چهار تله نامرئی در بازار طلا و ارز؛ دلایل اینکه خرید فعلی بیشتر به قمار شباهت دارد تا سرمایهگذاری
در پی عدم تصویب قطعنامهای برای تمدید تعلیق تحریمهای ایران، امروز بازارهای طلا، سکه و ارز با شتاب بالایی آغاز به کار کردند.
به نقل از تسنیم، در بازار سبزهمیدان، قیمت سکه طرح جدید به سطوح تاریخی خود رسید و دلار در کمتر از دو ساعت به چند هزار تومان افزایش یافت. اما در پس این ارقام درخشان، واقعیت تلختری نهفته است: در حال حاضر، بازار تحت تأثیر یک جنبش هیجانی قرار دارد و نه یک رشد مستحکم.
تحلیلگران بازار به خریداران هشدار میدهند که ورود به بازار در چنین سطوح قیمتی، بیشتر شبیه به یک قمار است تا یک سرمایهگذاری و خطر از دست دادن سرمایه برای خریداران احساسی همواره وجود دارد.
* هجوم خریداران، میدان بازی دلالان
در اطراف صرافیهای میدان فردوسی، رفتوآمدها به شدت در جریان بود. چهرهها نگرانی و طمع را به صورت توامان به نمایش میگذاشتند؛ این شرایط در روزهای پراضطراب به راحتی میتواند منجر به نوسانات سریع و غیرقابل پیشبینی قیمتها شود.
تجارب گذشته نشان میدهد که این نوع فرصتهای زودگذر، جذابیت خاصی برای سفتهبازان دارد؛ آنها قیمتها را تا حدی افزایش میدهند که خریداران احساسی قادر به تحمل باشند و سپس با یک ریزش ناگهانی بازار را ترک میکنند.
* خرید در اوج، مسیر بیبازگشت کوتاهمدت
یک طلافروش با سابقه در بازار بزرگ میگوید: «هر زمان که همه تمایل به خرید دارند، من تصمیم به فروش میگیرم.» حقیقت این است که ورود به بازار در بالاترین نقطه، به معنای قفل شدن سرمایه در سطح قیمتی است که احتمال بازگشت سریع به آن بسیار کم است.
این همان اشتباهی است که خریداران تحت تأثیر هیجان به کرات مرتکب میشوند؛ پولی که میتوانست در زمانهای اصلاح قیمتی سودآور باشد، به مدت ماهها و حتی سالها راکد میماند.
* هیجان امروز، کابوس فردا
یادآوری رفتار امروز بازار به وسیله اقتصاددانان، به «اثر گلهای» اشاره دارد؛ جایی که ترس از جا ماندن از سود، منطق را تحت تأثیر قرار میدهد. با این حال، دادههای تاریخی در بازار ارز و طلا نشان میدهد که بخش عمده افزایشهای ناشی از شوکهای سیاسی، معمولاً در عرض چند روز یا چند هفته به تعادل میرسند. بنابراین، خرید امروز بیشتر یک پاسخ هیجانی است تا یک استراتژی سرمایهگذاری آگاهانه.
به اعتقاد فعالان این حوزه، روندهای پرشتاب همواره وسوسهانگیز هستند، اما کلید موفقیت در بازار، داشتن یک برنامه منسجم و انضباط در تصمیمگیری است. بهترین سرمایهگذاران آگاهاند که بازار به نوعی آزمون صبر است: کسانی که منتظر فرصتهای اصلاح میمانند، نه تنها ریسک کمتری را تحمل میکنند، بلکه بازدهی بهتری نیز کسب میکنند.
* چرا خرید هیجانی خطرناک است؟
کارشناسان اقتصادی بر این باورند که چهار خطر عمده در سرمایهگذاری در چنین شرایطی وجود دارد:
۱. ورود در اوج قیمتی: خرید در بالاترین سطح ممکن میتواند با یک اصلاح ناگهانی، سرمایه فرد خریدار را در عرض چند روز نابود کند.
۲. کاهش قدرت خرید پس از کاهش هیجان: معمولاً بعد از شوکهای خبری، با افزایش خرید، بازار به مرحله آرامش یا کاهش تدریجی میرسد.
۳. افزایش فعالیت دلالان و ایجاد قیمتهای کاذب: شرایط هیجانی فرصت مناسبی برای سفتهبازان تا قیمتهای غیرواقعی را ایجاد کنند.
۴. هزینه فرصت بالا: سرمایهای که در اوج قیمت به بازار وارد میشود، ممکن است ماهها و حتی سالها در مسیر بازیابی باقی بماند.
بسیاری از کارشناسان بر این باورند که نوسانات بازار بعد از انتشار اخبار منفی و سیاسی امری طبیعی است، اما تجارب گذشته نشان میدهد که این جریانهای قیمتی اغلب عمر کوتاهی دارند و خریداران هیجانی بیشتر از همه آسیب میبیند.
۲۲۳۲۱۷
