افتتاح کنفرانس دو روزه سران بریکس در برزیل با غیبت شخصیت‌های مهم
«لوئیز ایناسیو لولا داسیلوا»، رئیس‌جمهور برزیل، موضوعاتی چون هوش مصنوعی و تغییرات اقلیمی را به‌عنوان محورهای اصلی برای مذاکرات اجلاس تعیین کرده است. این اجلاس شامل برخی از رهبران است که به‌صورت ویدیو کنفرانس از راه دور حضور خواهند داشت.
بر اساس گزارش خبرگزاری آسوشیتدپرس، «شی جین‌پینگ»، رئیس‌جمهور چین برای نخستین بار در دوران ریاست جمهوری‌اش در اجلاس بریکس غیبت خواهد داشت.
«ولادیمیر پوتین»، رئیس‌جمهور روسیه نیز به‌طور مجازی از راه دور در این اجلاس حضور خواهد یافت.
یک منبع که هویتش فاش نشده است، در روز جمعه به خبرنگاران اطلاع داد که تعدادی از اعضای اجلاس خواستار بیانیه‌ای با لحن تندتر در مورد وضعیت غزه و حملات رژیم صهیونیستی به ایران هستند.
«اولیور استوئنکل»، کارشناس برازنده «بنیاد گتولیو ورگاس» اشاره کرد: «برزیل در تلاش است تا اجلاس امسال را در بالاترین سطح فنی ممکن برگزار کند.»
استوئنکل معتقد است که عدم حضور شی جین‌پینگ و ولادیمیر پوتین می‌تواند باعث کاهش لحن ضد غربی در بیانیه پایانی اجلاس شود.
یک مقام دولتی برزیل که نامش فاش نشد به آسوشیتدپرس گفت انتظار می‌رود طی اجلاس بریکس که تا فردا دوشنبه ادامه دارد، سه بیانیه مشترک و یک اعلامیه پایانی صادر شود که این موارد کمتر تحت تاثیر تنش‌های ژئوپلتیکی فعلی قرار خواهند گرفت.
«خوائو آلفردو نیگرای»، استاد ژئوپلتیک و تجارت بین‌المللی در دانشگاه پونتیفیکال کاتولیک در پرانا، تصریح کرد: «اجلاس امسال می‌توانست به‌عنوان یک آلترناتیو در دنیای بی‌ثبات کنونی عمل کند، اما این مسئله محقق نخواهد شد.»
او افزود: «عدم حضور عبدالفتاح السیسی، رئیس‌جمهور مصر و سطح نمایندگی کشورهای ایران، عربستان سعودی و امارات متحده عربی، نشان‌دهنده چالش‌های برگزاری اجلاس بریکس به‌عنوان یک نیروی قوی در صحنه جهانی است.»
برزیل که ریاست دوره‌ای بریکس را بر عهده دارد، برای اجلاس امسال شش اولویت استراتژیک را مشخص کرده است: همکاری جهانی در زمینه بهداشت و درمان، تجارت، سرمایه‌گذاری و فاینانس، تغییرات اقلیمی، حاکمیت اطلاعات هوش مصنوعی، و همچنین تقویت صلح و امنیت و توسعه نهادی.
«آنا گارسیا»، استاد دانشگاه فدرال رورال ریو دو ژانیرو، اظهار داشت: «برزیل تصمیم گرفته است بر مسائل کمتر جنجالی، مانند تقویت روابط تجاری میان اعضای بیافزاید، به‌خصوص پس از بازگشت دونالد ترامپ به مقام ریاست‌جمهوری.»
گارسیا افزود: «برزیل خواهان آن است که کمترین آسیب ممکن را ببیند و تلاش کرده تا توجه دولت ترامپ را به خود جلب نکند تا از هرگونه ریسکی برای اقتصاد کشور خود جلوگیری کند.»
در عین حال، برزیل که خواهان اصلاحات در نهادهای جهانی تحت رهبری غرب است، به‌گفته آسوشیتدپرس، با هدف جلوگیری از هدف قرار گرفتن تعرفه‌های دولتی آمریکا نیز در حال فعالیت است.
ترامپ هشدار داده است که در صورتی که بریکس اقداماتی در جهت تضعیف دلار اتخاذ کند، تعرفه‌های ۱۰۰ درصدی بر علیه این بلوک اعمال خواهد کرد.
«مسعود پزشکیان»، رئیس‌جمهور ایران و «عبدالفتاح السیسی»، رئیس‌جمهور مصر در اجلاس بریکس در برزیل غایب هستند. ایران و برزیل به همراه اتیوپی، اندونزی و امارات متحده عربی در سال ۲۰۲۴ به بریکس خواهند پیوست. عربستان سعودی نیز به بریکس دعوت شده و در مذاکرات اعضا شرکت دارد، اما هنوز تاییدیه رسمی خود را ارسال نکرده است.
علاوه بر اعضای جدید، ۱۰ کشور شامل بلاروس، کوبا و ویتنام به عنوان شرکای استراتژیک بریکس شناخته شده‌اند.
گسترش سریع بریکس به برزیل این امکان را می‌دهد تا موضوع توسعه داخلی و ادغام اعضای جدید را در دستور کار اجلاس قرار دهد و انسجام درونی این گروه را تقویت کند.
به گفته «بروس شیدل»، استاد دانشگاه سائوپائولو و محقق گروه بریکس، با وجود غیبت شخصیت‌های مهم، این اجلاس برای حاضران اهمیت خاصی دارد، به‌ویژه در شرایط بی‌ثباتی ناشی از جنگ تعرفه‌ها به رهبری ترامپ.
شیدل تصریح کرد: «این اجلاس فرصتی طلایی برای کشورهای نوظهور است تا به دنبال گزینه‌های جدید و گسترش تنوع در شرکای اقتصادی خود بروند.»
اجلاس همچنین به برزیل امکان می‌دهد به عنوان میزبان اجلاس آب و هوایی COP ۳۰ در ماه نوامبر در شهر بلم، مذاکرات مربوط به موضوعات زیست‌محیطی و تعهدات برای حفاظت از محیط زیست را تحت‌الشعاع قرار دهد.
