سبز، صورتی، بنفش؛ کوتولههای سفید در رنگهای حیرتانگیز میدرزند

کوتولههای سفید، اجرام آسمانی بسیار دور و کوچکی هستند که تشخیص رنگ آنها را به چالش میکشد. به این علت، محققان در مطالعهای جدید، رنگ این ستارهها را با آنالیز طیف نوری آنها مشخص کردند؛ بدین معنا که از تحلیل اثر انگشت شیمیایی حاصل از نور ستارهها بهره بردند. پژوهشگران با استفاده از مدلی مبتنی بر بینایی رنگی انسان به بررسی طیفها پرداختند تا دریابند که چشم انسان این ستارهها را چه رنگی تلقی میکند.
نتایج نشان میدهد که کوتولههای سفید دارای غلظت بالای کربن، معمولاً به رنگهای بنفش یا صورتی دیده میشوند؛ در حالی که آنهایی که شامل بقایای سیارکها یا دنبالهدارها هستند، اکثراً زردتر به نظر میرسند. همچنین، کوتولههای سفید با رنگ فیروزهای یا آبی کمرنگ به وجود میآیند زمانی که مولکولهای هیدروژن و هلیوم در جو متراکم این ستارهها به هم برخورد میکنند.
تنوع رنگهای کوتولههای سفید به تفاوت چگالی آنها در مقایسه با ستارههای اصلی برمیگردد.
بهعلاوه، محققان کشف کردند که ستارهای به نام WD J1330+6435 به رنگ سبز میدرخشد و حاوی مواد سنگی است. رنگ سبز این ستاره به دلیل وجود عناصر اضافی کلسیم، لیتیوم و سدیم در جو آن است. این عناصر سبب به وجود آمدن ظاهری خاص از رنگ سبز مایل به زرد (سبز لیمویی) میگردند؛ رنگی که اگر از فاصله نزدیکتری به ستاره بنگریم، با چشم قابل مشاهده خواهد بود.
هالندز در توضیح این موضوع گفت: «مقدار اندک سدیم در جو این کوتوله سفید، باعث جذب نور نارنجی طیف شده و در نتیجه، نوری سبز و شبحمانند ایجاد میکند.» او اضافه کرد که این ستاره سبز بینظیر «شبیه چیزی است که از داستانهای علمیتخیلی بهدست آمده است».
همچنین پژوهشگران ستارهای را شناسایی کردند که به احتمال زیاد سرخترین نمونهای است که تا کنون کشف شده است. این کوتوله سفید به نام WD J1011+2845 در حدود ۴۸ سال نوری از زمین واقع شده است.
کربن در این ستاره سرخ به سطح نزدیکتر است؛ زیرا جریانات همرفتی قوی، این عنصر را از درون به سمت بالا منتقل میکنند. کربن نزدیک به سطح، نور ستاره را تغییر میدهد و به سبب این که مولکولهای کربن از عبور طولموجهای دیگر نور ممانعت میکنند، درخشش ستاره به رنگ صورتی با غلظت سالمونی و عمیق تغییر میکند.
در مجموع، از میان ۱۵۱ کوتوله سفید مورد بررسی در این پژوهش که حداکثر ۶۵ سال نوری از زمین فاصله دارند، حدود یک مورد از هر ۳۰ کوتوله به رنگی غیر از سفید میدرخشید. این افزایش تنوع میتواند به این معنا باشد که در سراسر جهان باقیمانده ستارهای بسیار جالبتر از آن چه پیشتر تصور میشد، وجود دارد.
این مطالعه در تاریخ ۱۵ اکتبر در مجله RAS Techniques and Instruments منتشر شده است.



