحنههای فیلم بازی کند؛ به ویژه در صحنههایی که حالتی شبیه به مستی دارد. این بخش از صحبتهای او موجب خنده حاضران شد.
او گفت: «نمیدانم چطور میتوان چنین کاری انجام داد و همزمان تصنعی یا اغراقآمیز به نظر نرسید؛ زیرا هر حرکتی که او انجام میدهد، بسیار بزرگ و بیانگرانه است، اما در عین حال از درونش کاملاً کنترل شده و به واقعیت منتهی میشود. آن صحنه را بارها تماشا کردهام. میتوانی به اندازه کافی دور خود بچرخی تا سرگیجه بگیری، میتوانی مست شوی و چالشهای مختلفی را تجربه کنی، اما نمیدانم او چطور این کار را انجام میدهد. واقعاً نمیدانم چطور هر کدام از کارها را به انجام میرساند. او نابغه است.»
شان بیکر: آثار کاساوتیس همگی شاهکار به حساب میآیند
شان بیکر، کارگردان برنده اسکار و سازنده فیلم «آنورا»، ادامه داد که آثار کاساوتیس و تأثیر عمیق آنها بر آفرینشهای خود را مورد بحث قرار داد.
بیکر تصریح کرد: «بهعنوان یک فیلمساز مستقل، اغلب از شما میپرسند که کدام فیلم کاساوتیس مورد علاقهتان است. پاسخ واقعاً وابسته به این است که در کدام روز این سؤال از شما میشود؛ زیرا همه آثار او شاهکار هستند. آنها به مسائل و چالشهایی میپردازند که هم بسیار شخصیاند و هم جنبهای جهانی دارند؛ مسائلی که همگی ما در زندگیمان با آنها رو به رو هستیم. بنابراین، انتخاب فیلم واقعاً وابسته به این است که شما در چه مرحلهای از زندگیتان قرار دارید.
او یادآور شد: «انتخاب من به وضعیت زندگیام و تمایلاتم در دورههای مختلف بستگی دارد. زمانی که میگفتم «شوهران» فیلم محبوبم است، به این دلیل بود که فکر میکردم این فیلم با دنیای مردانه من بیشتر ارتباط دارد. سپس، وقتی شروع به جستوجو در سینمای ژانر کردم، بیشتر به «قتل یک دلال شرطبندی چینی» گرایش پیدا کردم.»
بیکر اظهار داشت که در ادامه، زمانی که بیشتر با بازیگران همکاری نزدیکتری داشته و مهارتهایش را به عنوان یک فیلمساز توسعه داد، به فیلمهای «زنی تحت تأثیر» و «شب افتتاحیه» وابستهتر شده است.
او افزود: «میتوانم به صورت بیپایان درباره او صحبت کنم. کاساوتیس در واقع پدرخوانده سینمای مستقل آمریکاست و از جهات مختلف به ما نشان داد که چگونه فیلم بشود ساخت.»
چرا سینما به هنرمندانی نیاز دارد که خطر میکنند؟
کیم مورگان در پایان گفتوگو از الوردی و بیکر پرسید که آیا از جسارتهای کاساوتیس در دوران حرفهای خود الهام میگیرند یا خیر.
شان بیکر که اولین نفر به این سؤال پاسخ داد، توضیح داد: «به نظر من، تمام هنرمندان باید ریسک کنند. او در هر دوره حرفهاش چنین کرد؛ اقدامهایی که شاید در آن زمان برای او مخرب میشد. او همیشه جلوتر از زمان خود بوده، اما این نکته مهمی را هم به ما گوشزد میکند: در نهایت، کسانی که بهترینها هستند خود را به نمایش میگذارند.»
او افزود: «ما اکنون ۵۰ سال بعد اینجا نشستهایم، درباره این فیلم صحبت میکنیم و آن را جشن میگیریم. آیا این نشان نمیدهد که ریسک کردن، وفادار ماندن به خود، کوتاه نیامدن از باورها و ساختن آثاری که ممکن است نامطمئن و پیشبینیناپذیر باشند، ارزشی اساسی دارد؟»
صحبتهای بیکر با استقبال پرشور حاضران مواجه شد.
در پایان گفتوگو، الوردی با اشاره به دیدگاه کاساوتیس درباره ساخت فیلم در قالب استودیوهای بزرگ سینمایی، بیان کرد: «او نظراتی در این زمینه داشت که به نوعی میگفت: میخواهم جزئی از نظام استودیویی باشم، به صورتی که هزینههای زندگیام تأمین شود و خانوادهام در آرامش باشند، اما نمیتوانم این کار را انجام دهم. تمایل دارم، اما واقعاً تواناییاش را ندارم.»
او ادامه داد: «این همان چیزی است که بیشتر از همه در این آثار دوست دارم. او نمیتوانست داستان دیگری را روایت کند. چیزی در وجود او بود که او را بیش از حد پرشور، خشمگین، یا ناراحت میکرد. او هیچ گزینه دیگری برای ساخت فیلم نداشت.»
الوردی در انتهای صحبتهایش اضافه کرد: «سینمای امروز به چنین احساسی بسیار نیاز دارد؛ احساسی که نتوانی انکارش کنی، چیزی که مجبور شوی آن را انجام دهی؛ حتی اگر نتیجهاش ورشکستگی، گرسنگی، خستگی، یا بیکاری باشد. باید همان فیلمی را بسازی که احساس میکنی ساختنش ضروری است. و این دقیقاً همان کاری است که ما در حال انجام دادن آن هستیم.»
مترجم: ریحانه اسکندری
منبع: هالیوود ریپورتر
۵۹۲۴۴



