نابینایان چگونه جهان را می‌شناسند؟ ۷ واقعیت علمی که ممکن است از آن‌ها بی‌خبر باشید

علاوه بر این، ابزارهای متنوع دیگری نیز برای دسترسی به محتوای دیجیتال موجود است. نمایشگرهای بریل الکترونیکی می‌توانند متن دیجیتال را به نقاط برجسته‌ای تبدیل کنند که کاربران نابینا قادر به خواندن آن باشند. همچنین وسایل دیگری برای جمع آوری اطلاعات از محیط اطراف وجود دارد.

به عنوان مثال، اپلیکیشن Envision امکاناتی مانند خواندن متن و شناسایی اشیاء مختلف را فراهم می‌آورد که به کاربران در انجام فعالیت‌های روزمره یاری می‌رساند. این فناوری‌ها با ارائه گزینه‌های alternative برای دسترسی به اطلاعات بصری، به طرز چشمگیری استفاده از محتوای دیجیتال و شناخت محیط اطراف را برای افراد نابینای مادرزاد و کم‌بینا راحت‌تر می‌سازند.

رویاهای افراد نابینا همانند افراد بینا تحت تأثیر تجربیات روزمره قرار می‌گیرد؛ با این حال، محتوای این رویاها به شدت به تجربه‌های قبلی بینایی فرد وابستگی دارد. به طوری که افرادی که پس از سال‌ها دیدن، بینایی خود را از دست داده‌اند، در خواب‌ ممکن است هنوز تصاویر بصری واضحی را مشاهده کنند. این تصاویر می‌توانند با گذر زمان دستخوش تغییر شوند، اما میزان و نوع این تغییرات در هر فرد متفاوت خواهد بود و تحت تأثیر زمان و شرایط از دست دادن بینایی قرار دارد.

از سوی دیگر، خواب‌های نابینای مادرزاد بیشتر به تجربه‌های غیربصری مربوط می‌شود. صداها، گفتگوها، بویایی، حس لامسه و حتی تجربه گرما از عناصر تشکیل‌دهنده رویاهای آن‌هاست. به عنوان مثال، ممکن است فرد در خواب صدای آشنایی را بشنود یا از طریق احساساتی لمسی، تجربه‌های متفاوتی داشته باشد.

پژوهش‌های انجام شده در خصوص وجود تصاویر بصری در خواب‌های نابینای مادرزاد نتایج همگن و یکسانی را نشان نمی‌دهد. به طور کلی، عدم وجود تجربه‌ی بصری در واقع به معنای عدم رویا نیست؛ بلکه سایر حواس و تجربیات هیجانی نیز می‌توانند در شکل‌دهی محتوای خواب نقش ایفا کنند.

تصور رایج این است که افراد نابینا معمولاً با عینک دودی، عصای سفید یا سگ راهنما در خیابان مشاهده می‌شوند؛ اما واقعیت تنوع بیشتری دارد. بر اساس برخی آمار، تعداد قابل توجهی از افراد با اختلال بینایی از عصای سفید استفاده نمی‌کنند. در عوض، برخی دیگر ممکن است با اتکاء بر بینایی باقی‌مانده، از خدمات سگ راهنما، همراه بینا و یا سایر شیوه‌های مسیریابی بهره ببرند. بنابراین، نه تمامی افراد نابینا از عصای سفید بهره می‌برند و نه می‌توان شدت اختلال بینایی آنها را تنها با مشاهده ظاهرشان مشخص کرد.

بسیاری از نابینایان و افراد کم‌بینا به واسطه‌ی تمرین و کسب تجربه، توانایی‌های لازم برای انجام فعالیت‌های روزمره و برقراری ارتباط با دیگران را به‌دست می‌آورند. آن‌ها ممکن است برای فهم بهتر محیط از نشانه‌های صوتی و لمسی بهره‌گیرند و در نزدیک بودن‌های اجتماعی، از نشانه‌های غیرکلامی که متناسب با وضعیت خود است استفاده کنند.

به همین خاطر، اختلال‌های بینایی آن‌ها همیشه برای دیگران مشهود نخواهد بود. بعضی اوقات، توانایی‌های آن‌ها در زمینه‌هایی نظیر آشپزی یا مراقبت از ظاهر شخصی ممکن است باعث مقاومت در برابر برداشت دیگران درباره میزان اختلال بینایی‌شان شود؛ در حالی که این فعالیت‌ها نمی‌تواند معیاری صحیح برای ارزیابی میزان واقعی بینایی افراد باشد.

تحولات اخیر در حوزه‌ی هوش مصنوعی و تکنولوژی‌های کمکی، منجر به تولید ابزارهای جدیدی برای ارتقاء استقلال افراد نابینا و کم‌بینا شده است. امکاناتی نظیر توصیف صوتی تصاویر در برنامه‌های چندرسانه‌ای، دستگاه‌های هوشمند برای شناسایی موانع و نرم‌افزارهای تشخیص محتوای بصری، به این افراد کمک می‌کند تا اطلاعات بیشتری از محیط خود به دست آورند و در فضاهای عمومی به راحتی حرکت کنند. البته اثربخشی این فناوری‌ها به شرایط محیط و نیازهای هر فرد ارتباط دارد و به تنهایی نمی‌توانند ایمنی جابه‌جایی را تضمین کنند.

علاوه بر فناوری، آموزش خط بریل، تمرین‌های مهارت‌های جهت‌یابی و حرکتی و یادگیری شیوه‌های استفاده از حواس دیگر نیز به افزایش استقلال فرد کمک می‌کند. دسترسی به ابزارهای کارآمد و آموزش مناسب، در کنار طراحی مناسب محیط‌های شهری و خدمات عمومی، فراهم کردن مشارکت اجتماعی برای افراد با اختلال بینایی را آسان‌تر می‌سازد. بنابراین بهبود استقلال این افراد تنها به فناوری‌های کمکی وابسته نیست؛ بلکه به تقویت دسترسی به آموزش، اطلاعات، امکانات مناسب و کاهش موانع محیطی نیز بستگی دارد.

نابینایی یک تجربه مشترک نیست و نمی‌توان آن را تنها به تاریکی مطلق محدود کرد. برخی افراد بخش‌هایی از نور و شکل اشیاء را می‌بینند و دیگران جهان را از طریق حس شنوایی، لامسه و دیگر حواس درک می‌کنند. حتی یادآوری رنگ‌ها و تجربیات رویاهایشان می‌تواند به سابقه‌ی بینایی آن‌ها ارتباط داشته باشد. بنابراین، بستن چشم‌ها برای چند لحظه نمی‌تواند نمایانگر واقعیات زندگی نابینایان باشد. بهره‌مندی از فناوری‌های کمکی و یادگیری مهارت‌های روزمره می‌تواند به استقلال افراد نابینا کمک شایانی کند؛ اما مقوله دسترس‌پذیری محیط و خدمات عمومی نیز از اهمیت بسزایی برخوردار است.

آگاهی نسبت به واقعیت‌های نابینایی نه تنها به اصلاح باورهای نادرست کمک می‌کند، بلکه فرصتی برای درک نیازها و قابلیت‌های این افراد فراهم می‌آورد. با این حال، به منظور کنار گذاشتن این تصور که همه نابینایان مشابه یکدیگر هستند و نمی‌توانند به صورت مستقل زندگی کنند، باید به تفاوت‌های فردی توجه و موانع محیطی را کاهش داد.