علت افزایش چهار برابری قیمت نان/ چالشهای بزرگ در مقابل نانوایان

بنا بر گزارشی از خبرآنلاین، در ماههای اخیر با وجود افزایش ناپدید و غیررسمی قیمت نان، اختلافات میان نانوایان و استانداریها به شدت بیشتر شده است. نانوایان عقیده دارند که بالا رفتن هزینههای تولید شامل آرد، حقوق کارگران، بیمه و انرژی، آنان را وادار به افزایش قیمت یا کاهش وزن چانه نان کرده است؛ در حالی که دولت از سال گذشته، مسئولیت اعمال افزایش قیمت رسمی نان را به عهده استانها گذاشته تا از تنشهای ناشی از افزایش قیمت نان در سطح ملی اجتناب کند.
بر اساس گزارش تابناک، بررسیهای میدانی حاکی از افزایش چهار برابری قیمت نان سنگک است؛ به نحوی که قیمت نان سنگک آزادپز به ۲۵ هزار تومان و در برخی موارد حتی به ۴۰ هزار تومان رسیده است. همچنین قیمت نان فانتزی بین ۳۰ تا ۱۰۰ درصد افزایش یافته و نان لواش به قیمت ۱۷۰۰ تومان و نان تافتون به ۲۵۰۰ تومان عرضه میشود؛ در حالی که قیمتهای مصوب پایینتر از این ارقام است.
دولت همچنان بدهی خود به گندمکاران را تسویه نکرده است
در تاریخ ۲۴ اردیبهشت، قیمت گندم صنفی و آزادپز از ۱۲ هزار تومان به ۲۱ هزار و ۷۷۰ تومان افزایش یافت که این افزایش چشمگیر قیمت باعث رشد نرخ نان آزادپز و یارانهای گشت؛ این در حالی است که باوجود تغییر قیمت گندم یارانهای و اعلام قیمت مصوب نان، هنوز بدهی دولت به گندمکاران تسویه نشده است.
یکی از نانوایان در گفتوگو با خبرنگار تابناک درباره دلایل اعتراض نانواییها توضیح داد: به دلیل کسر مداوم سهمیه آرد از سوی سامانه نانینو، نانوایان به احساس ناامنی شغلی دچار شدهاند؛ علاوه بر این، با افزایش ناگهانی حق بیمه کارگران نانوایی از یک میلیون تومان به ۶ میلیون تومان در ماه، عملاً ادامه فعالیت نانوایان به شدت دشوار شده است.
این نانوا گفت: بدقولی سامانه نانینو در پرداخت سود شبانه نانوایان از ۴۰ درصد به حدود ۲۰ درصد و همچنین تعلل دولت در تعیین نرخها علیرغم افزایش سالیانه هزینههای آب، برق، گاز، بیمه، عیدی، سنوات، مالیات بر حقوق، مخمر، اجاره، تجهیزات و دستمزد، شرایط را برای نانوایان از گذشته طاقتفرساتر کرده است.
وی تاکید کرد: وضعیت نانوایان به گونهای پیش رفته که به دلیل ایجاد جرم تراشی توسط سامانه نانینو تحت عنوان «تراکنش نامتعارف» احساس ناامنی میکنند و بسیاری به دلیل پایین بودن دستمزد و زیانده بودن فعالیت، یا ورشکسته شدهاند یا در خطر ورشکستگی قرار دارند.
تعیین قیمت نان را به اتحادیهها واگذار کنید
حمیدرضا رستگار، رئیس اتاق اصناف تهران، نسبت به تصمیمگیری استانداریها در رابطه با قیمتگذاری نان انتقاد کرد و بیان داشت: وجود نظارت و تصمیمگیری از سوی دستگاههای مختلف در این حوزه کار را پیچیده میکند و باید این مسئولیت به اتحادیهها سپرده شود تا دیگر شاهد تفاوت قیمت نان از نقطهای به نقطه دیگر در شهرها نباشیم.
رستگار تصریح کرد که نرخ آردی که به اتحادیه و اعضای صنف اختصاص مییابد، هم به شکل دولتی و هم آزادپز وجود دارد و کیفیت آن بسته به نوع یک، نوع ۲ و نوع ۶ متفاوت است. در حالی که میتوان قیمت نان را بر اساس تحلیلی که اتحادیه صنفی و کارشناسان اتاق اصناف ارائه میدهند، تعیین کرد و بهترین راه هم ارائه یارانه مستقیم به مردم است.
سامانه نانینو، معضلی برای نانوایان
چالشهای سامانه «نانینو» به همین موارد ختم نمیشود و این سامانه که به منظور توزیع آرد و یارانه نان راهاندازی شده با مشکلات فنی و اجرایی متعدد مواجه است. نانوای دیگری به تابناک گفت: اکثریت نانواها از عدم واریز به موقع و کامل یارانهها و همچنین کاهش سهمیه آرد نگرانند، که این موضوع موجب میشود آنان مجبور به خرید آرد با قیمتهای بالاتر در بازار آزاد شوند و در نتیجه هزینههای آنان افزایش یابد. همچنین قطع پیدرپی برق و بدون اطلاع قبلی بهویژه در فصل گرما باعث فاسد شدن خمیر نان در تنورها شده و خسارات مالی زیادی به نانوایان وارد کرده است و بسیاری از آنان ناچار به دور ریختن مقادیر زیادی خمیر شدهاند.
به نظر میرسد سیاستهای دولت و عدم اصلاح قیمت نان متناسب با هزینههای تولید، از اصلیترین دلایل نارضایتی نانوایان باشد. در حالی که دولت به منظور کنترل تورم و جلوگیری از اعتراضات اجتماعی، اجازه افزایش قیمت نان را نمیدهد، این سیاست به ضرر نانوایان تمام میشود و آنها را وادار میکند که برای جبران زیانهای خود به سمت کمفروشی، کاهش کیفیت یا افزایش غیرقانونی قیمتها روی آورند. البته دولت با واگذاری اختیار تعیین قیمت به استانداریها در برخی موارد و کاهش یارانهها، عملاً به شکل غیرمستقیم موجب افزایش قیمت نان شده است.
۲۱۷



