قطع یارانه ۱۰ میلیون نفر نهایی شد/ یارانه شما در صورت بالاتر بودن درآمد از این حد از بین خواهد رفت

حذف یارانه افراد پردرآمد به عنوان یکی از الزامات قانونی بودجه سال جاری شناخته می‌شود، اما روش‌های شناسایی و اجرای آن همچنان با معضلات قابل توجهی روبروست.

طبق قانون، دولت ملزم است یارانه نقدی سه دهک بالای جامعه (هشتم، نهم و دهم) را قطع کرده و درآمدهای حاصل از این اقدام را به سه دهک پایین اختصاص دهد.

با آغاز نیمه دوم سال، وزارت رفاه اعلام نموده که تا به امروز حدود ۸ میلیون نفر از افراد پردرآمد، یارانه خود را از دست داده‌اند. این مقام مسئول تصریح کرده که حذف ماهانه بین ۱ تا ۳ میلیون نفر ادامه خواهد داشت و تا پایان سال، در مجموع حدود ۱۸ میلیون نفر از سه دهک بالای درآمدی باید از فهرست یارانه‌بگیران خارج شوند. به این ترتیب، به زودی ده میلیون نفر دیگر از این لیست حذف خواهند شد.

رستمی، رئیس مرکز اطلاعات و رفاه ایرانیان، بیان نموده است: «پایگاه داده رفاه ایرانیان از سال ۱۳۹۲ ایجاد شده و اطلاعات مربوط به خانوارها شامل املاک، حساب‌های بانکی، جریان مالی و وضعیت اجتماعی جمع‌آوری و در دهک‌های مختلف دسته‌بندی می‌شود. این اطلاعات بر پایه ثبت‌های صحیح است و خوداظهاری افراد مبنای کار نیست.»

افرادی که اعتراضی نسبت به دهک‌بندی یارانه خود دارند، می‌توانند به سامانه حمایت وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی مراجعه کنند. اما هنوز هم معیاری دقیق برای حذف یارانه‌ها وجود ندارد و ابهامات زیادی وجود دارد.

مرز درآمد ۱۰ میلیون تومان یا بیشتر؟

در بررسی‌های اخیر، تعدادی از خانوارها با سرانه درآمد ماهانه بالای ۱۰ میلیون تومان شناسایی و یارانه آن‌ها قطع شده است. (این مبلغ برابر با ۳۳۳ هزار تومان در روز است) هزینه اجاره مسکن در این محاسبات لحاظ نشده و بر اساس تعداد افراد خانوار محاسبه می‌گردد. حسن نوروزی، مدیرعامل سازمان هدفمندی یارانه‌ها به تابناک گفته است: در حال حاضر، مرز ۱۰ میلیون تومان بعد از کسر هزینه اجاره، به عنوان معیار حذف در نظر گرفته شده است.

با توجه به افزایش چشمگیر هزینه‌ها، بسیاری از کارشناسان بر این باورند که این معیار دیگر مناسب نیست و به روز نشده است. همچنین باید به دارایی‌ها، حساب‌های بانکی و خودروهای خانوارها نیز توجه شود. رئیس مرکز اطلاعات و رفاه ایرانیان تأکید کرده که بیشتر اعتراضات به خودروها و حساب‌های بانکی برمی‌گردد که معمولاً ادعا می‌شود متعلق به اعضای خانواده یا شرکت‌ها هستند. وی خبر داده است که به کمک بانک مرکزی، حساب‌های تجاری از حساب‌های شخصی تفکیک شده‌اند.

آیا یارانه ایرانیان خارج از کشور نیز قطع می‌شود؟

یکی از موضوعات مهمی که در سال‌های اخیر کمتر به آن توجه شده، وضعیت یارانه نقدی ایرانیان مقیم خارج از کشور است. به اعتقاد برخی کارشناسان، افرادی که در خارج از ایران زندگی می‌کنند معمولاً از نظر مالی در وضع بهتری قرار دارند و نباید به یارانه نقدی دسترسی داشته باشند. مدیرعامل سازمان هدفمندی یارانه‌ها در این خصوص توضیح داده است: ایرانیان مقیم خارج نیز مانند ایرانیان داخل کشور، بر پایه شاخص‌ها مورد ارزیابی قرار می‌گیرند. اگر فردی شایسته دریافت یارانه شناخته شود، همچنان یارانه خود را دریافت خواهد کرد، وگرنه یارانه‌اش قطع می‌شود. او افزود: برخی از ایرانیان بیشتر از شش ماه در خارج از کشور زندگی می‌کنند و برخی دیگر به طور مداوم تردد می‌کنند. باید بررسی شود که سرپرست خانوار در داخل کشور است یا خارج، و اینکه آیا فرزند به قصد تحصیل خارج شده یا به صورت دائم مقیم شده است. تمامی این موارد باید در کنار شاخص‌های مالی مورد بررسی قرار گیرد. به گفته نوروزی، یک میلیون ایرانی مقیم خارج در لیست یارانه‌بگیران قرار دارند.

ضرورت شفافیت و بازنگری

در حالی که تنها در تابستان گذشته حدود ۶ میلیون نفر از دریافت یارانه قطع شده‌اند، روند حذف یارانه‌ها در ماه‌های آینده نیز ادامه خواهد داشت. این روند نشان‌دهنده ناکافی بودن شفافیت و پاسخگویی وزارت رفاه است. تنها با بازنگری در معیارها و اجرای قانون به شکل دقیق و عادلانه، می‌توان از بروز اعتراضات مردم در فرآیند حذف یارانه نقدی جلوگیری کرد و سیاست‌های یارانه‌ای را به سوی عدالت اقتصادی هدایت نمود.

۲۲۳۲۲۵