ارتقای سلامت مغز با حذف قند و چربی از رژیم غذایی

تحقیقات جدید حاکی از آن است که تغییر از رژیم‌های غذایی حاوی قند و چربی زیاد به یک رژیم سالم‌تر می‌تواند به بهبود عملکرد مغز کمک کند، هرچند که این بهبود نمی‌تواند به‌طور کامل آسیب‌های قبلی مغز را جبران کند. این مطالعه که در نشریه Nutritional Neuroscience منتشر گردیده، به بررسی ۲۷ تحقیق پیشین مربوط به موش‌ها و خرگوش‌هایی پرداخته است که با رژیم‌های غنی از قند و چربی تغذیه شده‌اند.

طبق گزارش ایتنا و به نقل از Medical News Today، نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که در موش‌هایی که رژیم قند و چربی را متوقف کرده و به غذای سالم بازگشته‌اند، بهبود در عملکرد حافظه مشاهده شده‌است. ولی حتی پس از گذشت چند هفته از رژیم غذایی سالم، حافظه آن‌ها به سطح موش‌هایی که همیشه از غذای سالم استفاده کرده‌اند، نمی‌رسد. به بیان دیگر، جبران کامل آسیب‌های مغزی امکان‌پذیر نیست. بنابراین، تغییر در رژیم غذایی فقط به مقدار محدودی موجب بهبود مغز می‌شود، اما نمی‌تواند آسیب‌های گذشته را به‌طور کامل از بین ببرد.

نکته حائز اهمیت دیگر این است که آسیب عمده به هیپوکامپ، بخشی از مغز که مسئول یادگیری و حافظه است، مربوط می‌شود. تحقیقات نشان می‌دهند که آسیب به این ناحیه، به ویژه پس از رژیم غذایی با قند بالا، بخشی از آن به شکل غیرقابل بازگشت باقی می‌ماند. هیپوکامپ نقشی حیاتی در ایجاد یادگیری‌های جدید و انتقال اطلاعات از حافظه کوتاه‌مدت به بلندمدت ایفا می‌کند؛ از این رو، آسیب به این قسمت تأثیر مستقیمی بر فرآیند یادگیری و حافظه دارد.



در مقایسه با رژیم‌های چرب، بازگشت از رژیم‌های قنددار اثرات بهبودی بیشتری را به همراه داشته است؛ اما در رژیم‌های ترکیبی حاوی قند و چربی، میزان بهبودی بسیار اندک بوده است. این امر نشان می‌دهد که قند خود اصلی‌ترین عامل آسیب به مغز است و کاهش آن از اهمیت بالاتری نسبت به کاهش چربی برخوردار است. مقدار بالای قند منجر به افزایش التهاب در بدن، اختلال در عملکرد سلول‌های مغزی، کاهش تولید فاکتورهای رشد عصبی و افزایش سطح اسیدهای چرب آزاد در خون می‌شود؛ تمامی این عوامل به تدریج به هیپوکامپ آسیب می‌رسانند.

علی‌رغم این موضوع، بهبود عملکرد مغز پس از تغییر رژیم غذایی، هرچند که کامل نیست، ارزشمند محسوب می‌شود. متخصصان معتقدند که کاهش مقدار قند و چربی می‌تواند از آسیب‌های بیشتر جلوگیری کرده و حافظه را به‌طرز قابل توجهی بهبود بخشد. به این معنا که اگرچه آسیب‌های قبلی کاملاً بهبود نمی‌یابند، اما جلوگیری از آسیب‌های جدید می‌تواند کیفیت زندگی و عملکرد مغز را در درازمدت حفظ نماید.

به منظور به‌کارگیری عملی این توصیه، کاهش مصرف قندهای افزودنی همچون نوشیدنی‌های گازدار، شیرینی‌ها، کیک‌ها، آب‌میوه‌های صنعتی و غذاهای فرآوری شده بسیار مؤثرتر از صرفاً اجتناب از چربی است. به‌علاوه، جایگزینی چربی‌های ناسالم با چربی‌های مفید (مانند روغن زیتون، آووکادو، ماهی و مغزها) و افزایش مصرف سبزیجات، فیبر، ویتامین‌ها و آنتی‌اکسیدان‌ها به تقویت مغز کمک می‌کند.

پیام اصلی این تحقیق کاملاً مشخص است: کاهش قند و چربی‌های غیرسالم می‌تواند عملکرد مغز را بهبود بخشد، اما آسیب‌های قبلی را به‌طور کامل جبران نمی‌کند. برای محافظت واقعی از قابلیت‌های حافظه، لازم است از همان ابتدا میزان قند را کاهش داده و به صورت مداوم رژیم غذایی سالم را رعایت نمایید.

مشاهده بیشتر

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا