دیدگاه کرباسچی در مورد احمد توکلی؛ او هرگز اهل فریب و تغییر رنگ نبود و در دوران احمدینژاد که فساد و رانتخواری گسترش یافت، به شدت با این مشکلات مخالفت میکرد
غلامحسین کرباسچی، فعال سیاسی اصلاحطلب و مدیرمسئول روزنامه هممیهن، به این باور است که فعالیتهای احمد توکلی در سالهای مختلف زندگیاش، ریشه در دیدگاههای او از قبل از انقلاب داشته و او همچنان بر همان اصول پایدار مانده است. به گفته او، توکلی فردی بود که به دور از تزویر و فریبکاری بود و به همین دلیل، در عرصه دیدهبان شفافیت و عدالت در سالهای اخیر فعالیت کرده است.
در گفتگویی که هممیهن در خصوص احمد توکلی منتشر کرده، آمده است:
آشنایی شما با مرحوم توکلی به چه زمانی بازمیگردد و چه ویژگیهایی در شخصیت ایشان برجسته بود؟
من آقای توکلی را پیش از انقلاب و از دوران زندان شناختم؛ هم در زندان قصر و هم بیشتر در زندان اوین، در سالهای ۵۴ و ۵۵. او یکی از فعالان سیاسی آن زمان بود و در کنار چند نفر دیگر با هم پرونده بودند. او به مسائل شرعی پایبند بود و به عبادات، اهمیت ویژهای میداد و میتوان گفت که در این زمینه دقت بالایی داشت. او به حالتهای عرفانی و اخلاقی خاص خود علاقهمند بود. ورزش نیز بخشی از زندگیاش را تشکیل میداد و در زندان نوعی ریاضت را برای خود تعریف کرده بود و اهل ذکر بود. در دوران زندان، فعالیت سیاسی چندانی نداشت.
با توجه به شرایط موجود در زندان اوین، بسیاری از زندانیان به فعالیت سیاسی نمیپرداختند و به قول خود بچهها، به راحتی زندان را تحمل میکردند. ویژگی بارز ایشان در زندان، پایبندیاش به مبانی شرعی بود. از نظر اخلاقی، با همه بچههای زندان ارتباط داشت، اما چندان در جمع بچهها حل نمیشد. اخلاق خاصی داشت و با زندانیانی که اهل مطالعه بودند، همکاری میکرد. بعد از انقلاب، او برای مدت طولانی وزیر کار در دولت مهندس موسوی بود و ما زمانی که در استانداری اصفهان بودیم، ارتباط خوبی با او داشتیم. او به شدت به کمک به کارگران و اقشار ضعیف اعتقاد داشت.
در دولت مهندس موسوی، هم جناح چپ و هم راست حضور داشتند. وی، مرحوم عسگراولادی، مرحوم پرورش و تا حدودی آقای مرتضی نبوی را به عنوان جناح راست میشناخت و خود نیز از این جناح به شمار میرفت، ولی در عین حال به عنوان حامی کارگران و قشر ضعیف شناخته میشد و با گروههایی که جناح بازار نامیده میشدند، فاصلههایی داشت. آقای مهندس موسوی علاقه زیادی به او داشت و او را در هیئت دولت میپذیرفت، اما بعد از آن، به نمایندگی مجلس انتخاب شد.
یکی از موضوعات کلیدی که در مجلس هفتم بهویژه با حمایت احمد توکلی مطرح شد، بحث تثبیت قیمتها بود. تأثیر پیگیری این مسئله از سوی او در دوران دولت سیدمحمد خاتمی چگونه بود؟
به دلیل گرایش رئیسجمهور به حمایت از قشر فقیر و کارگران، او از جمله افرادی بود که به سیاست تعدیل اقتصادی دوران آقای هاشمی اعتقاد نداشت و به نوعی حمایت مستقیم از طبقات پایین جامعه را ترجیح میداد. از این رو، با سیاست تعدیل که به دنبال تقویت نرخ بازار و یارانههایی برای قشر ضعیف بود، به شدت مخالف بود. هر چند جناح راست، آقای هاشمی را از خود میدانستند و شعارشان این بود که هر مخالفی برای ایشان، دشمن پیغمبر است، اما ایشان در مقابل سیاستهای دولت آقای هاشمی ایستاد و در دور دوم انتخابات نیز علیه او کاندیدا شد و حدود ۴ میلیون رأی بهدست آورد. بحث تثبیت قیمتها نیز ادامهای از نظریات اقتصادی او بود که از آن حمایت میکرد.
جالب است که جناح بازار و راست سنتی در دوران دولت مهندس موسوی، خواهان تقویت بازار بودند، اما در دولت آقای هاشمی، به ویژه در پایان دور اول او، در مقابل این سیاستهای تعدیل به شدت مقاومت میکردند. آقای توکلی نیز در این روند فعال بود و مواضع او در مخالفت با سیاستهای آقای هاشمی، واضح و مشهود است. مناظرهها و اظهارات او در این زمان هنوز موجود است.
یکی از اقداماتی که در دهه اخیر به همت مرحوم توکلی انجام شد، تأسیس نهاد دیدهبان شفافیت و عدالت بود. نظر شما درباره عملکرد این نهاد چیست؟
آقای توکلی یکی از خصوصیاتی که حتی قبل از انقلاب هم داشت این بود که اهل فریب و تغییر رنگ نبود. او همچنان به اصول حمایت از طبقات محروم و کارگران که در دوره دولت مهندس موسوی داشت، پایبند بود. در ادامه، با توجه به افزایش بحثهای فساد و رانتخواری بعد از دولت احمدینژاد، موضعگیریهای ایشان نیز مرتبط با این مسأله بود.
دیدهبان شفافیت به همین خاطر تأسیس شد و او از دولت احمدینژاد به دنبال پیگیری چنین سازوکاری بود. موفقیت این نهاد را چندان دنبال نکردهام، اما همه اینها بخشی از دیدگاههای اقتصادی خاص او بود که در جنبههای سیاسی نیز پیگیری میشد.
در حالی که او به جناح راست سنتی وابسته بود، به عنوان یکی از حامیان اولیه آقای احمدینژاد شناخته میشد، اما بعدها در برابر برخی جریانهای دولت او مواضع جدی گرفت. در دوران آقای روحانی نیز، موضوع دیدهبان شفافیت را ادامه داد. در دولت آقای رئیسی، شاید از نظر سیاسی نظرات او مورد پذیرش باشد، اما در خصوص موضوعات فساد و رانتخواری و مسائل بهوجود آمده، مانند چای دبش، به این موضوعات واکنش نشان میداد و نامههای این نهاد بهطور مداوم نوشته میشد.
۲۹۲۱۱
