آقامیری: ۸۰ درصد از ارتباطات استارلینک در وقایع دی ماه دچار اختلال شد

سیدمحمدامین آقامیری، دبیر شورای عالی و رئیس مرکز ملی فضای مجازی، در کنفرانس خبری امروز خود بر نقش رو به رشد فضای مجازی در زندگی روزانه مردم تأکید کرد و بیان داشت که تحول و توسعه این فضای نوین در کشور از اوایل دهه ۷۰ هجری شمسی، بین سال‌های ۱۳۷۵ تا ۱۳۷۸، آغاز شده و اکنون پس از گذشت نزدیک به سی سال، به مرحله‌ای رسیده‌ایم که این بستر تحولات قابل توجهی را تجربه کرده است.

وی گفت: زمانی که فضای مجازی به وجود آمد، تنها ترکیبی از ابزارهای مختلف بود که به انجام فعالیت‌های تازه کمک می‌کرد، اما امروزه این فضا به شکل یک جامعه بزرگ درآمده است که افراد در آن زندگی می‌کنند، کسب‌وکارهای خود را راه‌اندازی می‌کنند، به تحصیل مشغولند، تفریح می‌کنند و ارتباطات خانوادگی‌شان را حفظ می‌کنند. بسیاری از کارهایی که در دنیای فیزیکی انجام می‌شد، اکنون در این فضا نیز در حال اجراست.

رئیس مرکز ملی فضای مجازی ادامه داد: اگرچه ممکن است امکاناتی مانند باشگاه‌های ورزشی در فضاهای مجازی به شکل فیزیکی موجود نباشد، اما ابزارهای دیگری نظیر هوش مصنوعی به راحتی در این محیط در دسترس است. بنابراین، با جامعه‌ای مواجه هستیم که باید به نیازها و شرایط خاص آن توجه ویژه‌ای صورت گیرد.

آقامیری بر اهمیت سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی در زمینه فضای مجازی تأکید کرد و گفت: در صورتی که این جامعه به درستی مورد توجه قرار نمی‌گرفت، احتمالا این فضا به درستی شکل نمی‌گرفت و هم مسیر و هم مقصد آن به روشنی مشخص نمی‌شد.

وی به تأسیس شورای عالی فضای مجازی و مرکز ملی فضای مجازی به دستور رهبر فقید انقلاب در سال ۱۳۹۰ اشاره کرد و افزود: این اقدام باعث شد تا متولی مشخصی برای راهبری، سیاست‌گذاری و تصمیم‌گیری در راستای فضای مجازی کشور انتخاب شود.

رئیس مرکز ملی فضای مجازی گفت: مسائلی کلان و مهم مانند شبکه ملی اطلاعات، فضای مجازی مناسب برای کودکان و نوجوانان و دیگر موضوعات战略ی همواره در اولویت کار این شورا بوده و پیگیری این مسائل همچنان جزء وظایف آن است.

آقامیری همچنین به فرصت‌های عظیم فضای مجازی برای کشور و مردم اشاره کرد و گفت: این فضا موقعیت‌هایی بی‌نظیر را در اختیار کشور قرار داده است. به ویژه در حوزه گسترش عدالت که امکانات وسیعی برای ارائه خدمات عادلانه‌تر ایجاد کرده است.

وی افزود: در عرصه عدالت آموزشی، به مردم امکان دسترسی به محتوای آموزشی، فرآیند یادگیری و تعاملات آموزشی در تمامی نقاط کشور فراهم شده است. در زمینه عدالت در دسترسی به خدمات دولتی هم دیگر نیازی نیست به مرکز استان یا پایتخت بروند، بلکه می‌توانند از هر کجا در کشور از خدمات لازم بهره‌مند شوند.

وی اضافه کرد: در حوزه دستیابی به بازار نیز فضای مجازی این امکان را فراهم کرده که تولیدکنندگان بدون نیاز به انتقال کالا به شهرهای بزرگ یا حضور در پایتخت، محصولات خود را در بازارهای آنلاین به نمایش بگذارند و در شرایطی عادلانه با یکدیگر رقابت کنند.

رئیس مرکز ملی فضای مجازی ادامه داد: این ظرفیتی وجود دارد که می‌تواند زمینه‌ساز توسعه عدالت در حوزه‌های مختلف باشد. حذف محدودیت‌های زمانی و مکانی در فضای مجازی می‌تواند به تحقق این هدف کمک کند. از سوی دیگر، بهره‌برداری از این فضا می‌تواند به شفافیت و بهره‌وری بیشتر، کاهش خطاها و کاهش زمینه‌های فساد کمک کند؛ چرا که با در اختیار داشتن داده‌های مناسب، مدیریت بهتری میسر خواهد شد و مشکلات و آسیب‌ها شناسایی و حل خواهند شد.

آقامیری به ظرفیت فضای مجازی در توسعه تعاملات بین‌المللی اشاره کرده و گفت: در گذشته، فرآیند معرفی فرهنگ، تمدن و ارزش‌های ایرانی به مردم سایر کشورها، پروسه‌ای پیچیده بود که نیاز به تألیف و ترجمه کتاب، دریافت مجوز انتشار در کشور مقصد و تولید فیلم داشت، اما اکنون انتشار کتاب، فیلم و محتوای چندرسانه‌ای در فضای مجازی به سادگی امکان‌پذیر شده است.

وی ادامه داد: این ظرفیت از دو جهت قابل توجه است؛ به‌عنوان مثال، ما با محتوای بین‌المللی مواجه هستیم و محتوای ایرانی و ارزش‌ها و فرهنگ این کشور نیز می‌تواند به آسانی در سایر کشورها منتشر و دیده شود و تأثیرگذار باشد.

رئیس مرکز ملی فضای مجازی همچنین به مسئولیت این نهاد در قبال مردم اشاره کرده و گفت: شورای عالی فضای مجازی و مرکز ملی فضای مجازی موظفند بهترین فناوری، محیط، کیفیت و خدمات را برای شهروندان فراهم کنند تا آنها بتوانند با بالاترین کیفیت و کمترین آسیب از این فضا بهره‌برداری کنند.

آقامیری ادامه داد: دستیابی به این هدف نیازمند توجه به ابعاد گوناگون از جمله اقتصادی، اجتماعی، امنیتی، فرهنگی و حقوقی است. این ابعاد باید به‌صورت یکپارچه مورد توجه قرار گیرند تا محیطی مناسب برای استفاده مردم از فضای مجازی ایجاد شود.

وی به فعالیت‌های علمی و فناورانه در کشور نیز اشاره کرد و اظهار داشت: پروژه‌های متعددی با تلاش بخش‌های مختلف از جمله دانشگاه‌ها، اساتید، دانشمندان و دانشجویان در حال انجام است. در حال حاضر، کشور از نظر دسترسی به زیست‌بوم خدمات دیجیتال امکانات چشمگیری دارد و قادر به تأمین و ارائه نیازمندی‌های داخلی به افراد است.

رئیس مرکز ملی فضای مجازی افزود: در حال حاضر، اقتصاد دیجیتال کشور در حالی‌که با چالش‌ها و موانع زیادی در تعامل با ساختارهای سنتی روبرو است، مسیر پویایی و رشدی را طی می‌کند که به پیشرفت بیشتر خواهد انجامید.

آقامیری در ادامه به آسیب‌های فضای مجازی اشاره کرد و گفت: مانند هر فناوری دیگری، از صنعت خودرو تا حوزه پزشکی، فضای مجازی نیز در کنار فرصت‌هایش با مشکلاتی رو به رو است. مسائلی چون آسیب‌های مربوط به کودکان و نوجوانان، خدمات اعتیادآور و کلاهبرداری‌های اینترنتی از جمله مسائلی هستند که در کشورهای مختلف مورد بررسی قرار می‌گیرند و برای کاهش تأثیرات منفی آنها اقداماتی در نظر گرفته خواهد شد.

وی با تأکید بر اهمیت حفاظت از کودکان و نوجوانان در فضای مجازی گفت: این موضوع در سطح جهانی دارای اهمیت خاصی است و در حدود یک و نیم سال اخیر، یکی از محورهای اصلی در کانون توجه قانون‌گذاران کشورهای مختلف بوده است.

رئیس مرکز ملی فضای مجازی به برخی چالش‌های امنیتی فضای مجازی نیز اشاره کرد و گفت: علاوه بر این مسائل، کشور با چالش دیگری مواجه است که ممکن است تنها تعدادی از کشورهای خاص با آن روبرو باشند و نیاز به مدیریت دارد.

آقامیری با اشاره به اسناد امنیتی ناتو و وزارت دفاع آمریکا گفت: در اسنادی که امروز منتشر شده، درباره تغییر ماهیت جنگ و گسترش میدان‌های آن صحبت می‌شود. بر اساس این اسناد، جنگ در حال حاضر به پنج میدان گسترش یافته است.

رئیس مرکز ملی فضای مجازی همچنین بحث رقابت فناورانه در عرصه فضای مجازی را مطرح کرد و گفت: یکی از جنبه‌های این رقابت استفاده از فناوری به منظور آسیب‌رساندن به مردمان کشورهای دیگر و تضعیف حاکمیت‌هاست. جنگ سایبری نیز ابعادی دارد که یکی از آنها هک کردن زیرساخت‌ها و ایجاد اختلال در سامانه‌ها و مشکلات برای مردم است.

وی افزود: یکی دیگر از ابعاد جنگ سایبری استفاده از داده‌های فضای مجازی برای مقاصد نظامی است. به عبارت دیگر، اطلاعات به دست آمده از این فضا برای پیشبرد اهداف نظامی به کار گرفته می‌شود.

رئیس مرکز ملی فضای مجازی همچنین جنگ شناختی را به عنوان یکی از دیگر ابعاد این تقابل معرفی کرد و گفت: در این زمینه تلاش می‌شود تا با تأثیرگذاری بر افکار عمومی، ایجاد جریانات اجتماعی و شکل‌دهی به رفتارهای ناگهانی و گسترده در جوامع، بر جامعه هدف اثر گذاشته شود.

آقامیری همچنین به استفاده از ابزارهای سایبری در جنگ‌افزارها اشاره کرده و افزود: بُعد دیگری از جنگ سایبری به کارگیری ابزارهای سایبری برای مقاصد گوناگون است، که یکی از نمونه‌های شناخته‌شده در این حوزه، حمله سایبری استاکس‌نت بود که در تاسیسات هسته‌ای ایران به کار گرفته شد. تهدیدها از این نوع همچنان در سطح جهانی وجود دارند.

وی به همزمانی ابعاد مختلف جنگ‌ها اشاره کرده و گفت: امروز با جنگی ترکیبی رو به رو هستیم که در کنار جنگ نظامی و شهید شدن نیروهای کشور، ابعاد اقتصادی، امنیتی و سایبری را نیز شامل می‌شود. یکی از مهم‌ترین ابعاد این رویارویی، جنگ شناختی است و این تقابل همچنان ادامه دارد.

رئیس مرکز ملی فضای مجازی با زیر سوال بردن واکنش مردم ایران به این فشارها گفت: مردم ایران در برابر این هجمه‌ها و با توجه به ابعاد مختلفی که به آنها اشاره شد، تا حد زیادی ایستادگی کرده و توانسته‌اند این فشارها را کنترل کنند.

آقامیری در ادامه به اظهارات نخست وزیر رژیم صهیونیستی در سازمان ملل در خصوص استارلینک اشاره کرد و بیان داشت که باید این موضوعات را در قالب تلاش‌هایی که به گفته وی، در راستای تضعیف حاکمیت کشورها انجام می‌شود، تحلیل کرد. این اقدامات بخشی از پازلی است که در راستای تحقق اهداف جنگ سایبری، به ویژه در سطح شناختی و دیگر ابعاد آن، قرار دارد.

وی اظهار داشت: سازوکارهایی که با هدف کمتر کردن یا از بین بردن توان حاکمیت کشورها به کار گرفته می‌شوند، بخشی از تنگناهایی هستند که ما با آنها مواجهیم.

رئیس مرکز ملی فضای مجازی ضمن قدردانی از تلاش‌های مردم، نخبگان و جوانان کشور، خاطرنشان کرد: به همت جامعه علمی و نخبگان ایرانی، اقدامات کلانی به انجام رسیده است و این روند همچنان ادامه خواهد داشت. امید است که با استمرار این تلاش‌ها، به پیروزی نیز دست یابیم.

دبیر شورای عالی فضای مجازی در پاسخ به سوال خبرنگار فارس درباره نحوه اطلاع‌رسانی رتبه‌بندی امنیت سایبری سکوهای خدمات‌دهنده و ضمانت اجرای رفع آسیب‌پذیری‌های موجود توضیح داد: شورای عالی فضای مجازی در سال ۱۴۰۴ مصوبه‌ای در این خصوص تصویب و ابلاغ کرده است تا به عنوان روشی جدید برای ارزیابی و ارتقاء امنیت سایبری مورد استفاده قرار گیرد.

وی ادامه داد: اطلاع‌رسانی درباره نتایج ارزیابی‌ها به تدریج انجام خواهد شد. در هفته‌های آتی، بانک‌ها نیز شامل فرایند مذکور خواهند شد و دانشگاه‌ها نیز تقریباً برای اجرای این طرح آماده هستند.

رئیس مرکز ملی فضای مجازی افزود: نهادهای مربوطه مسئول نظارت بر اجرای این طرح و گزارش‌دهی در رابطه با شاخص‌های امنیتی هستند. پس از ارزیابی اولیه، به مجموعه‌ها یک ماه فرصت داده می‌شود که نقاط ضعف خود را رفع کنند. پس از پایان این مهلت، ارزیابی مجدد انجام و نتایج آن در اختیار عموم مردم قرار خواهد گرفت.

آقامیری همچنین بر اهمیت انتشار عمومی نتایج این رتبه‌بندی تأکید کرد و گفت: این موضوع برای کسب‌وکارها اهمیت ویژه‌ای دارد زیرا مردم تمایل دارند خدمات خود را از مجموعه‌هایی دریافت کنند که از اعتبار و امنیت بیشتری برخوردارند.

رئیس مرکز ملی فضای مجازی در پاسخ به پرسشی درباره ارتباط قطع اینترنت با امنیت سایبری و ادامه حملات سایبری در زمان محدودیت دسترسی به اینترنت، گفت: حملات سایبری انواع مختلفی دارند؛ از جمله حملات منع سرویس توزیع‌شده (DDoS)، حملات مبتنی بر مهندسی اجتماعی و روش‌های که در آن مهاجمان با تماس یا طرح سؤال، به تدریج اطلاعات مورد نیاز خود را از افراد استخراج می‌کنند.

وی بیان کرد: روش‌های مختلفی برای ارتکاب جرائم سایبری وجود دارد و این حملات هم از خارج و هم از داخل کشور انجام می‌شوند. همچنین، شبکه‌هایی از دستگاه‌های آلوده یا زامبی برای انجام حملات استفاده می‌شوند.

آقامیری در ادامه به خطرات دانلود نرم‌افزار از منابع غیرمجاز اشاره کرد و گفت: برخی از تهدیدها از طریق نرم‌افزارهایی به وجود می‌آید که کاربران از منابع غیرمعتبر دانلود می‌کنند. برای مثال، در زمینه بازی‌های رایانه‌ای، ممکن است کاربران بازی‌هایی را از منبعی دانلود کنند که در جنبه‌های ظاهری مشکلی ندارد، اما زیرساخت‌های میزبانی آن می‌توانند در دست گروه‌های حرفه‌ای هکر قرار گیرد و برای جمع‌آوری اطلاعات یا اهداف تخریبی استفاده شوند.

رئیس مرکز ملی فضای مجازی ادامه داد: وقتی که مسیر دسترسی برای مهاجمان به طور کامل باز باشد، دامنه حملات بسط پیدا می‌کند و حتی گروه‌های آماتور هم می‌توانند اقداماتی علیه کشور انجام دهند. در چنین شرایطی، تیم‌های امنیت سایبری کشور مجبور به مقابله با تعداد زیادی از حملات و مهاجمان می‌شوند.

وی به تجربه جنگ ۱۲ روزه اشاره کرده و گفت: در این مقطع، اینترنت در ۷۲ ساعت پایانی قطع شد. مدیریت وضعیت امنیتی و نوع تهدیدات اقتضا می‌کرد که نحوه تنظیف شرایط به گونه‌ای باشد که امکان مقابله مؤثرتر با حملات فراهم گردد.

آقامیری توضیح داد: با محدود شدن مسیر دسترسی، بخشی از حملات و مهاجمان آماتور از چرخه خارج می‌شوند و تیم‌های امنیتی قادر خواهند بود بر روی مقابله با گروه‌های حرفه‌ای متمرکز شوند. به گفته وی، در این شرایط به جای درگیری با هزاران گروه که عمده آن‌ها آماتور هستند، بستر مناسبی برای متمرکز شدن بر تعداد کمتری از مهاجمان حرفه‌ای مهیا شده است.

وی تصریح کرد: حملات سایبری معمولاً پیش از آغاز حملات نظامی افزایش می‌یابند. در زمان حملات نظامی، معمولاً از چند روز قبل، حملات سایبری به شکل گسترده شروع می‌شود و حتی پس از برقراری آتش‌بس نیز این حملات ادامه خواهند یافت.

رئیس مرکز ملی فضای مجازی در خاتمه به حملات سایبری اخیر اشاره کرد و گفت: هفته گذشته چند حمله جدی انجام شد که بخش عمده‌ای از آن‌ها مدیریت و کنترل شدند، گرچه دشمن در دو مورد موفق به نفوذ شد. با این حال، مدیریت و نظارت بر اوضاع همچنان به قوت خود ادامه دارد.

دبیر شورای عالی فضای مجازی به امکان مدیریت ارتباطات ماهواره‌ای نیز اشاره کرد و گفت: از نظر فنی، فناوری‌های متعدد برای مدیریت این ارتباطات وجود دارد و وجود برخی فناوری‌ها به دلیل پیچیدگی، باعث غیرقابل مدیریت شدن آن نمی‌شود. تاریخ فناوری نشان می‌دهد که در همواره امکان مدیریت و مقابله با فناوری‌های مختلف با استفاده از روش‌های دیگر وجود داشته است.

وی ادامه داد: در این راستا، چند سامانه برای مدیریت ارتباطات ماهواره‌ای در شرایط خاص طراحی شده که یکی از محورهای آن شناسایی این ارتباطات می‌باشد. متخصصان داخلی در این زمینه اقدامات موثری را انجام داده و محصولات لازم تولید شده و آزمایش‌های مورد نیاز انجام گردیده است.

رئیس مرکز ملی فضای مجازی به کاربرد یکی از این فناوری‌ها در حوادث دی‌ماه اشاره کرد و گفت: در آن مقطع، از این فناوری استفاده شده و ارتباطات مرتبط قطع شد. گزارش‌های خارجی نیز در این زمینه اعلام شده است. البته این اقدام در محدوده‌ای خاص و بر اساس ارزیابی و تصمیمات اتخاذ شده انجام شد.

آقامیری افزود: طبق گزارش‌های منتشرشده، پس از اجرای این طرح، تقریباً ۸۰ درصد از بسته‌های ارتباطی استارلینک در شبکه با اختلال مواجه شدند و عملاً به حالت قطعی درآمدند و حدود ۲۰ درصد باقی‌مانده نیز کارایی قابل توجهی نداشتند. به گفته وی، مدیریت این ارتباطات هم در سمت کاربر و هم در سمت ماهواره امکان‌پذیر است.

وی با بیان اینکه این فناوری‌ها می‌توانند زمینه همکاری با کشورهای دیگر را نیز فراهم کنند، گفت: کشور ایران آمادگی دارد تا فناوری‌های مورد استفاده خود را با کشورهای همسو به اشتراک بگذارد و در این زمینه تعاملات و هم‌افزایی‌هایی در سطح بین‌المللی در حال انجام است.

رئیس مرکز ملی فضای مجازی همچنین به پیگیری‌های وزارت ارتباطات در مجامع بین‌المللی درباره فعالیت استارلینک اشاره کرد و گفت: طی دو تا سه سال گذشته، وزارت ارتباطات پیگیری‌های جدی و مستمری را در اتحادیه بین‌المللی مخابرات (ITU) انجام داده است. این نهاد بین‌المللی مسئول رسیدگی به موضوعات مرتبط با مخابرات و طرح شکایات کشورهای مختلف است.

آقامیری ادامه داد: ایران در چندین نوبت شکایات و مستندات خود را ارائه کرده و در مواردی اعلام شده که باید فعالیت این سرویس طبق مقررات بین‌المللی سازماندهی شود و اقدامات لازم برای توقف فعالیت‌های مغایر با مقررات صورت گیرد.

وی تصریح کرد: این موضوع به نهاد تنظیم‌گر مرتبط در نروژ که مجوزهایی در این زمینه صادر کرده نیز اعلام شده است و همچنین به طرف آمریکایی نیز ابلاغ گردید. با این حال، ایران در پی ادامه فعالیت این سرویس، مجدد شکایت خود را مطرح کرده است.

رئیس مرکز ملی فضای مجازی به استدلال مطرح‌شده از سوی طرف مقابل در خصوص دشواری شناسایی موقعیت جغرافیایی کاربران اشاره کرد و توضیح داد: این سؤال مطرح شده که چگونه در کشورهایی مانند هند و چین امکان شناسایی موقعیت ارتباطات ماهواره‌ای وجود دارد، اما در ایران این کار امکان‌پذیر نیست.

آقامیری بر اهمیت حاکمیت ملی و رعایت مقررات بین‌المللی در حوزه فرکانس تأکید کرد و گفت: حاکمیت کشورها بر قلمرو خود و رعایت قوانین مربوط به استفاده از طیف فرکانسی، از اصول مهم نظام بین‌المللی مخابرات است. به گفته وی، در مراحل نهایی پیگیری، بهانه‌های مطرح شده پاسخ داده شده و مرجع رسیدگی نیز استدلال‌های ایران را قبول کرده است.

وی همچنین از ارسال تذکر جدی وزارت امور خارجه به نروژ در این خصوص خبر داد و گفت: انتظار می‌رود این کشور بر اساس تصمیمات و محكومیت‌های بین‌المللی، اقدامات لازم را انجام دهد.

رئیس مرکز ملی فضای مجازی در بخش دیگری از سخنان خود به استفاده از استارلینک در درگیری‌های نظامی اشاره کرد و گفت: شواهد و تجربه‌های موجود، از جمله تجربیات جنگ اوکراین و جنگ تحمیلی، نشان می‌دهد که این فناوری می‌تواند علاوه بر قابلیت‌های ارتباطی، در خدمت مقاصد نظامی نیز قرار گیرد.

آقامیری اضافه کرد: به گفته وی، اظهارات اخیر مقام‌های آمریکایی و ایلان ماسک، مدیرعامل اسپیس‌ایکس، نیز مؤید استفاده از این ابزار در شرایط جنگی است.

وی به کاربردهای نظامی ارتباطات ماهواره‌ای ادامه داد و اظهار کرد: این فناوری می‌تواند برای فرماندهی و کنترل نیروها، مدیریت پهپادها و ایجاد شبکه‌های جمع‌آوری اطلاعات و جاسوسی استفاده شود. لذا نمی‌توان استارلینک را تنها به عنوان یک ابزار ارتباطی غیرنظامی بررسی کرد و باید ابعاد مختلف استفاده از آن در شرایط درگیری نظامی را نیز مورد توجه قرار داد.

سیدمحمدامین آقامیری، دبیر شورای عالی فضای مجازی، در پاسخ به پرسشی درباره دسترسی بیش از ۷۰ درصد مردم به فیلترشکن و ضرورت بازنگری در سیاست‌های فیلترینگ، گفت: باید نتایج این سیاست‌ها را ارزیابی کنیم و ببینیم مردم چه تجربه‌ای دارند و آیا این نتایج رضایت‌بخش است یا نه.

وی با اشاره به لزوم بررسی کیفیت شبکه ارتباطی کشور گفت: شبکه شامل ابعاد متنوعی است و باید مشخص شود اختلال در کدام بخش از شبکه رخ داده و کاری که باید انجام شود. از مراکز داده داخلی و شبکه انتقال گرفته تا لایه تجمیع و دسترسی و همچنین تجهیزات مختلف مانند سامانه‌های نام دامنه (DNS) نیز شامل این موضوع می‌شود.

آقامیری تأکید کرد: وزارت ارتباطات مسئول اصلی کیفیت شبکه است و گزارش‌های مربوط به آن را منتشر می‌کند. در صورتی که در هر بخش از شبکه خللی وجود داشته باشد، باید برطرف شود. ارائه کیفیت نامناسب به مردم و ادامه فعالیت به این شکل اصلاً قابل قبول نیست.

دبیر شورای عالی فضای مجازی درباره سیاست‌های فیلترینگ نیز تصریح کرد: آمارهای منتشرشده در این زمینه متفاوت و دارای اختلاف زیادی است. از خبرنگاران می‌خواهیم که کمک کنند تا مسئولان، آمارها را به شکل مستند اعلام کنند و اعداد بر اساس حدس و گمان بیان نشود.

وی در ادامه اظهار داشت: همچنین، در سیاست‌های موجود چالش‌هایی وجود دارد و این سؤال مطرح است که آیا سیاست‌های گذشته نتیجه مطلوب را به بار آورده‌اند یا خیر. با توجه به همین دغدغه‌ها، در همین دولت بررسی‌هایی در این زمینه انجام شد و به این نتیجه رسیدیم که امکان بهبود و به‌روزرسانی سیاست‌ها و ایجاد تغییراتی وجود دارد. این بررسی‌ها منجر به تدوین مصوبه ۳۲ بندی شده است.

آقامیری در پاسخ به پرسشی درباره نظراتی مبنی بر بی‌اثر بودن اقدامات ایران برای مقابله با استارلینک گفت: این جمله که مقابله با یک فناوری به طور کل امکان‌پذیر نیست، ادعای درستی نیست. از نظر فنی، هر فناوری‌ای قابل مدیریت و کنترل است و متخصصان این حوزه نیز به این موضوع واقفند.

دبیر شورای عالی فضای مجازی در خصوص آمارهایی که درباره گردش مالی فروش فیلترشکن‌ها اعلام شده نیز خاطرنشان کرد: گردش مالی این بازار در داخل کشور در مقایسه با سرمایه‌گذاری‌هایی که در آمریکاهی به حوزه فیلترشکن‌ها می‌شود، ناچیز است.

وی از برگزاری جلساتی در کاخ سفید با موضوع فیلترشکن‌ها نیز یاد کرد و گفت: این سؤال مطرح است که از کی دولت آمریکا نگران مردم ایران شده است؟ کشوری که به ادعای ما در حملات به مردم ایران و مدرسه میناب نقش داشته، چگونه همزمان ادعای حمایت از آزادی و دسترسی آزاد به اطلاعات را مطرح می‌کند؟

آقامیری به انتقاد از تناقض میان اقدامات آمریکا و ادعاهای این کشور در زمینه آزادی اطلاعات پرداخت و گفت: اگر هدف واقعاً حمایت از آزادی و دسترسی آزاد به اطلاعات است، باید عملکرد این کشور نیز در کنار گفتار آن بررسی شود. آمریکا این هزینه‌ها را صرفاً برای رضای خدا یا به نیت آزادی مردم ایران انجام نمی‌دهد و باید از خود پرسید که هدف واقعی آن چیست.

وی افزود: رژیم صهیونیستی نیز هزینه‌های قابل توجهی در این زمینه صرف می‌کند. آیا واقعاً باید پذیرفته شود که این اقدامات بر اساس نگرانی برای مردم، کسب‌وکارها و آزادی اطلاعات در ایران است؟ وقتی مقام‌های این رژیم از تلاش برای نابودی تمدن ایران سخن می‌گویند، ادعای همزمان حمایت از آزادی مردم ایران با این رویکرد سازگار نیست.

آقامیری خاطرنشان کرد: اگر بتوانیم انگیزه‌های واقعی این اقدامات و هزینه‌های صرف شده برای آن‌ها را به روشنی تبیین کنیم، بسیاری از مسائل مشخص خواهد شد.

آقامیری در پاسخ به پرسشی درباره فناوری‌های مورداستفاده برای شناسایی و قطع پایانه‌های استارلینک گفت: فناوری‌های به کار رفته برای مقابله با این سامانه محدود به اختلال در جی‌پی‌اس نمی‌شود و روش‌های دیگری نیز در این زمینه اعمال شده است.

وی به گزارش‌های رسانه‌های غربی درباره استفاده ایران از اختلال جی‌پی‌اس برای مقابله با استارلینک اشاره کرد و گفت: این فرضیه از سوی طرف مقابل هم مورد بررسی قرار گرفته، اما نتوانسته‌اند به‌طور دقیق درک کنند که چه فناوری‌هایی در این زمینه به کار گرفته شده است.

آقامیری در توضیح فرایند ابراز داشت که مختل کردن جی‌پی‌اس به‌تنهایی به عنوان راهکار مؤثری برای از کار انداختن چنین سامانه‌ای کارآمد نیست و هدف تنها ایجاد اختلال در ارتباط نیست، بلکه باید امکان برقراری ارتباط مؤثر میان فرستنده و گیرنده نیز مختل شود. از سوی دیگر، شناسایی این سیستم‌ها نیز بسیار مهم است و فناوری‌های دیگری برای شناسایی آن‌ها به‌راحتی وجود دارند که در این زمینه استفاده شده‌اند.

دبیر شورای عالی فضای مجازی در ادامه به اهمیت موضوع استارلینک اشاره کرد و خاطرنشان کرد: مسئله فقط از بین بردن این پایانه‌ها نیست، بلکه باید درباره ماهیت فعالیت این شرکت نیز پرسش‌هایی مطرح شود. اگر مشخص شود که این شرکت فعالیتی نظامی دارد، باید به این سؤال پاسخ داده شود که هدفش از این اقدامات چیست.

سیدمحمدامین آقامیری در گفتگو با خبرنگاران درباره روند پیشرفت شبکه ملی اطلاعات نیز توضیح داد: پیشرفت این شبکه طی دو تا سه سال از حدود ۲۰ درصد به نزدیک ۶۰ درصد رسید، اما در ادامه با تغییر دولت‌ها و پروسه استقرار مجموعه‌های جدید، کمی وقفه در روند پیشرفت پدید آمد.

آقامیری در پاسخ به پرسشی درباره وضعیت کنونی شبکه ملی اطلاعات و ضعف برخی خدمات داخلی به ویژه موتورهای جست‌وجو، تأکید کرد: تقسیم کار میان دستگاه‌های مختلف برای توسعه شبکه ملی اطلاعات در سال ۱۳۹۹ انجام و وظایف هر نهاد برای پیشبرد این طرح مشخص شده است.

وی ادامه داد: با وجود اینکه موضوع شبکه ملی اطلاعات از ۱۲ تا ۱۳ سال پیش مطرح بوده، کشورهای مختلف نیز به دنبال ایجاد زیرساخت‌هایی مشابه هستند. به عنوان مثال، اتحادیه اروپا سندی با عنوان «یورو استک» را دنبال می‌کند که در نحوه رویکرد شباهت‌هایی با شبکه ملی اطلاعات دارد. این نشان‌دهنده این است که توسعه زیرساخت‌های این چنینی بیش از همیشه مورد اهمیت واقع شده است.

رئیس مرکز ملی فضای مجازی به ارزیابی وضعیت شبکه ملی اطلاعات اشاره کرد و گفت: در اسفند سال گذشته، ارزیابی وضعیت این شبکه انجام شد که نتایج آن به مقامات مسئول ارسال گردید. بر اساس این ارزیابی، میزان پیشرفت نسبت به گزارش قبلی به طور جزئی کاهش داشته است. همچنین گزارش ارزیابی اسفند امسال نیز در حال آماده‌سازی است و امیدواریم تا پایان یک ماه آینده نهایی گردد.

آقامیری به شرایط خاص کشور در سال گذشته اشاره کرده و گفت: سال گذشته با دو جنگ و کودتا همزمان بود و همین وضعیت پیشرفت فرایندها را با دشواری مواجه کرد.

وی در پاسخ به سوالی درباره ضعف موتورهای جست‌وجوی داخلی و ناکارآمدی برخی خدمات در زمان اختلال اینترنت جهانی تصریح کرد: در شبکه ملی اطلاعات همچنان نواقصی وجود دارد که باید برطرف گردند. موتورهای جست‌وجو یکی از این قبیل موارد است. همچنین توسعه زیرساخت‌های رایانش ابری دولت و دیگر بخش‌های وابسته به این شبکه در دستور کار قرار دارد.

دبیر شورای عالی فضای مجازی تأکید کرد: ما بر این باوریم که با فراهم آمدن زیرساخت‌های مناسب و باکیفیت، مردم می‌توانند از خدمات داخلی و خارجی با کیفیت بالاتری بهره‌مند شوند.

وی با اشاره به شاخص‌های کیفیت شبکه ملی اطلاعات گفت: در این شبکه، معیارهایی مانند سرعت دسترسی کاربران، تأخیر ارتباطی، جیتر و زمان رفت و برگشت بسته‌های اطلاعاتی (RTT) در ارتباطات داخلی و خارجی لحاظ شده است. این عوامل قابل ارزیابی هستند و باید زیرساخت‌های لازم برای تأمین کیفیت مطلوب بر اساس این شاخص‌ها فراهم گردد.

آقامیری در پاسخ به پرسشی درباره حمایت از کسب‌وکارهای اینترنتی در شرایط بحران و احتمال بروز دوباره اختلال در ارتباطات گفت: در زمان‌های بحرانی، نهادهای مختلف بر اساس ملاحظات امنیت ملی تصمیم‌گیری می‌کنند و این تصمیمات باید به اجرا درآید زیرا بحث امنیت ملی نیازمند برخورد جدی است.

وی تصریح کرد: با این حال، برای کاهش آسیب به فعالیت‌های ضروری در شرایط خاص، سازوکارهای مختلفی از سوی نهادهای متولی در حال بررسی است. این سازوکارها باید به نحوی طراحی شوند تا فعالیت‌های حیاتی کشور، از جمله تجارت‌های ضروری و فعالیت‌های علمی، با حداقل آسیب ادامه یابند.

رئیس مرکز ملی فضای مجازی بر ضرورت تداوم فعالیت‌های حیاتی در شرایط بحران تأکید کرد و گفت: تدابیر مشخصی باید در نظر گرفته شود تا بتوان از فعالیت‌هایی که ضروری است، مانند تأمین کالاهای اساسی و فعالیت رسانه‌ها و خبرنگاران، حمایت کرد.

آقامیری خاطرنشان کرد: پیشنهادات مختلفی در این زمینه مطرح شده و نهادهای مسئول در حال جمع‌بندی این پیشنهادات هستند تا سازوکارهای لازم برای کاهش آسیب به فعالیت‌های حیاتی و ضروری کشور فراهم آورند.

آقامیری: مهم‌ترین درس جنگ ضروری است که زیست‌بوم داخلی تقویت شود.

آقامیری، در پاسخ به سوال خبرنگار خبرگزاری فرانسه درباره درس‌آموخته‌های ایران از دوره قطع اینترنت بین‌الملل و راهکارهای جلوگیری از تکرار آسیب‌های ناشی از آن، گفت: مهم‌ترین درس این دوره آن است که باید زیست‌بوم دیجیتال داخلی خود را به شدت بهبود دهیم تا خدمات مورد نیاز مردم حتی در شرایط قطع اینترنت بین‌الملل نیز ادامه یابد.

وی به شرایط ایران در زمان جنگ و حوادث دی ماه اشاره کرده و گفت: تفاوت قابل توجه ایران با کشورهای دیگر در این است که ما شبکه ملی اطلاعات و زیست‌بوم داخلی در اختیار داریم و بدین لحاظ با وجود قطع اینترنت بین‌الملل، خدمات داخلی از جمله آموزش و ارتباطات در بستر شاد و شبکه‌های اجتماعی داخلی همچنان ادامه خواهد یافت و مردم به خدمات آموزشی، ارتباطی و تجارت‌های داخلی دسترسی خواهند داشت.

آقامیری افزود: البته برخی از فعالیت‌هایی که به اینترنت بین‌المللی وابسته هستند با چالش‌هایی مواجه می‌شوند، اما در این رابطه تدابیر لازم پیش‌بینی شده است. نکته کلیدی این است که وجود زیست‌بوم داخلی امکان تداوم بخش عمده‌ای از خدمات مورد نیاز مردم را فراهم می‌کند.

دبیر شورای عالی فضای مجازی اظهار داشت: کشورهای دیگر در صورتی که زیست‌بوم دیجیتال خود تحت تأثیر و مدیریت قدرت‌های خارجی قرار گیرد، در شرایط بحرانی همچنان با محدودیت‌های زیادی برای حفظ استقلال و تداوم خدمات خود مواجه خواهند بود.

وی به مباحث مطرح‌شده در نشست‌های بین‌المللی درباره حکمرانی فضای مجازی اشاره کرد و گفت: ایران همیشه بر ضرورت رعایت حاکمیت کشورها در فضای مجازی تأکید داشته و نمایندگان کشورهای اروپایی نیز در برخی نشست‌ها بر عزم خود برای برخورداری از زیست‌بوم دیجیتال مستقل و پرهیز از وابستگی به زیرساخت‌های خارجی تأکید کرده‌اند.

آقامیری به مواضع امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه، در خصوص ضرورت ایجاد زیست‌بوم دیجیتال اروپایی اشاره کرد و گفت: این سؤال پیش می‌آید که کشورهایی که بر لزوم استقلال دیجیتال تأکید دارند، تا چه حد زیرساخت‌ها، شبکه‌های اجتماعی و سامانه‌های پرداخت مستقل در اختیار دارند تا در صورت قطع ارتباط با سرویس‌های خارجی بتوانند فعالیت‌های خود را تداوم بخشند.

وی در ادامه بر ضرورت کاهش وابستگی به فناوری‌های خارجی تأکید کرده و یادآور شد: یکی از مهم‌ترین درس‌های قابل تأمل جنگ این است که هرچه بتوانیم وابستگی خود را به سخت‌افزار و نرم‌افزار کشورهای متخاصم کمتر کنیم، در شرایط بحرانی، مدیریت خدمات و تداوم فعالیت‌ها آسان‌تر خواهد بود.

دبیر شورای عالی فضای مجازی اظهار داشت: باید تلاش کنیم تا خدمات مورد نیاز مردم را تحت چارچوب‌های حکمرانی کشوری با سطح کیفیت بالا ارائه دهیم. داشتن زیست‌بوم داخلی به این معناست که حتی در وضعیت بحرانی، بتوانیم بخش‌های ضروری از زندگی روزمره مردم، آموزش، ارتباطات و فعالیت‌های اقتصادی را حفظ کنیم.

آقامیری در پایان گفت: ایران در طول تاریخ نشان داده که در مسیر مستقل خود گام برمی‌دارد و هیچ‌گاه وابسته هیچ قدرتی نخواهد بود. ایران نه در عرصه فیزیکی و نه در زمینه دیجیتال، مستعمره هیچ‌یک نخواهد شد و به راه خود با ثبات و قاطعیت ادامه خواهد داد.